Κωνσταντίνος Μπούρας
Navigation Menu
  • Αρχική
  • Εργο-Βιογραφικό
  • Εξώφυλλα βιβλίων
  • Free Texts
  • Links
Home » Αρχική

Αρχική

Η Σοφόκλεια «Αντιγόνη» κι οι άταφοι νεκροί στην Τουρκία

Posted by grafei on 12:40 in Θέατρο, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

 

ΑΝΤΙΓΟΝΗΕΘΝΙΚΟ2016

 

 

 

Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα

Είδα και άκουσα (;) [τρόπος του λέγειν, λόγω κακής mise-en-place των φοιτητών] την πρεμιέρα τής κατά Λιβαθινόν «Αντιγόνης» στην Επίδαυρο τη νύχτα που ξεσπούσε το πραξικόπημα στην Τουρκία. Λίγες μέρες μετά οι άταφοι νεκροί στην γείτονα χώρα πληθαίνουν γεννώντας Ύβριν και προκαλώντας το άγραφο και απαράγραπτο ανθρώπινο Δίκαιο.

ΕΠΙΔΑΥΡΟΣΑΝΤΙΓΟΝΗ

Τα ζητήματα που θέτει ο Σοφοκλής στην Αντιγόνη, είναι η Αλαζονεία της Εξουσίας, η Κατάχρηση και η Παράβαση Καθήκοντος τα οποία δεν πρέπει να μένουν ατιμώρητα στα κράτη όπου πρυτανεύει το Δίκαιο, η Λογική και οι Θεσμοί λειτουργούν. Η δημοκρατία είναι το τελειότερο πολίτευμα, αφού οι πράξεις των αρχόντων τελούν υπό την διαρκήν αίρεσιν του Λαού (με τη μορφή Χορού στο αρχαίο δράμα).

Απόλαυσα την παράσταση, παρά τις όποιες θεατρολογικές και κριτικές μου επιφυλάξεις που θα σας αναπτύξω πιο κάτω.

Κατ’ αρχήν, ο σκηνοθέτης σεβάστηκε το κείμενο, όσο κι αν η δύσκαμπτη μετάφραση από τον εκλιπόντα Δημήτρη Μαρωνίτη το βάραινε σε πολλά σημεία ανώφελα (όπως π.χ. η Αντιγόνη χαρακτηρίζει τον εαυτό της «άπαιδη» – έλεος βρε παιδιά, και το «άτεκνη» μια χαρά είναι και η περίφραση «χωρίς παιδιά» μια χαρά παίζει, εκτός εάν το άτεκνη φέρνει άλλους συνειρμούς…). Ο Λιβαθινός, αντίθετα από τον Χουβαρδά, είναι συντηρητικός ως προς την υπέρβαση των λογικών και θεματικών ορίων που θέτει το ίδιο το κείμενο. Δείχνει δηλαδή περισσότερο σεβασμό στα λόγια και στο «πνεύμα» του συγγραφέα. Δεν έφτασε, φυσικά, να καταργήσει τελείως τον Χορό, όπως έκανε ο Χουβαρδάς, γιατί αυτό θα ήταν ένα αποδομητικό πλήγμα στην ίδια τη σύσταση, τη μορφή και την ουσία της αρχαίας τραγωδίας. Τον περιόρισε όμως σε αγοραίες εκδηλώσεις, κάπως νευρωτικές και σπασμωδικές, ως αντιδράσεις καφενείου σε παράσταση «θεάτρου σκιών». Έτσι ο Χορός δεν ακούστηκε ευκρινώς και δεν απολαύσαμε τα κλασικά χορικά. Όπως δεν ακούγονταν και οι λοιποί υποκριτές, αφού χάριν αληθοφανείας ο σκηνοθέτης τους τοποθετούσε να μιλούν ¾ ή πλάτη στο κοινό, ενώ το αρχαίο αργολικό θέατρο απαιτεί μετωπική εκφορά του λόγου, όσο κοντά στη θυμέλη τόσο καλύτερα.

