Ο ΖΑΧΑΡΙΑΣ ΡΟΧΑΣ σε ρεσιτάλ υποκριτικής ως Λεντς του Μπύχνερ!!!
ΖΑΧΑΡΙΑΣ ΡΟΧΑΣ, υποψήφιος για βραβείο υποκριτικής α’ ανδρικού ρόλου στο μνημειώδες και μνημειακό έργο του Γκέοργκ Μπύχνερ «Λεντς» στο Studio Κυψέλης σε σκηνοθεσία Γιώργου Λιβανού και σε ελεύθερη θεατρική απόδοση από τη Ροζίτα Σώκου
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Έχω δει πολλές παραστάσεις φέτος, σχεδόν όλες, πολλές φορές δύο το ίδιο βράδυ (απογευματινή – βραδινή) αλλά σπανίως μαγεύομαι τόσο, συναρπάζομαι κι αναστατώνομαι στο πιο βαθύ κομμάτι της ψυχής, εκείνο που ξαγρυπνά όταν το σώμα πέφτει βαρύ σα μολύβι στα στρωσίδια του Ύπνου, που δεν είναι για όλους μας – φευ, δυστυχώς – αδελφός του Θανάτου, όχι ακόμα, όχι τώρα… Ίσως αργότερα, όταν η Κρίση θα έχει περάσει και οι άνθρωποι που θα έρθουν θα μας λυπηθούν θαυμάζοντας τον ηρωισμό να επιμένουμε να ζούμε, να δημιουργούμε, να υπάρχουμε ευθυτενείς κάτω από τα άστρα…
Στην ερμηνεία τού Ζαχαρία Ρόχα, ο Λεντς τού Μπύχνερ αναδεικνύεται ως σύγχρονη παρανοϊκή περσόνα των νέων της εποχής μας, χαμένων ανάμεσα στην Τεχνολογία και στην διεστραμμένη απαίτηση της μοναξιάς, μέσα από μια κοινωνικοποίηση που ξορκίζει το φόβο της εφηβικής και μετεφηβικής αλλοτρίωσης. Γραμμένο το έργο από έναν «χλωρό» συγγραφέα που πέθανε σε νεαρή ηλικία [ο Γκέοργκ Μπύχνερ (Georg Büchner) γεννήθηκε στο Ντάρμστατ το 1813 και πέθανε στη Ζυρίχη στις 19 Φεβρουαρίου 1837)], ο «Λεντς», όπως κι ο «Βόϋτσεκ», κουβαλάει όλη τη νεανική εκκεντρικότητα τής μη στρατεύσεως σε κοινούς σκοπούς εις όφελος τής καταφυγής εις προσωπικούς παραδείσους αμφιβόλου ποιότητος και κοντόθωρου βεληνεκούς.
Απόλαυσα τη λαγαρή διασκευή τής έμπειρης περί τα θεατρικά Ροζίτας Σώκου και την υπερκινητική σκηνοθεσία τού Γιώργου Λιβανού που δραστηριοποίησε όλους τους ηθοποιούς σε αγαστή συνεργασία με άπαντες τους καλλιτεχνικούς συντελεστές, φωτίζοντας και τονίζοντας υποβλητικά το μνημειώδες αυτό κείμενο, αναδεικνύοντας άλλες εσωτερικότερες πτυχές που δεν φαντάζονταν ίσως ούτε οι εμβριθέστεροι μελετητές τού συγκεκριμένου έργου, τού συγγραφέα και τής εποχής του.
Μία παράσταση από τις αρτιότερες αυτής της θεατρικής περιόδου στο πάντα ατμοσφαιρικό θεατράκι Studio Κυψέλης με έναν πρωταγωνιστή άξιο για βραβείο υποκριτικής πρώτου και επώνυμου αντρικού ρόλου.
Ο ΖΑΧΑΡΙΑΣ ΡΟΧΑΣ σε ρεσιτάλ υποκριτικής ως Λεντς του Μπύχνερ!!! Ένας μεγαλειώδης ηθοποιός που φαίνεται ότι δεν αντέχει το άχθος του ταλέντου του κι επιμένει πεισματικά στην ποιότητα, αλλιώτικα θα τον βλέπαμε κάθε καλοκαίρι στην Επίδαυρο! Έλεος πια με τις χρυσές μετριότητες που μας κατακλύζουν με τη μανιέρα τους. Οι ουσιαστικοί άνθρωποι ποιούν ήθος. Και ειδικά (εξ ορισμού) στο Θέατρο. Οι Διονυσιακοί τεχνίτες δημιουργούν στον παρόντα χρόνο και δεν κυνηγάνε υστεροφημίες ούτε τη ματαιότητα του Χρήματος σε σφιχτό εναγκαλισμό με την Εξουσία. Κι ο νοών …ανοήτω (η βλακεία σε αυτή τη χώρα είναι ακαταμάχητη και δεν ταυτίζεται – ατυχώς – με την ιδιωτεία αλλά τείνει προς την ηλιθιότητα!!!).
Για τα άλλα σιγώ, μαζί με τον Άμλετ.
Λοιπόν, «τα του Καίσαρος τώ Καίσαρι»:
Ταυτότητα της παράστασης:
Σκηνοθεσία: Γιώργος Λιβανός σε ελεύθερη θεατρική απόδοση της Ροζίτας Σώκου
Σκηνικά-κοστούμια: Γιοβάννα Πρασίνου
Βοηθός σκηνοθέτη: Παναγιώτα Αγραπίδη
Μοντάζ: Αντώνης Μανδρανής
Φωτογραφίες: Κώστας Βολιώτης
Πρωταγωνιστούν:
Ζαχαρίας Ρόχας
Τέτη Σχοινάκη
Μιχάλης Αλικάκος
Νίκος Καραγιώργης
Νίκος Χαλατζίδης
Ειρήνη Καρπούζη
Διάρκεια παράστασης: 1 ώρα και 45 λεπτά (χωρίς διάλειμμα)
Πρεμιέρα: Παρασκευή 4 Νοεμβρίου 2016
Ημέρες και ώρες παραστάσεων:
Παρασκευή στις 21.00
Σάββατο στις 19.00
Τιμές εισιτηρίων:
Κανονικό: 12 ευρώ
Μειωμένο (φοιτητές- θεατές άνω των 65 ετών): 10 ευρώ
Ανέργων: 7 ευρώ
Ατέλειες δεκτές
Για κρατήσεις θέσεων: 210 88 19 571
Προπώληση εισιτηρίων: viva.gr
Studio Κυψέλης (Σπετσοπούλας 9, Κυψέλη)
Κωνσταντίνος Μπούρας
ΤΟ ΚΟΚΚΙΝΟ ΜΕΛΙΣΣΙ – ΘΕΑΤΡΟ
ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΝΑΟΥΜ
Το έργο ξεκινά με μια έξοχη μελωδία, ένα καταπληκτικό τραγούδι σε συγχορδίες μινόρε, που μας εισαγάγει κατ’ ευθείαν στη δράση. Μια περίεργη γυναίκα αγκαλιά με το λούτρινο παιχνίδι της κάθεται στην αιώρα, σε κάποιο δωμάτιο γεμάτο παιχνίδια άταχτα αλλά επιμελώς τοποθετημένα, τόσο όσο να δημιουργήσουν την σύνδεση με την παιδική ηλικία των ηρώων. Μετά από επίμονα χτυπήματα στην πόρτα εμφανίζεται ο νεαρός Άρθουρ, ο οποίος προσπαθεί να επικοινωνήσει με την Μελίνα Μπέη. Ευθύς εξαρχής γίνεται αντιληπτό ότι η σχέση αυτών των δυο είναι τρικυμιώδης και κρύβει ένοχα μυστικά. Προσπαθώντας ο θεατής να αντιληφθεί τα κρυμμένα μυστικά μαθαίνει σιγά σιγά πως το κόκκινο μελίσσι, είναι ο χώρος όπου γίνονται οι δοσοληψίες με τους έμπορους ναρκωτικών. Όλο το θρίλερ, γιατί περί αυτού πρόκειται, βασίζεται στις ενοχές και στις τύψεις από τις μαφιόζικες συναλλαγές του «θανάτου», φορείς του οποίου είναι μικρά παιδιά. Ακριβώς γι αυτό, υπάρχουν τα τόσα παιχνίδια πάνω στη σκηνή. Οι συγκρούσεις μεταξύ της δημοσιογράφου και του νεαρού Αρθουρ, που προσπαθούμε να μάθουμε την ιδιότητα του, σε κάποια σημεία φθάνει στα άκρα, χωρίς όμως να τα αγγίζει. Η αγωνία κορυφώνεται όσο η παράσταση εξελίσσεται και φθάνει στο τέλος της, ενώ περιμένει κανείς την κάθαρση, τελικά βυθίζεται περισσότερο στο τέλμα. Σε ένα τέλμα ανομολόγητων ενοχών, μιας επίγειας κόλασης που μόνον διεφθαρμένοι άνθρωποι όπως ο κύριος Τομ και ο πατέρας της δημοσιογράφου, μπορούν να δημιουργήσουν. Θα σταθώ στην ερμηνεία των δυο νέων ηθοποιών της κ. Φαίης Ψωμαδάκη και του κ. Νίκου Αναγνωστόπουλου, συντονισμένοι στο κείμενο, αποδίδουν τους ρόλους τους επάξια, προσπαθώντας να κόψουν την ανάσα του θεατή με τις εναλλαγές στην ερμηνεία τους. Δραματοποίησαν αμφότεροι με το καλύτερο δυνατό τρόπο τους ρόλους του. Η σκηνοθεσία του κ. Απόστολου Σταυρόπουλου δημιούργησε τις προϋποθέσεις για ένα δυνατό θρίλερ, το οποίο παρακολουθείται με σασπένς. Οι φωτισμοί και οι ενδυματολογικές επιλογές ήταν άψογες. Για μια φορά ακόμα θα αναφερθώ στο ωραιότατο πολυφωνικό τραγούδι της έναρξης-τέλους του Άρη Σιαφά. Εγώ εξεπλάγην ευχάριστα και πέρασα μια ενδιαφέρουσα βραδιά στο θέατρο Πόλη με το «Το κόκκινο μελίσσι». Εσείς;
«Το κόκκινο µελίσσι» Δευτέρα και Τρίτη Ώρα έναρξης: 21:00 Διάρκεια: 1:30 ώρα
Θέατρο Πόλη: Φωκαίας 4 και Αριστοτέλους 87 Τηλέφωνο: 2111828900, e-mail:info@politheatro.gr) Τιµές εισιτηρίων: Κανονικό: 10€, Φοιτητικό: 7€, Ατέλεια – Ανέργων:
Λέανδρος Πολενάκης «Κόκκινο Φεγγάρι» (Σκιές Τσέχωφ)
με τη συναρπαστική Έφη Βενιανάκη στο «Αγγέλων Βήμα»
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Ένας μετά-Τσέχωφ σε όλο του το φιλολογικό μεγαλείο, διαχρονικός και υπερ-τοπικός (για να μην πω διαχρονικός ακόμα), υπερ-χρονικός και συγκρατημένα μεταμοντέρνος. Ο διακεκριμένος κριτικός θεάτρου και άξιος φιλόλογος (με την ουσιαστική έννοια του όρου, χωρίς ακαδημαϊκές αγκυλώσεις και σχολαστικισμούς) ο Λέανδρος Πολενάκης, με επάρκεια και κάποια εκρηκτικά ίχνη χιούμορ, ξαναγράφει τις «Τρεις αδελφές» του Τσέχωφ, ελαχιστοποιώντας τες σε δύο, παραλείποντας τη μία και προσθέτοντας δύο αρσενικούς, ο ένας καθαρόαιμος κι ο άλλος νεορομαντικός με τονισμένη τη θηλυκή του πλευρά. Αν προσθέσεις και μια βόμβα μεγατόνων που δεν σκάει μέχρι το τέλος της παράστασης, αλλά πυροδοτεί αλυσιδωτές συναισθηματικές αντιδράσεις, σεξουαλικές εκτονώσεις μέχρι την κατάφαση στη Ζωή και στον Έρωτα, που θα οδηγήσει στο crescendo του τέλους… Μιλάμε δηλαδή για ένα καλογραμμένο έργο, όχι με την έννοια του Σκριμπ, αλλά με τη βαθιά γνώση ενός ανθρώπου του Θεάτρου που ανάλωσε τη ζωή του στην υπηρεσία της Τέχνης, από σταθερή γωνία.
Όλοι οι συντελεστές αυτού του σκηνικού θαύματος εξαίρετοι.
Οφείλω όμως να εξάρω το μελοδραματικό βάθος και την κινηματογραφική ρεαλιστικότητα στην ερμηνεία της Έφης Βενιανάκη, που έπαιξε συγκρατημένα και διαχρονικά, χωρίς να μιμηθεί μια Ρωσίδα, αλλά παρέπεμπε και στην Σκανδιναβία του Μπέργκμαν και στην Βικτωριανή Αγγλία και στην Αυστραλία των πρώτων αποίκων, στην μετεμφυλιακή Ελλάδα του Αγγελόπουλου, αλλά κυρίως στην Αθήνα του σήμερα, την αλλοτριωμένη από την Κρίση και το άγχος που αυτή γεννά.
Ο καλός συγγραφέας Λέανδρος Πολενάκης, κάτω από την επιφανειακώς αθώα αυτή παραβολή ξαναγυρίζει στα «παιδιά των λουλουδιών» και στη ζωοποιό δύναμη του Έρωτα, το μόνο αντίδοτο στο υπαρξιακό κενό, στην αρρώστεια, στη φτώχεια και στο άγχος του Θανάτου.
Tο έργο έχει ανεβεί στα πλαίσια τού φεστιβάλ.Ελληνικού θεατρικού έργου τού 21ου αιώνα με καλλιτεχνική διευθύντρια την άξια θεατρική συγγραφέα ΛΕΙΑ ΒΙΤΑΛΗ.
Σημαντικό έργο, καταπληκτική παράσταση, υπέροχες ερμηνείες. Μην το χάσετε!
Ταυτότητα
«Κόκκινο Φεγγάρι» (Σκιές του Τσέχωφ) του Λ. Πολενάκη
Σκηνοθεσία – Σκηνικά – Κοστούμια: Δημήτρης Κωτσής
Παίζουν οι: Έφη Βενιανάκη, Σοφία Ορφανού, Βασίλης Μπατσακούτσας, Τίτος Λίτινας
Θέατρο «Αγγέλων Βήμα»
Κωνσταντίνος Μπούρας
INFO:
Το “Κόκκινο φεγγάρι” (Σκιές Τσέχωφ) στο “Αγγέλων Βήμα”
Ήταν μερικά χρόνια πριν όταν ο Λέανδρος Πολενάκης εντόπισε, σε μια ρωσική εφημερίδα, μια είδηση «με πολύ ενδιαφέρον», που στάθηκε αφορμή για τη συγγραφή ενός θεατρικού έργου με τίτλο«Κόκκινο Φεγγάρι» (Σκιές του Τσέχωφ), που κάνει πρεμιέρα τη Δευτέρα 12 Δεκεμβρίου, σε σκηνοθεσία Δημήτρη Κωτσή, στο Θέατρο Αγγέλων Βήμα, στο πλαίσιο του 3ου Φεστιβάλ Ελληνικού Θεατρικού έργου του 21ου αιώνα.
«Η είδηση αφορούσε δύο γυναίκες που ξεσπιτώθηκαν αρκετές φορές λόγω του πολέμου και κατέληξαν σε ένα σπίτι όπου ξαφνικά εμφανίστηκαν δύο άνδρες από το πουθενά και τους είπαν ότι πρέπει να φύγουν, γιατί το σπίτι θα ανατιναχθεί! Οι γυναίκες αρνήθηκαν και έμειναν αμετακίνητες. Αυτό μετά από αρκετά χρόνια σκέφτηκα να το κάνω θέατρο», μας εξηγεί ο γνωστός κριτικός θεάτρου και συγγραφέας. «Νομίζω ότι και το πιο υπερρεαλιστικό σενάριο πρέπει να έχει μια πραγματική βάση. Άλλωστε η πραγματικότητα είναι πολλές φορές υπερρεαλιστική, κάτι που ωστόσο δεν καταλαβαίνουμε, καθώς την έχουμε συνηθίσει ως πραγματικότητα», προσθέτει.
Στην ερώτηση πόσο επηρεάζει και πόσο ευθύνεται για τη συγγραφή θεατρικών έργων η ενασχόλησή του με την κριτική, ο κ. Πολενάκης σημειώνει πως “για λόγους δεοντολογίας, κριτική θεάτρου και συγγραφή θεατρικού έργου θεωρούνται μη συμβατά, γι’ αυτό και τα έργα που έχω γράψει δεν τα πολυκυκλοφορώ!», λέει χαριτολογώντας.
Ρωτώντας τον εάν το νέο του θεατρικό έχει κάποιες αναφορές σε αγαπημένους του συγγραφείς, όπως ο Τσέχωφ, καθώς ο πλήρης τίτλος είναι «Κόκκινο Φεγγάρι» (Σκιές του Τσέχωφ), απαντά ευθέως: «Όλοι έχουμε κάποιους συγγραφείς που αγαπάμε και προτιμάμε, αλλά δεν τολμάμε να αναμετρηθούμε μαζί τους. Σε αυτό υπάρχουν κάποια τσεχωφικά στοιχεία, σαν μια σπουδή στον Τσέχωφ, που προέκυψαν από την αγάπη μου στη ρωσική λογοτεχνία και το θέατρο. Ο Τσέχωφ μου αρέσει γιατί δεν κάνει κήρυγμα, το μόνο που λέει είναι πάρτε πρωτοβουλίες, πάψτε να είστε μοιρολάτρες”.
Σύμφωνα με τους συντελεστές της παράστασης και την καλλιτεχνική διευθύντρια του φεστιβάλ Λία Βιτάλη, ο Τσέχωφ στο έργο του Πολενάκη γίνεται ο θεμέλιος λίθος όπου πάνω του χτίζεται μια σύγχρονη πραγματικότητα, με ήρωες παλλόμενους από ζωή. Ήρωες που βρίσκονται σ’ ένα αέναο παιχνίδι με τον χρόνο και τις σκιές του παρελθόντος τους, που όμως κάποια στιγμή θα το αφήσουν πίσω τους.
«Το Κόκκινο Φεγγάρι δεν θα σας πω ποιο είναι, είναι ένα εύρημα», υπογραμμίζει ο Λέανδρος Πολενάκης και αφηγείται την ιστορία του έργου του: «Πρόκειται για δυο γυναίκες, αδελφές, που έχουν επιβιώσει στη Ρωσία μετά από έναν μεγάλο πόλεμο, από τον οποίο η χώρα βγήκε νικήτρια. Έχουν αποσυρθεί σε μια ασήμαντη επαρχιακή πόλη και ζουν κλεισμένες σε ένα σπίτι, μέσα στο οποίο ζούσαν και οι τρεις αδελφές του Τσέχωφ πριν φύγουν, αλλά δεν ξέρουμε πού πήγανε, δεν ξέρουμε δηλαδή αν έφτασαν στη Μόσχα γιατί ακολούθησε ένας καταστροφικός και αιματηρός πόλεμος. Αυτές οι δυο αδελφές είναι πολύ δεμένες αλλά και πολύ ανταγωνιστικές μεταξύ τους. Σε όλη τη διάρκεια του πρώτου μέρους μαλώνουν για το ποια θα κάνει δική της… τη σκιά ενός νεκρού που υπάρχει στο σπίτι. Ώσπου εμφανίζονται δυο άντρες από το πουθενά και το παιχνίδι αντιστρέφεται. Τότε οι δυο γυναίκες κάνουν πάσα η μια στην άλλη το φάντασμα, διεκδικώντας αληθινούς άντρες. Πρόκειται για δυο πυροτεχνουργούς που ήρθαν να εξουδετερώσουν μια βόμβα που βρίσκεται στα θεμέλια του σπιτιού και γίνονται ο καταλύτης να λυθούν οι εμπλοκές και τα προβλήματα του παρελθόντος, σε ένα έργο όπου το τέλος έχει τις δικές του ανατροπές”, σύμφωνα με τον συγγραφέα του.
Ταυτότητα
«Κόκκινο Φεγγάρι» (Σκιές του Τσέχωφ) του Λ. Πολενάκη
Σκηνοθεσία – Σκηνικά – Κοστούμια: Δημήτρης Κωτσής
Παίζουν οι: Έφη Βενιανάκη, Σοφία Ορφανού, Βασίλης Μπατσακούτσας, Τίτος Λίτινας
Θέατρο «Αγγέλων Βήμα»
Παραστάσεις: κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 7 μ.μ.
Ρομπέρτο Τσούκο, "η παράσταση της χρονιάς"
χάρη στην ΆΝΤΖΕΛΑ ΜΠΡΟΥΣΚΟΥ, την ΠΑΡΘΕΝΟΠΗ ΜΠΟΥΖΟΥΡΗ και τον ΣΤΡΑΤΟ ΤΖΩΡΤΖΟΓΛΟΥ που επιστρέφει στο θρυλικό Υπόγειο, όπου είχε την τύχη να τον σκηνοθετήσει στο κύκνειο άσμα του ο Κουν, σε έναν “Ήχο του όπλου” που δεν έχει σιγάσει ακόμα.
Η Άντζελα Μπρούσκου μετά τον Βέλτσο ανασταίνει και τον αθάνατο Κολτές και δικαιώνει τον ευριπιδικό φονιά Ρομπέρτο Τσούκο στο θρυλικό Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Θα ήταν μια πραγματικά τέλεια αναβίωση του αρχετυπικού έργου του Κολτές αν δεν είχε γίνει μια βασική μεταφραστική παρανόηση του κειμένου: είναι άλλο πράγμα «ο φαλλός του Ήλιου» κι άλλο το «σεξουαλικό όργανο του ήλιου». Η μετάφραση του πολύ-συζητημένου Δημήτρη Δημητριάδη υποβίβασε τη συμβολική του έργου στο επίπεδο του «Καυγατζή» ενός Ζενέ σκηνοθετημένου από τον Φασμπίντερ. Δεν είναι όλα τα πράγματα σεξουαλικά. Ο Κολτές είναι ποιητής της σκηνής ενώ ο Ζενέ παρέμεινε πεζογράφος και ο Φασμπίντερ κινηματογραφιστής. Ας μην εξομοιώνουμε κι εξω-μειώνουμε τα πάντα. Ο Τσούκο είναι ηλιακό ον σαν τη Μήδεια, είναι ήρως αρχαίας τραγωδίας δεν είναι ένα περιφερόμενο κορμί προς βρώσιν και πόσιν.
Η Μπρούσκου, κινηματογραφίστρια επί σκηνής βινετοσκοπεί ζωντανά την εκπληκτική Παρθενόπη Μπουζούρη και τον μεταμορφωσιακό Στράτο Τζώρτζογλου (πρώτη φορά τόσο καλός μετά τον «Ήχο του όπλου» σκηνοθετημένος από τον μεγάλο Κουν).
Αυτή η «λοξή» οπτικοποίηση και ζωντάνεμα ενός μάλλον παλιομοδίτικου κειμένου από την εποχή της δεκαετίας του 1980 προς 1990 τότε που το aids έκανε θραύση κι η μυθολογία της αυτοκαταστροφής είχε υπερχειλίσει τα ψευδαισθητικά οράματα τής «Κοινωνίας τής Αφθονίας», προσέδωσε στην παράσταση πολλά επίπεδα ανάγνωσης των παραγλωσσικών κωδίκων και την αναδόμησε σε υψηλότερα αισθητικά επίπεδα από το σύνηθες. Η υπέρβαση της γυμνής σάρκας επετεύχθη δια του κεκαλυμμένου κορεσμού της. Έτσι ανευρέθη μία άλλη ισορροπία, σχοινοτενής και υποφώσκουσα, πέρα πολύ κι από τη Χριστιανική ή συμπαντική Αγάπη, στις σκοτεινές δυνάμεις που θολώνουν τα μυαλά και τις αισθήσεις των ανθρώπων.
Τα κουρασμένα αξιολύπητα όντα αναζητούν τη λύτρωση κι όταν δεν τη βρίσκουν βαδίζουν προς το Θάνατο ηρωικά ή μυξοκλαίγοντας. Ο Τσούκο διαφέρει γιατί δίνεται στο Μοιραίο από περίσσεμα ζωτικής ενέργειας κι όχι από απελπισία. Δεν είναι παραιτημένος. Δεν είναι κουρασμένος. Δεν αποζητά την ανάπαυση στην αγκαλιά τής Μητέρας-Γης. Προς τον Ήλιο κινείται αναζητώντας το Φως. Κι αυτό το φως θα καυτηριάσει τη μούχλα από τα χέρια των κολασμένων, από τα αποτυπώματα του κόσμου πάνω στο άσπιλο κι αθώο κορμί του.
Αν διαβαστεί φροϋδικά αυτό το υπέροχο κείμενο αδικείται. Αν ερμηνευτεί σεξουαλικά χάνει. Αν δοθεί η ποιητικότητά του αναδεικνύεται.
Έχω γράψει ότι η Άντζελα Μπρούσκου είναι πολύ μεγάλη σκηνοθέτις. Όταν συν-γράψει το δικό της παραστασιακό κείμενο, τότε θα αναδειχθεί όλο το μεγαλείο του οράματός της. Μέχρι τότε, ως πεταλούδα-ψυχάρα καίγεται στο φως των προβολέων δοκησισόφων και αγενών δραματουργών. Αυτό το έλλειμμα πρωτογενούς Παιδείας του Λόγου θα καλυφθεί – είμαι σίγουρος – πολύ σύντομα. Είναι έξυπνη ύπαρξη, δεν θέλω να πω «δαιμόνια» και θα βρει τους κατάλληλους συνεργάτες στο επίπεδο των εκφερομένων κειμένων.
Μία σχεδόν τέλεια, υπερβατική ερμηνεία του αθάνατου έργου του Κολτές με τον ειρωνικό τίτλο «Ρομπέρτο Τσούκο». Απολαύστε την. Μην τη χάσετε. Απ’ όσες έχω δει μέχρι τώρα, είναι ίσως αυτό που λέμε συνήθως ως μεταπράτες του θεάματος «η παράσταση της χρονιάς»!!!
Οι όποιες επιφυλάξεις είναι ακριβώς γι’ αυτό. Γιατί ακόμα και τα τελειότερα διαμάντια κάνουν νερά από γήινες, χθόνιες προσμείξεις. Κι αυτό παρακαλώ να μην εκληφθεί ως πλατωνικό. Τουναντίον. Πυθαγόρειο, μάλλον…
Κωνσταντίνος Μπούρας
Info:
http://www.theatro-technis.gr/romperto-tsouko/
Ρομπέρτο Τσούκο
«Ζούμε και πεθαίνουμε εντελώς διαφορετικά απ’ ό,τι θα θέλαμε χωρίς ελπίδα οποιασδήποτε ανταμοιβής… Ευτυχώς που αυτή η ζωή είναι η μόνη,και μόνο αυτό είναι σίγουρo».
Α. Ρεμπώ
Η φράση αυτή του Ρεμπώ συναντιέται με το αδιανόητο της ζωής μας, χωρίς όμως να μπορεί να δώσει τις απαντήσεις που θα θέλαμε, για να κατανοήσουμε τα ανεξιχνίαστα κίνητρα του δολοφόνου Ρομπέρτο Τσούκο.. Ένα φυσιολογικό αγόρι που εκτροχιάζεται χωρίς λόγο και μετατρέπεται σε εγκληματία, ενώ το μόνο που θέλει κατά βάθος είναι να γίνει «διάφανος».
Ποιος είναι ο Ρομπέρτο Τσούκο;
Το έργο του Bernard Marie Koltes έχει σαν αφορμή την πραγματική ιστορία του κατά συρροήν νεαρού δολοφόνου που σκότωσε τους γονείς του ,έναν επιθεωρητή ,ένα παιδί και πολλούς άλλους όπως ο ίδιος ομολογεί στο τέλος… παρακολουθούμε την σύντομη ζωή του ,καθώς περιπλανιέται σε μία απρόσωπη και αφιλόξενη πόλη, που αναρωτιέται συνέχεια πως μοιάζει ένας δολοφόνος. Αντιμέτωπος με μια κοινωνία που ο μεγαλύτερος φόβος της είναι ότι ποτέ δεν νιώθει ασφαλής παρ’όλο που λατρεύει το αίμα ,τα δάκρυα και την βία σαν θέαμα.Το αίμα είναι το μόνο πράγμα στον κόσμο που δεν μπορει να περάσει απαρατήρητο λεει ο Ρομπέρτο Τσούκο.
Η παράσταση χρησιμοποιεί τα μέσα της κινηματογραφικής γραφής προκειμένου να αφηγηθεί την ιλιγγιώδη και ξέφρενη πορεία του Ρομπέρτο Τσούκο στην πορεία του προς το τέλος,
Η σκηνοθεσία ακολουθεί τον Ρομπέρτο Τσουκο , όπως θα ακολουθούσε μία τίγρη που πρόκειται να συλληφθεί προκειμένου να ενταχθεί σ’ ένα ζωολογικό κήπο.
Μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης
Σκηνοθεσία – εικαστική άποψη – βίντεο: Άντζελα Μπρούσκου
Βοηθός σκηνοθέτη – μουσική επιμέλεια:Στέβη Κουτσοθανάση
Φωτισμοί: Στέλλα Κάλτσου
Παίζουν: Αντρέας Αντωνιάδης, Παρθενόπη Μπουζούρη, Άντζελα Μπρούσκου,
Γεωργιάννα Νταλάρα, Κώστας Νικούλι, Στράτος Τζώρτζογλου, Αντώνης Τσίλλερ
Θέατρο Τέχνης
Υπόγειο
Πρεμιέρα , Δευτέρα,28.11
Μέρες και ώρες παραστάσεων
Δευτέρα- Τρίτη 21.15 & Κυριακή 21.30
Τιμές 15 ευρώ & 10 ευρώ μειωμένο
Η Κέλλυ Μενδρινού, φλεγόμενο μετέωρο χωρίς σκιά στη σύγχρονη ζωγραφική
Με αφορμή τη συλλογική έκθεση που θα πραγματοποιηθεί από το
ΙΤΑΛΙΚΟ ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΠΑΤΗΣΙΩΝ 47
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Οι Έλληνες μαθητές του Leonardo Cremonini
ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
Αλέξης Βερούκας Στέφανος Δασκαλάκης Ειρήνη Ηλιοπούλου
Κέλλυ Μενδρινού Κωνσταντίνος Νταούλας Γιώργος Ρόρρης
Εδουάρδος Σακαγιάν Άννα Μαρία Τσακάλη Μαρία Φιλοπούλου
Εβίτα Φραντζολά Βίκυ Χατζηλάκου
Τετάρτη 14 Δεκεμβρίου 2016 – Σάββατο 11 Φεβρουαρίου 2017
Το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο παρουσιάζει την έκθεση
| Οι Έλληνες μαθητές του Leonardo Cremonini
Σύλληψη και επιμέλεια της έκθεσης: Ευρυδίκη Τρισόν Μιλσανή, διδάκτωρ Ιστορίας της Tέχνης της Σορβόννης και συγγραφέας
|
ΕΓΚΑΙΝΙΑ:
Τετάρτη 14 Δεκεμβρίου 2016 – ΩΡΑ 19.00
ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ: ΔΕΥΤΕΡΑ – ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 11.00 – 17.00
ΣΑΒΒΑΤΟ 11.00 – 13.30
ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗ
Πρόκειται για ένα αφιέρωμα στον μεγάλο Ιταλό καλλιτέχνη Leonardo Cremonini, εκλιπόντα το 2010, γνωστό στο ελληνικό κοινό χάρις σε αρκετές εκθέσεις του στην Ελλάδα.
Ο Λεονάρντο Κρεμονίνι γεννήθηκε στην Bologna to 1925: καλλιτέχνης ήδη καταξιωμένος από τους χρόνους του 80, διορίστηκε guest professor στην Ανωτάτη Εθνική Σχολή Καλών Τεχνών στο Παρίσι για εννέα χρόνια. Λάτρης και πιστός οπαδός της ζωγραφικής και έχοντας συνείδηση πως βρισκόταν σε κίνδυνο εξαφάνισης, θέλησε μέσω της διδασκαλίας του να εμφυσήσει το πάθος, τον ενθουσιασμό και τις άρτιες τεχνικές του σε ταλαντούχους μαθητές που θα ήθελαν να τον ακολουθήσουν. Κλασικός παραστατικός ζωγράφος, ανοιχτός και στα μοντέρνα ρεύματα, γοήτευε με τη μεσογειακή θεματολογία του, το στυλιζαρισμένο και εκφραστικό σχέδιο, το εξαιρετικό χρώμα, αλλά κυρίως με τον λόγο του ο οποίος, καίριος και ευρηματικός, ενέπνευσε εκείνη την εποχή πολλούς γάλλους ιστορικούς και κριτικούς τέχνης. Νέοι έλληνες υπότροφοι ζωγράφοι, ευαίσθητοι στη ρητορική αλλά και στη θερμή ιδιοσυγκρασία του Leonardo Cremonini, έγιναν οι πιο πιστοί μαθητές του. Έμειναν στο πλευρό του και επωφελήθηκαν από τις συμβουλές, τις ιδέες του,σε μια χρονική στιγμή που η κλασική τέχνη κινδύνευε να υποσκελιστεί από την τεχνολογία και τις εικόνες των μίντια. Ο Cremonini παρ’ όλο που είχε μαθητές απ’ όλο τον κόσμο, αγάπησε ιδιαίτερα τους έλληνες μαθητές του που είχαν έρθει από μια χώρα εικονολατρείας, που κατείχαν μια κλασική παιδεία και τις πνευματικές ικανότητες ώστε να δημιουργήσουν ένα ουσιαστικό διάλογο μαζί του. Δάσκαλος αυστηρός, απαιτητικός, αλλά και γεμάτος άγρυπνο ενδιαφέρον, όχι μόνο τους γαλούχησε με τις ιδέες του, τους παρέσυρε στα θέματά του και τις τεχνικές του, τους χάρισε ένα λεξιλόγιο για να δώσουν ένα όνομα στις έρευνές τους, αλλά και πολύ αργότερα, μετά τα χρόνια της διδασκαλίας, δεν έπαψε να ενδιαφέρεται για την εξέλιξή τους παρακολουθώντας τις δραστηριότητες και τις εκθέσεις τους. Είναι η πρώτη φορά που αποδίδεται τιμή στον ανεκτίμητο δάσκαλο απ’ όλους τους μαθητές του οι οποίοι ακολούθησαν τα διδάγματά του μένοντας πιστοί στα ιδεώδη της τέχνης: όλοι τους σήμερα είναι καταξιωμένοι και αγαπητοί στο κοινό δικαιώνοντας έτσι την εμπιστοσύνη που εκείνος τους έδειξε τριάντα χρόνια πριν.
Η παρούσα έκθεση περιλαμβάνει έργα από τους 11 μαθητές, φωτογραφίες, ντοκουμέντα και βίντεο. Ένας κατάλογος θα εκδοθεί με κείμενα της επιμελήτριας, του Leonardo Cremonini και των μαθητών του.
Κατά την διάρκεια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν ξεναγήσεις από την επιμελήτρια Ευρυδίκη Τρισόν Μιλσανή στις παρακάτω ημερομηνίες και ώρες:
- Τρίτη 20 Δεκεμβρίου στις 6 μμ
- Τετάρτη 18 Ιανουαρίου στις 6 μμΙταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο ΑθηνώνTηλ: +30 210 5242646, fax: +30 210 5242714www.facebook.com/IICAtene – www.twitter.com/IICAtene
- www.iicatene.esteri.it
Πατησίων 47 – 10433 – Aθήνα
ΓΡΑΦΕΙ ο ποιητής και κριτικός Κωνσταντίνος Μπούρας
Έρχομαι σήμερα να μοιραστώ κάποιες σκέψεις μαζί σας για το φαινόμενο που λέγεται ΚΕΛΛΥ ΜΕΝΔΡΙΝΟΥ, μια διεθνής εικαστικός με σεμνή έως αθόρυβη παρουσία στην πατρίδα μας.
Τι συμβαίνει τελικά; Οι πρωτότυποι καλλιτέχνες είναι απορροφημένοι από το έργο τους και δεν έχουν χρόνο για δημόσιες σχέσεις; Η διαρκής έρευνα αποκλείει την αμέριστη, πανταχού παρούσα κοινωνικότητα; Ή μήπως είναι αλλιώς κάποιες εσωστρεφείς φύσεις που συνδιαλέγονται με το άγνωστο και διαφορετικές οι εξωστρεφείς φύσεις που παρατάνε διαρκώς το καβούκι τους και διατρέχουν κάθετα – ως γυμνοσάλιαγκες – τις εθνικές οδούς ταχείας κυκλοφορίας επιβιώνοντας προσώρας; 
Ερωτήματα, ερωτήματα, ερωτήματα… Και πως θα γινόταν αλλιώς, όταν έχουμε να κάνουμε με τη φευγαλέα κι ασύλληπτη εικαστική καλλιτεχνική δημιουργία, που βασίζεται ίσως στην αντανάκλαση της αντανάκλασης πάνω στην προσωρινή πομφόλυγα των φαινομένων;
Παρακολουθώ εδώ και δεκαετίες τη δουλειά της Κέλλυς Μενδρινού κι εκπλήσσομαι κάθε φορά από την πρωτεϊκή δημιουργικότητα και την εναλλαγή διαθέσεων – θεμάτων – τεχνικών… Τόση ανησυχία μόνο στους ποιητές είχα γνωρίσει έως τότε. Εννοώ στους ποιητές που είναι άξιοι τού ονόματός τους. Από το abstrait στην πλέον κλασική προσωπογραφία και στην απολύτως ρεαλιστική τοπιογραφία, από το decorative στο παραστατικό και τ’ ανάπαλιν, η Κέλλυ Μενδρινού μοιάζει σα να αναζητεί διαρκώς το στίγμα της στον καθρέφτη τού Κόσμου. Της εύχομαι να μην το βρει σύντομα, αφού τότε θα χάσουμε τις πρωτεϊκές μεταμορφώσεις, μεταπτώσεις, αυτό-αμφισβητήσεις και ζωγραφικές παλινωδίες της. Το να μην έχεις μια μανιέρα μπορεί να είναι επιζήμιο εμπορικώς είναι όμως ζωογόνον καλλιτεχνικώς και τότε όλα τα φώτα του ουρανού έρχονται να λαμπυρίσουν μέσα από τα megapixels τής υλοποιημένης έμπνευσής σου. Γιατί η Κέλλυ Μενδρινού είναι poeta-vates (ποιητής προφήτης, όπως λέγαμε στη Λατινική Θεωρία της Λογοτεχνίας). Δεν μπορεί να δημιουργήσει χωρίς αυτό που λέμε «Έμπνευση» κι από αυτή την άποψη είναι βαθύτατα μεταφυσική και τελεσφόρος, μόνον όταν το Πνεύμα, ο Ανώτερος Εαυτός της κατεβαίνει συχνότητα για να μας επισκεφθεί στα γήινα, χθαμαλά πεδία.
Ανακαλύψτε αυτή την αθόρυβη ζωγράφο. Αφουγκραστείτε τη σιγαλιά της και ίσως τότε ένα δικό σας ποιητικό κύμα σάς συνεπάρει στα υψηλά τής Τέχνης πεδία, εκεί όπου όλα είναι μια ατέλειωτη θαλπωρή.
Κωνσταντίνος Μπούρας
info από το Δελτίο Τύπου της Έκθεσης:
Κέλλυ Μενδρινού
Πήγα στο Παρίσι το ’87,. Δεν ήξερα τον Leonardo Cremonini. Ένα κύμα Ελλήνων συμφοιτητών με έφερε στο εργαστήριό του. Κάποιες χαρακτηριστικές εκφράσεις του μένουν στο μυαλό μου και μου τον θυμίζουν:
«l’articulation du dur avec le tendre», «interroger le visible», «il faut briser le miroir».
Η πρώτη σκέπτομαι, « η συνάρθρωση του σκληρού με το τρυφερό », είναι αναφορά στη χρήση της αντίθεσης με τον τρόπο που αυτή υπάρχει στην ερωτική σχέση, όπου ο λόγος και το νόημα είναι προϊόν αυτής : η δημιουργία του έργου βρίσκει το λόγο ύπαρξής της στο ενδιαφέρον για την αποτύπωση των συσχετισμών στο θέμα.
Η δεύτερη, «Interroger le visible», εξετάζοντας το ορατό, ήταν η βάση της διδασκαλίας του για να υπερασπιστεί τη ζωγραφική που κατέληγε τότε στις αποθήκες των εκθεσιακών χώρων και μουσείων. Η φωτογραφία, το βίντεο, οι νέες μορφές και μέσα έκφρασης κέρδιζαν έδαφος. Έλεγε ότι οι καλλιτέχνες και οι εικόνες που προβάλλονται από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης κάνουν τον θεατή να μη βλέπει.
Ίσως είναι η τρίτη έκφραση «Briser le miroir», σπάζω τον καθρέφτη, που με οδήγησε να περάσω από την παραστατική ζωγραφική στην αφηρημένη. Κάποια αναφορά του επίσης στον Lucio Fontana και την επιθετικότητά του απέναντι στη λευκή επιφάνεια του μουσαμά με έκανε να καταλάβω, πώς η αμηχανία γίνεται απόγνωση και τέλος βίαιη χειρονομία. Έβλεπα κι εγώ έναν κόσμο να χάνει την ικανότητα να «διαβάζει» τη ζωγραφική και τη δυνατότητα επικοινωνίας μου μαζί του να μειώνεται.
Αρκετά χρόνια αργότερα δοκίμασα να «σπάσω τον καθρέφτη» σε μια αυτοπροσωπογραφία. Κρατώντας κάποια βασικά στοιχεία από το αρχικό έργο όπως αναλογίες του προσώπου, η εικόνα έγινε πολύχρωμα κομμάτια τα οποία ανασυνέθεσα. Οι συνθέσεις έγιναν προοδευτικά απλούστερες για να περιοριστούν στα περισσότερα έργα στη χρήση δύο χρωμάτων. Ταυτόχρονα το μέγεθος των τελάρων, που στην παραστατική ήταν ανάλογο του πραγματικού μεγέθους των αντικειμένων ή προσώπων, μεγάλωσε στα αφηρημένα έργα και έγινε ανάλογο της διάθεσης να εκφραστώ σε δημόσιο χώρο.
Η δική μου βιαιότητα ωστόσο απέναντι στον μουσαμά παραμένει ελεγχόμενη. Στις αναζητήσεις μου είναι η επικοινωνία μέσα από τη χειρονομία και το στοιχειώδες-απλό αλλά σαφές. Βλέπω την παραστατική όσο και την αφηρημένη ζωγραφική σαν προτάσεις, όχι σαν καταστροφή.
Μια διάθεση να διηγηθώ ιστορίες με τη μορφή νοσταλγίας για την παραστατική ζωγραφική με καταλαμβάνει ακόμη μερικές φορές.
Πότε τελειώνει ένα έργο; «Quand moi j’ai fini avec ce tableau», όταν εγώ τελειώσω με τον πίνακα, έλεγε ο Leonardo Cremonini.
Διαβάζοντας το βιβλίο της Χρύσας Χρονοπούλου Συνομιλώντας με την ποίηση
Αναγιγνώσκει εμβριθώς ο Δημήτρης Φίλιας, Αναπληρωτής Καθηγητής Λογοτεχνικής Μετάφρασης του Ιονίου Πανεπιστημίου
Η Χρύσα Χρονοπούλου γεννήθηκε και μεγάλωσε στους Αγίους Αναργύρους Αττικής, όπου και τελείωσε το Λύκειο. Σπούδασε στην Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και αποφοίτησε από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας. Εκπόνησε το διδακτορικό της επίσης στο Καποδιστριακό Αθηνών, στο Τμήμα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής, Ψυχολογίας. Δίδαξε ως καθηγήτρια φιλόλογος σε Γυμνάσια και Λύκεια της Εύβοιας και των Αγίων Αναργύρων.
Δημοσίευσε άρθρα σε παιδαγωγικά περιοδικά και εξέδωσε τις μελέτες: Δούλοι και δουλεία στον Όμηρο (1989, 2007), Η διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών από μετάφραση (1992), Η διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο (1992), Με αφορμή ένα ποίημα του Καβάφη, δοκιμή αγωνίας’(1992), Η διαθεματική διδασκαλία ως διδακτική μέθοδος (2004), ’Ιστολόγιο, συλλογή δοκιμίων (2010), Ρόζα Ιμβριώτη της ζωής και του σχολείου (2011), Διδάσκω και μαθαίνω στο σχολείο (1996, 2013). Από το 2009, διατηρεί ιστολόγιο (chryssablog.wordpress.com) στο οποίο δημοσιεύει άρθρα πολιτικά, κοινωνικά, ιστορικά, φιλολογικά, παιδαγωγικά.
Με το νέο πρόσφατο βιβλίο της Συνομιλώντας με την ποίηση (Αθήνα, εκδόσεις ήτορ, 1916), η Χρονοπούλου προσεγγίζει την πιο ώριμη θεώρησή της στο πεδίο της ποίησης η οποία υπήρξε πάντα αγαπημένο καταφύγιο από τα πολύ νεαρά της χρόνια. Για όποιον παρακολουθεί τα τελευταία χρόνια το ιστολόγιό της, το νέο της βιβλίο αποτελεί την αναμενόμενη έκφραση μιας αγάπης για την ποίηση και την υλοποίηση μιας συστηματικότερης δοκιμιακής της προσέγγισης. Στο βιβλίο, εκπροσωπούνται με 25 ποιήματα, δεκαέξι ποιητές και τρεις ποιήτριες: Ανδρέας Κάλβος, Κωνσταντίνος Καβάφης, Αγγελος Σικελιανός, Ναπολέων Λαπαθιώτης, Κώστας Καρυωτάκης, Γιώργος Σεφέρης, Γιώργος Σαραντάρης, Φώτης Αγγουλές, Νικηφόρος Βρεττάκος, Τάκης Σινόπουλος, Μίλτος Σαχτούρης, Γιώργος Σαραντής, Νάνος Βαλαωρίτης, Μανόλης Αναγνωστάκης, Τίτος Πατρίκιος, Κική Δημουλά, Κατερίνα Γώγου, Μαρινέλλα Βλαχάκη, Γιάννης Στίγκας .
Οι ποιητικές αυτές φωνές κατατίθενται με χρονολογική σειρά, με βάση το έτος γέννησης του ποιητή αφού η δοκιμιογράφος παρακολουθεί έτσι καλύτερα τόσο την ιστορία της ποίησης όσο και την ιστορία της Ελλάδας αφού τα περισσότερα ποιήματα, ως προς το περιεχόμενό τους, απηχούν τα γεγονότα της Ελλάδας κυρίως στον 20 ον αιώνα. Πρώτος παγκόσμιος πόλεμος, μεσοπόλεμος, δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος, εμφύλιος και μετεμφυλιακά χρόνια, δικτατορία των συνταγματαρχών, μεταπολίτευση, οικονομική κρίση. Στην παρουσίαση, προηγείται το ποίημα, ακολουθεί η προσέγγιση και ολοκληρώνεται με το βιογραφικό του ποιητή, επιλογή η οποία φανερώνει την πρόθεσή της ερευνήτριας να εστιαστεί το ενδιαφέρον πρώτα στο ποίημα και μετά στον δημιουργό. Η μέθοδος ανάλυσης περιεχομένου που επιλέγει η Χρονοπούλου με ανάπτυξη σε μορφή σύντομου δοκιμίου, καθιστά το βιβλίο της προσιτό σε όλους του αναγνώστες και εραστές του ποιητικού λόγου. Γράφει στην Εισαγωγή της : Το ποίημα, ανεξαρτητοποιημένο, αυτονομημένο από τον δημιουργό του ξεκινά προσωπικό διάλογο με τον αναγνώστη στο επίπεδο δεκτικότητάς του και φτάνει ως εκεί που πρέπει να φτάσει. Διότι οφείλουμε ως αναγνώστες να θυμόμαστε ότι το κάθε δημιούργημα είναι το ίζημα της δυναμικής των μερών που το απαρτίζουν .
Το Συνομιλώντας με την ποίηση δεν είναι μόνο είναι βιβλίο άξιο προσοχής και ανάγνωσης αλλά μια συνάντηση με μια διαφορετική προσέγγιση του σύγχρονου ελληνικού ποιητικού λόγου η οποία λειτουργεί για τον αναγνώστη – αποδέκτη και ως προσμονή και ευχή για δημιουργία και δεύτερου αντίστοιχου τόμου από την εξαιρετική δοκιμιογράφο – ερευνήτρια .
Ας κλείσουμε την σύντομη αυτή αναφορά στο νέο αυτό βιβλίο της Χρύσας Χρονοπούλου παραθέτοντας δύο χαρακτηριστικά αποσπάσματα από την Εισαγωγή της :
Η ποίηση σε στενή σύνδεση με τη μουσική και τον χορό απαρτίζουν από κοινού την ισχυρή τριάδα των ρυθμικών τεχνών. Θεωρείται η υψηλότερη έκφραση του ρυθμικού λόγου, επειδή και η ίδια είναι λόγος με ρυθμό, αφού δεν περπατά, αλλά χορεύει. ‘Αλλωστε, λόγος και μέλος συνυπήρξαν ανέκαθεν στην ποίηση από τη αρχαιότητα ώς τη σύγχρονη εποχή, γεγονός που βεβαιώνει ότι αυτή η μακροχρόνια συνοδοιπορία οφείλεται σε μια συγγένεια εσωτερική, μιας και το βασικό γνώρισμα της ποίησης και της μουσικής είναι ο ρυθμός.
{……………………………………………………………………………………………………………………..}
Η μεγάλη ποίηση αναζητά την αλήθεια. Και η επιστήμη βέβαια αναζητά την αλήθεια και η φιλοσοφία. Η ποίηση όμως αναζητά την αλήθεια των πραγμάτων ωθώντας τον αναγνώστη της σε προσωπική αναζήτηση. Η ποίηση δεν προσφέρει έτοιμη γνώση, έτοιμη αλήθεια, ενεργοποιεί τον αναγνώστη που την διαβάζει να την ψάξει. Ενώ η επιστήμη την έχει βρει, την ανακαλύπτει και ο άνθρωπος την αξιοποιεί.
Ένα ποίημα όμως εμπεριέχει πολύ περισσότερα από όσα ως τώρα καταγράψαμε, είναι το πριν και το μετά του χρόνου δημιουργίας του, είναι ένας ωκεανός από ερεθίσματα μυστικά και ανέγγιχτα. Γιατί εμπεριέχει ιερές δονήσεις. Κάτω από τις λέξεις το ποίημα, σε επαφή με τον ψυχισμό του ποιητή, με το δικό του ασυνείδητο, με το συλλογικό ασυνείδητο, με τον αναγνώστη του ,κυκλοφορεί ελεύθερο και αβίαστο.
*********
TRES
…jolie, όχι όπως λέμε Αντζελίνα Τζολί, αλλά όπως λέμε Αλμοδοβάρ. Μία καλογραμμένη, χαριτωμένη, ψυχαγωγική κωμωδία του Juan Carlos Rubio καλοκουρδισμένη, ενορχηστρωμένη κι απολαυστική δια χειρός και μπαγκέτας Γιάννη Λασπιά, στο θέατρο OLVIO, ένας κοντινός αλλά κι απόμερος σκηνικός χώρος που ανεβάζει μόνο επιτυχίες.
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Όλα ωραία κι άψογα φωτισμένα. Τρεις γυναίκες μετά τα πρόθυρα νευρικής κρίσης, σε κρίση ηλικίας (των σαράντα ετών) αποφασίζουν να γίνουν ανύπαντρες μητέρες μεν, αλλά τα τρία βλαστάρια τους δεν θα μεγαλώσουν σε μονογονεϊκή οικογένεια, αλλά σε …τρις-γονεϊκή, αφού σε αυτήν την ιδιότυπη κολλεκτίβα και οι τρεις θα παίζουν όλους τους ρόλους για όλα τα γούστα. Λέτε η οικονομική Κρίση να μας γυρίσει στις πρώτες κοινοβιακές κοινωνίες κυνηγετικού κι αργότερα αγροτοκτηνοτροφικού τύπου; Τι να σας πω; Όλα να τα περιμένει κανείς. Όσο για μένα, είμαι προετοιμασμένος για τα πάντα, αφού ως τακτικός θαμών θεάτρων (αλλά ουχί απαραιτήτως και άλλων …κατ-αγωγίων) έχω δει «πολλών ανθρώπων άστεα και νόον έγνων» (τα σχόλια δικά σας – δεν θα τα χαλάσουμε εδώ τώρα – εξάλλου η λέξη «καταγώγιον» σήμαινε μυσταγωγίες και αρχαίες τελετουργίες ενεργοποιήσεως τής επιφύσεως… («ο νοών νοήτω!»).
Στην παράσταση τώρα. Τρεις ηθοποιές κι ένας υποκριτής (με την καλή έννοια) απολύτως κινηματογραφικοί, στημένοι (από τον σκηνοθέτη) μετωπικά, με απόλυτη φυσικότητα και αληθοφάνεια, χωρίς υπερ-παίξιμο κι άλλες νόσους του τηλεοπτικού μας χώρου, έπεισαν τους θεατές, τους συγκίνησαν, τους δια-σκέδασαν. Αυτή άλλωστε δεν είναι και η πρωταρχική (ή μήπως η έσχατη;) λειτουργία του θεάτρου; [διπλό ερωτηματικό: δεν ισοδυναμεί με μία κατάφαση – υποθέτω – τέλος πάντων, ρητορική η ερώτηση, δια το θεαθήναι, κάτι έχω κολλήσει κι εγώ από τους τρόπους και τις συνήθειες των θεατρίνων, όμως εξακολουθώ να ξεχωρίζω τα όρια μεταξύ πραγματικότητος και φαντασίας, προσώρας].
Ιδιαίτερα, μου άρεσε η κίνηση που επιμελήθηκε (όπως βλέπω στον διαδικτυακό χώρο του θεάτρου)… που επιμελήθηκε η Όλγα Σπυράκη. Όσο για διαφορές σε ερμηνείες και άλλες ματαιότητες, θα πρέπει ευθαρσώς να σημειώσω ότι ουδείς ξεχώρισε, ουδεμία έκλεψε την παράσταση κι αυτό το εγγράφω στα συν της σκηνοθετικής φροντίδας από τον Γιάννη Λασπιά.
Πού και πού πρέπει να ξεχνάμε τα βαρύγδουπα ψυχοβγαλτικά θεάματα και να βυθιζόμαστε μαλακά στο πρωτο-ύπνι (με την καλή έννοια, πάντα!).
Όλοι τους ήταν υπέροχοι!
ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟΙ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ:
Μετάφραση: Δημήτρης Ψαρράς
Σκηνοθεσία: Γιάννης Λασπιάς
Σκηνικά: Αιμιλία Κακουριώτη
Σχεδιασμός φωτισμών: Κατερίνα Μαραγκουδάκη
Kοστούμια: Βασιλική Σύρμα
Φωτογραφίες: Γιώργος Καλφαμανώλης
Επιμέλεια κίνησης: Όλγα Σπυράκη
Βοηθός σκηνοθέτη: Πάνος Κούγιας
Eπιμέλεια μουσικής: Γιάννης Λασπιάς
Φωτογράφηση: Τάσος Βρεττός
Επικοινωνία: Γκέλλυ Σαρηγιάννη, 6974063551
Παραγωγή: squaretheatrecompany
Κωνσταντίνος Μπούρας
INFO:
http://www.olviotheater.gr/html/GR/now/TRES/TRES.html
Ένα «ΕΝΘΥΜΙΟ» ΣΥΓΚΙΝΗΤΙΚΟ, ΣΥΝΤΑΡΑΚΤΙΚΟ, ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΟ στο Θέατρο Θησείον.
Στη μνήμη τής ιδιότυπης Φλόρενς Φόστερ Τζένκινς, το «Ενθύμιο» τού Stephen Temperley δοξάζει την ετερότητα τών καλλιτεχνών όλου τού κόσμου. Ναι, διαφέρουν, διαφέρουμε, διαφέρετε στη θέαση του κόσμου από το συμβατικώς ορθόν. Αλλιώς, θα ήμασταν κι εμείς σαν εσάς: πληκτικοί, ανιαροί, δυστυχισμένοι. Τουλάχιστον τώρα είμαστε (όπως λέτε εσείς κακεντρεχώς δι’ εμάς) …είμαστε «άξιοι της μοίρας μας», αυτογενείς, γηγενείς στη χώρα της Επιθυμίας, ήτις είναι εξ ορισμού ανολοκλήρωτη και γι’ αυτό ανεκπλήρωτη, καβαφικώς «ιδανική» και πλατωνική (αν προτιμάτε). Όμως η πρωτογενής αντίληψη του Κόσμου ως Θαύμα κι η απαίτησή μας να βρούμε κι εμείς «μια θέση στον Ήλιο» σαν τέκνα ισότιμα του ενός και του αυτού Δημιουργού μας, είναι περισσότερο επίκαιρη σήμερα, τώρα που οι διάφορες μισαλλόδοξες θρησκείες απειλούν να αιματοκυλίσουν τον πλανήτη στον βωμό των σαδιστικών μωροφιλοδοξιών τους. [αυτά είπα ως επικεφαλίδα μόνον, ούτε καν πρόλογος – τόσο πολύ συνταράχτηκα από αυτή την αιρετική παράσταση]
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Γιατί πρέπει, ντε και καλά, να βλέπουμε όλοι τα ίδια πράγματα, με τον ίδιο τρόπο και να τα αναδημιουργούμε πανομοιότυπα. Ποιος ενσαρκωμένος θεός ή ψυχανεμισμένος άνθρωπος διείδε και καθόρισε με απόλυτο τρόπο τους νόμους τής παγκόσμιας αρμονίας; Ναι, φυσικά, υπάρχουν ψυχοπαθολογικές αλλοιώσεις του εγκεφάλου (παλαιότερα με την ανίατη σύφιλη στο τρίτο στάδιο), όπου το «είδωλο» του κόσμου απέχει παρασάγγας από το πρωτότυπο. Όμως, ποιος βλέπει «σωστά» το πρωτότυπο; Αλλά ακόμα κι αν υπάρχει Ένα τέτοιο άτομο πάνω στη γη, γιατί θα πρέπει να το επιβάλλει με το ζόρι στους υπολοίπους; Πλανήτης ελεύθερης βούλησης δεν είναι; Οκέι. Γιατί λοιπόν θα πρέπει να ψάχνουμε διαρκώς να συμμορφωνόμαστε με πρότυπα που μας στενεύουν; Και γιατί – λέγω, διατί – να μην δημιουργήσουμε πρότυπα ευρύχωρα κι ανεκτικά προς όλους; Γιατί να μην λάμψουμε στο σύμπαν το πλατύ, από τη μικρούλα την ασήμαντη γωνιά μας, μόνον και μόνον γιατί τολμήσαμε να ζήσουμε τους σύντομους βίους μας μέσα στο Φως, στο άπλετο φως του Πρωταρχικού Δημιουργού μας, εκείνου του θαυμάσιου Αρχιτέκτονα, που «τα πάντα εν σοφία εποίησεν», ακόμα και τον κάθε έναν από εμάς; Γιατί αμφισβητούμε διαρκώς την τελειότητα του έργου Του; Ναι, ίσως να είμαστε μέσα σε ένα «έργο εν εξελίξει» (work in progress στα ελληνικά!)… αλλά αυτό δεν αποκλείει την αυτοτελείωση κάθε ενός από εμάς. Τόσο καλά. Ακόμα και οι διαφορετικοί, οι παράφωνοι, οι άσχημοι, οι «αντιαισθητικοί», οι «δυσαρμονικοί» έχουν ισότιμη θέση στην δυσδιάκριτη «Κρυφή Μελωδία» (κατά τον αστροφυσικό Trinh Xuan Thuan).
Στο «Ενθύμιο» του Stephen Temperley η ηθοποιός Ναταλία Τσαλίκη, σε ταιριαστό σκηνικό πάντρεμα με τον Προμηθέα Αλειφερόπουλο συναρπάζει. Εξοργιστικά επιμελημένα παράφωνη θέτει εξ αρχής φιλοσοφικά κι αισθητικά ζητήματα αποτίοντας φόρο τιμής στην πρώτη διδάξασα τον εαυτόν της, την αξέχαστη, την αλησμόνητη, την αμίμητη Φλόρενς Φόστερ Τζένκινς, που είχε το θράσος να κυνηγήσει το όνειρό της, να αυτοπραγματωθεί και να διασκεδάσει κατά λάθος όλους τους πικραμένους της Αμερικής μετά το περίφημο Κραχ, ψυχαγωγώντας τους όμως, δείχνοντάς τους τον δρόμο προς την Ελπίδα και τη Χαρά της Ζωής. Κάτι που έκανε και η δική μας θλιμμένη μίμος, η «εθνική μας σταρ» Αλίκη Βουγιουκλάκη που πήρε μία χώρα μετά την Κατοχή και τον Εμφύλιο και την έπεισε να μην ανησυχεί, πως θα έρθουνε καλύτερες μέρες. Έτσι είναι όλοι οι καλλιτέχνες, παράφωνοι ή μη παράφωνοι: παράταιροι στον καιρό τους, στην οικογένειά τους, στο περιβάλλον τους. Γιατί ΑΥΤΟΙ και μόνον αυτοί κατέχουν τον δρόμο προς ΤΑ ΕΠΑΝΩ και τον έχουν διατρέξει τόσες φορές στην μικροκλίμακα της ιδιωτικής τους ζωής.
ΌΛΟΙ ΟΙ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΉΤΑΝ ΥΠΕΡΟΧΟΙ:
Μετάφραση: Γιάννος Περλέγκας – Προμηθέας Αλειφερόπουλος
Σκηνοθεσία: Γιάννος Περλέγκας
Σκηνικά / κοστούμια: Λουκία Χουλιάρα
Κίνηση: Δήμητρα Ευθυμιοπούλου
Φωτισμοί: Νίκος Βλασόπουλος
Επιμέλεια Ήχου / Βίντεο: Αφροδίτη Ρήγα
Βοηθός σκηνοθέτη: Μάγδα Καυκούλα
Βοηθός ενδυματολόγου/ Κατασκευή Κοστουμιών: Σάλι Αλάραμπι
Φωνητική διδασκαλία: Ευαγγελία Καρακατσάνη
Σχεδιασμός κομμώσεων: Σωτήρης Πατεράκης
Ηχογράφηση μουσικής (πιάνο): Θοδωρής Οικονόμου
Ηχοληψία: Κώστας Μπώκος (Studio 19st)
Φωτογραφίες: Κarol Jarek
Γραφιστική επιμέλεια: Μάριος Γαμπιεράκης
Παραγωγή: Μανόλης Σάρδης – PRO4
Παίζουν: Ναταλία Τσαλίκη, Προμηθέας Αλειφερόπουλος
Διάρκεια: 90 λεπτά
Μην το χάσετε! Άσε που προβλέπω ότι θα παίζεται για πολλές δεκαετίες. Με αυτή τη διανομή. Ως άνθρωπος που έχω δει εκατοντάδες παραστάσεις, εδώ και σαράντα χρόνια, ξέρω να ξεχωρίζω το διαρκές από το ευτελές κι ανακυκλώσιμο. Μόνο τα διαμάντια διαρκούν για πάντα. Κι αυτή η παράσταση είναι ένα λαμπερό πετράδι.
Κωνσταντίνος Μπούρας
«Αυτό Που Θες» τής και με την Ιζαμπέλλα Φούλοπ στο Θέατρο Studio Μαυρομιχάλη
Αριστούργημα! Ερμηνεία για βραβείο πρώτου γυναικείου ρόλου. Ένα σόλο που συναρπάζει.
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Η αγωνία των σπουδαγμένων εικοσιπεντάρηδων που παλεύουν με μια βαθιά αναξιοκρατική κοινωνία κι ένα διεφθαρμένο σύστημα, θέλουν να δουλέψουν, να επιβιώσουν επαγγελματικά, να δημιουργήσουν κι η άσπλαχνη τους η μοίρα «ενθάρρυνση κι επιτυχία τους αρνείται» (για να θυμηθούμε τον Μεγάλο Αλεξανδρινό). Πικρό, συγκλονιστικό θέαμα. Απελπισμένο κι αισιόδοξο, τραγικό και μελοδραματικό. Αφόρητα υπαρξιακό κι επιφανειακά ωραίον. Ναι, όλα τα αντίθετα επεστράτευσα, μα δεν αρκούν όπως περιγράψωσιν την θεατρικήν ευωχίαν, την αισθητικήν ηδονήν που νιώθει ο ψαγμένος θεατής παρακολουθώντας αυτή την εκπληκτική νέα γυναίκα να χορεύει, να τραγουδάει, να μεταμορφώνεται, να θρηνεί και να γελάει, να ψυχαγωγείται και να διασκεδάζει, σαν τραγικός παλιάτσος, σαν τους σαιξπηρικούς τρελούς, σαν τους ιδανικούς αυτόχειρες ποιητές, μόνη αλλά όχι απομονωμένη, φοβισμένη αλλά όχι αλλοτριωμένη, μαχητική αλλά και παραδομένη, στη μεμψιμοιρία της γενιάς της, που παλεύει με τέρατα και χτυπάει το κεφάλι της σε τοίχους φτιαγμένους από σπασμένα γυαλιά. Πληγιάζοντας χέρια και πόδια, αυτή η γενιά κλωτσάει σκουριασμένα καρφιά χωρίς την ελπίδα της Αποκάλυψης. Κανένα Φως εξ ουρανού δεν σπεύδει αρωγός της. Σα να φύγανε ξαφνικά όλοι οι «μεγάλοι» κι αφήσανε τα παιδιά στην πίσω αυλή να τα βγάλουν πέρα μόνοι τους, όπως-όπως.
Σα να δίνει οντισιόν στο κοινό, σα να ζητάει εναγωνίως να την προσλάβουμε, να την αποδεχτούμε, να την αγαπήσουμε, να την παρηγορήσουμε, να την κανακέψουμε, η σκηνική περσόνα τής Ιζαμπέλλα Φούλοπ δρα κι αντιδρά στο ίδιο τη το είναι, σκιάζεται από την ίδια της την ανάσα, παλεύει με ανεμόμυλους σαν τον Δον-Κιχώτη κι αντιμάχεται φανταστικά τέρατα από video-games ή σύγχρονες ταινίες τρόμου με αλλοκοσμικά κι αλλόμορφα όντα. Αυτά τα παιδιά έρχονται προετοιμασμένα να αντιμετωπίσουν την Κόλαση κι όταν δεν την βρίσκουν έξω τους, τη …δημιουργούν. Όμως είναι πεισματικά και μάχιμα, αγωνιστές και ξωμάχοι, ακρίτες και ιερομόναχοι, ακόμα κι όταν παραδίδονται με έναν τρόπο διονυσιακό στις ηδονές της σάρκας. Είναι απλώς για να τη μπουχτίσουν και να πάνε παραπέρα, ανωτέρα, υψηλότερα. Άνω θρώσκοντες…
ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΤΗΝ ΙΖΑΜΠΕΛΛΑ ΦΟΥΛΟΠ για πρώτο βραβείο δραματουργού, σκηνοθέτη και πρωταγωνίστριας σε πρωτότυπο, πρωτόπαιχτο νεοελληνικό έργο πρωτοεμφανιζόμενου καλλιτέχνη του Θεάτρου. Αρμόδιες κριτικές επιτροπές ακούτε; Ναι; Σας ευχαριστώ.
Κωνσταντίνος Μπούρας
INFO:
http://studiomavromihali.gr/2016/10/afto-pou-thes-tis-izabella-foulop/
«Αυτό Που Θες» της Ιζαμπέλλα Φούλοπ
Ο ηθοποιός Γιώργος Νινιός σκηνοθετεί έναν σύγχρονο μονόλογο, γραμμένο από την ηθοποιό Ιζαμπέλλα Φούλοπ.
Μέχρι τις 4 Δεκεμβρίου 2016
Η πρωταγωνίστριά μας ζει μόνη της σ΄ένα μικρό διαμέρισμα. Εκεί αποκομμένη σχεδόν εντελώς από τον έξω κόσμο φαντάζεται πράγματα και ονειρεύεται διαρκώς, γιατί πλέον μόνο αυτό της έχει μείνει. Να ονειρεύεται, να αναπολεί, να παλεύει με όλο της το είναι με τον ίδιο της τον εαυτό σε μια μάχη να ξεφύγει από τον ψυχρό ρεαλισμό της καθημερινότητας, που τόσο πολύ την πληγώνει. Στη μάχη αυτή όμως θα υπάρξουν σημαντικές παράπλευρες απώλειες, γεννώντας τελικά το ερώτημα: μήπως τελικά “αυτό που θες” βρίσκεται δίπλα σου όλον αυτόν τον καιρό που εσύ αποξενώνεσαι και απλώς αδυνατείς να το δεις;
Ο ηθοποιός Γιώργος Νινιός σκηνοθετεί έναν σύγχρονο μονόλογο, γραμμένο από την νεαρή Ιζαμπέλλα Φούλοπ, η οποία αναλαμβάνει και ρόλο πρωταγωνίστριας στην εν λόγω παράσταση. Πρόκειται για ένα έργο ύμνο στην ανθρώπινη μοναξιά και αποξένωση που μαστίζουν το σύγχρονο κόσμο. Παράλληλα, αφήνει ανοιχτό ένα φεγγίτη ελπίδας από όπου αχνοφαίνεται ότι η ζωή δε διέπεται μόνο από την τύχη αλλά και από τις προσωπικές επιλογές.
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ:
Σκηνοθεσία – μουσική: Γιώργος Νινιός
Σκηνικά: Tibor Fulop – έπιπλο Βερικούκης
Κοστούμια: Demetra Sideri
Φωτισμοί – video: Στέφανος Κοπανάκης
Κίνηση: Στέλλα Κρούσκα
Παραγωγή: Κωνσταντίνος Λάμπρου
ΗΘΟΠΟΙΟΙ:
Ιζαμπέλλα Φούλοπ
ΤΙΜΕΣ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ:
Κανονικό: 12 ευρώ
Φοιτητικό, κάτω των 18, άνεργοι, ατέλειες: 10 ευρώ
ΔΙΑΡΚΕΙΑ:50′ ( χωρίς διάλειμμα )
ΗΜΕΡΕΣ / ΩΡΕΣ:Κάθε Σάββατο και Κυριακή, 21:15
Οι «Τρωάδες σήμερα» της Πατεράκη,
ανατριχιαστικά σύγχρονες, όπως κι οι «Τρωάδες» του Ευριπίδη, στο κατάλληλα διαμορφωμένο σε hot–spot ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΟΔΟΥ ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ. Μπέττυ Αρβανίτη και Ρούλα Πατεράκη, μετά την πρώτη προ τριακονταετίας συνάντησή τους επί σκηνής στα «Πικρά δάκρυα της Πέτρας φον Καντ» έρχονται τώρα να κλάψουν μαζί με την Εκάβη για το τέλος του Δυτικού Πολιτισμού.
Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα
Από το δράμα τού «εγώ» (κοινωνικοποιημένου, αλλοτριωμένου κι ερωτικά εξευτελισμένου) στο δράμα τού «εμείς» (εξανδραποδισμένου, αιχμάλωτου, κακοποιημένου, ταπεινωμένου). Ασφυξία αναδίδει το ευριπίδειο δράμα που κόστισε στον καινοτόμο και αθυρόστομο ποιητή του μια εξορία κι αργότερα τον βίαιο θάνατο στην Πέλλα, στην αυλή τού Αρχέλαου. Ο μέγιστος των τραγικών διείδε την κυκλικότητα τού κάρμα, του αδήριτου και παγκόσμιου νόμου της Αιτίας και του Αποτελέσματος και προφήτεψε δεινά για την Ελλάδα, ακριβώς όπως η Κασσάνδρα προφητεύει το τέλος τού Οίκου τών Ατρειδών. Όμως κανείς δεν τους ακούει. Εθελοτυφλούν. Άπαντες. Είναι πιο εύκολο να βαυκαλιζόμαστε με ψευδαισθήσεις τής στιγμής και παραισθήσεις τής δεκάρας (ειδικά τώρα που η Χημεία θριαμβεύει επί πτωμάτων)… όμως η Αλήθεια, η Αλήθεια είναι πάντα δυσάρεστη στους τυράννους, στους εφησυχασμένους, στους βολεμένους.
Η Ρούλα η Πατεράκη, μετά τον ημιτελή (ακόμα) «Πελοποννησιακό Πόλεμό» της επανέρχεται στο δράμα των προσφύγων, αλλά όχι με την ευκολία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης… μάλλον με το βάρος της φιλοσοφικής προσφυγιάς που κουβαλάμε όλοι μας μετά την Έξοδό μας από τον παράδεισο της παιδικής ηλικίας [για όσους ήταν αυτό παράδεισος, τέλος πάντων]. Οι κούκλες που αγαπάει και χρησιμοποιεί στις παραστάσεις της, η αντιμετώπιση ενίοτε των ηθοποιών ως γιγαντιαίων νευροσπάστων, το σπάσιμο της συνηθισμένης εκφοράς του λόγου και της πεπατημένης κίνησης του ανθρωπίνου σώματος, κώδικες δικοί της, κώδικες που την ανέδειξαν ως μία από τις σημαντικότερες μορφές στο σύγχρονο ελληνικό μας θέατρο, συνοψίζονται κι ανακεφαλαιώνονται θαρρείς στις «Τρωάδες σήμερα». Οι κουκλίτσες από τα «Πικρά Δάκρυα της Πέτρας φον Καντ» γίνονται τώρα «ξεχαρβαλωμένες κιθάρες» για να θυμηθούμε τον αυτόχειρα Καρυωτάκη. Έχει κάτι το αυτοκαταστροφικά, το μοιραία αυτοκτονικό αυτή η παράσταση. Όλο το Έρεβος χύμα, σαν τον χυλό που χύνουν οι φαντάροι στις τσίγκινες γαβάθες των αιχμαλώτων πάλαι ποτέ πριγκιπισσών. Τι καλύτερη σκηνική παραβολή θα μπορούσε ποτέ να βρεθεί. Και μόνον η μανιακή προφήτις και μάντισσα Κασσάνδρα καταβροχθίζει με άλογη βουλιμία αυτό το ξερατό, οι άλλες κρατιούνται στο ύψος και στις συνήθειές τους. Ακόμα… Αύριο, ποιος ξέρει; Όταν θα συρθούν σκλάβες σε ξένα μέρη και θα είναι δακτυλοδειχτούμενες ως «οι βάρβαρες» τότε ίσως, όπως «Ο τελευταίος αυτοκράτορας» να διδαχθούν την ταπεινότητα, που επιχειρεί να διδάξει η Γκρούσε στον απαχθέντα (για τη σωτηρία του) πρίγκιπα.
Αυτό το αρχέτυπο τού ξεπεσμένου άρχοντα, σε συνδυασμό με τη νοσταλγική αναζήτηση τού «χαμένου χρόνου» (κατά Προυστ) μαζί με την εμμονή στο κουκλοθέατρο και την μεταφυσική θεώρηση των πάντων, δίνουν σε αυτή την παράσταση ένα μεγαλειώδες μετ-αιώρημα εκτινάσσοντάς την σε δυσθεώρητα ύψη της Τέχνης αλλά και της Ζωής. Ο Θάνατος δεν είναι θέμα. Ούτε καν του Αστυάνακτα, που δεν προλάβει να μεγαλώσει και να βασιλέψει. Η τυραννία της άχαρης, της αβίωτης, της ανυπόφορης ζωής είναι το θέμα. Κι αυτό είναι αδιαπραγμάτευτο. Η ανθρώπινη αξιοπρέπεια κουρελιασμένη μόνο σε ψυχοπαθητικές, νοσηρές, σαδομαζοχιστικές σχέσεις μπορεί να οδηγήσει. Κι ο Έρωτας ανταλλακτικό επιχείρημα, νόμισμα, πλεονέκτημα. Η Ωραία Ελένη της Τροίας, που προκάλεσε τόση αιματοχυσία συναντά την περιφρόνηση του φαντάρου όταν επιχειρεί να του κάνει τα γλυκά μάτια. Εκείνος (στην παράσταση της Πατεράκη) προτιμάει το «χειρογλύκανο», τον αυνανισμό, όπως δηλώνει. Εν τέλει τι είναι αυτοί οι περίφημοι δύο άξονες ανάμεσα στους οποίους κινείται η ζωή μας; Θάνατος κι Έρωτας. Μήπως τους υπερτιμήσαμε. Μήπως το ζητούμενο είναι η επιβίωση πάση θυσία, αφού για την ευτυχία πια δεν παλεύουμε κι από την ευδαιμονία έχουμε παραιτηθεί προ πολλού; Η ψευδαισθητική Αφθονία των περασμένων τριών δεκαετιών έδωσε τη θέση της στην πιο βαριά κατάθλιψη. Λογικό κι αναμενόμενο. Το εκκρεμές δεν πάει μόνο από τη μια μεριά. Κι όσο μακρύτερα φτάσει στο ένα άκρο τόσο θα ξεφύγει κι από την άλλη μεριά. Αλίμονο στον άγιο όταν θυμώσει, αλίμονο στον αγνό όταν αμαρτήσει. Το συμπιεσμένο ελατήριο θα εκτιναχθεί αλλόκοτα, ανεξέλεγκτα, αλόγιστα…
Στην παράσταση του «Θεάτρου της Οδού Κεφαλληνίας» δεν ξεφεύγει και δεν ξεχωρίζει κανείς από το απόλυτα ενορχηστρωμένο σύνολο.
Συγγραφή-σκηνοθεσία: Ρούλα Πατεράκη
Σκηνικά – Κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου
Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου
Moυσική: Άγγελος Τριανταφύλλου.
Παίζουν: Μπέττυ Αρβανίτη, Νίκος Αρβανίτης, Μαρία Κεχαγιόγλου, Άννα Κουτσαφτίκη, Νίκος Μαυράκης, Τζίνη Παπαδοπούλου, Δημήτρης Παπανικολάου, Τασία Σοφιανίδου
Όλοι είναι πρωταγωνιστές και ανώνυμοι, νικητές και ηττημένοι, θριαμβευτές και ταυτόχρονα εξοντωμένοι… Κι αυτή είναι η μαγεία αυτού του έργου, που μαζί με τις «Βάκχες» είναι η πνευματική κληρονομιά του Ευριπίδη στην Ανθρωπότητα.
Ορθώς η Ρούλα Πατεράκη, ανέπλασε την μετάφραση που χρησιμοποίησε. Είναι η ίδια ένας υπερ-δραματουργός (ή μήπως θα έπρεπε καλύτερα να πω «μετά-δραματουργός»;). Το σίγουρο είναι ότι προσεγγίζει το «Ολικό Καλλιτέχνημα» (Gesamtkunstwerk) προς το οποίο τείνει εξαρχής και θα το επιτύχει ίσως μετά την αναχώρησή της από τον μάταιο τούτο κόσμο, όταν θα ενωθεί με το Ύστατον Φως απαρεγκλίτως.
Περιμένω και τη συνέχεια. Γιατί αυτή η παράσταση τελειώνει απότομα. Σα να πρόκειται για διάλειμμα. Ανάμεσα σε δύο καταστροφές. Παρ’ όλα αυτά ο θεατής, ο επαρκής θεατής φεύγει θεραπευμένος. Το θέατρο ως μέθοδος ψυχοθεραπευτική, ομοιοπαθητική.
Κωνσταντίνος Μπούρας