Από την άλλη, η αισθητική της όλης παράστασης, η «όψις» σύμφωνα με την «Ποιητική» του Αριστοτέλη, παραείχε άρβυλα (η γιορτή της ποδο-μυκητίασης!). Δεν χρειαζόταν να φοράει άρβυλα και η Αντιγόνη και η Ισμήνη. Θα μπορούσαν να φορούν πιο κομψά, αρχοντικά παπουτσάκια. Τέλος πάντων. Και πάλι καλά. Η γενική σκηνογραφική ένδυση του λόγου ήταν μάλλον ανεκτή, έως και διακριτική θα έλεγα (σκηνικά-κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου). Εκείνο που ήταν μεταμοντέρνο μπαρόκ ήταν τα «διαχρονικά» κοστούμια που δεν περιποιούσαν τιμή σε κανέναν και δυσκόλευαν τους ηθοποιούς, όπως το σφραγισμένο μάτι του Τειρεσία, που παραλίγο να πέσει στο χώμα! Όμως η Μπέτυ Αρβανίτη παρά τις φωνητικές της ατέλειες κι ελλείψεις απέδειξε για άλλη μια φορά ότι είναι λαμπρή ηθοποιός προσηλωμένη στην ποιότητα και με ιδιαίτερη έγνοια για τον ποιητικό δραματικό λόγο. Ήθος, σεμνότητα, ακρίβεια, συνέπεια και υπακοή στα κελεύσματα του σκηνοθέτη, δεν έκανε ούτε μια στιγμή κάτι από τα σταριλίκια στα οποία επιδίδονται διάφορες ομότεχνές της. Είναι Κυρία με κάππα κεφάλαιο και σε αυτή την παράσταση έδωσε έναν άφυλο-δίφυλο τυφλό μάντη με την ακρίβεια ενός χειρουργού που λειτουργεί τόσο συγκεντρωμένος που μοιάζει αφηρημένος. Κρίμα που οι διακυμάνσεις του λόγου της ταίριαζαν περισσότερο σε ανοικτό θέατρο. Σε αυτές τις περιπτώσεις, αν ήμασταν στην απαιτητική-ανταγωνιστική «Εσπερία» θα προσλαμβάναμε ειδικό δάσκαλο φωνητικής.

Εκείνος όμως που με εξέπληξε ευχάριστα ήταν ο Δημήτρης Λιγνάδης. Ίσως η αυταρχικότητα και η αλαζονεία του ρόλου του να συνηχούσε με κάποιες καλά κρυμμένες χορδές της ψυχοσωματικής του ύπαρξης, γιατί και στον σαιξπηρικό «Ριχάρδο Γ’» είχε βγάλει πολλή από την εσωτερική του σκοτεινιά και την είχε ξεράσει επί σκηνής ως Σκότος δραματικό κι αξιοπρόσεκτο. Τελικά, αυτοί οι «κακοί» ρόλοι αφήνουν το πεδίο ελεύθερο στον υποκριτική να ξορκίσει τους δαίμονές του αναπτύσσοντάς τους επί σκηνής.

Δεν μπορώ να πω και για τις ηθοποιές που υποδύθηκαν Ισμήνη (Δήμητρα Βλαγκοπούλου) κι Αντιγόνη (Αναστασία-Ραφαέλα Κονίδη). Πολύ «στρογγυλά» μας τα είπαν όλα, πολύ ορθοφωνημένα, πολύ αναμενόμενα, όσο κι αν κυλίστηκαν στο χώμα, όσο κι αν χώθηκαν κάτω από ξύλινα παγκάκια, όσο κι αν έκαναν κούνια-μπέλα στην αιώρα κρεμάλα της υπερυψωμένης σκηνής.

Κάτι πήγε να κάνει ο ηθοποιός που υποδύθηκε τον Αίμονα (Βασίλης Μαγουλιώτης).

Διακεκριμένη, έμπειρη κι αξιαγάπητη η Μαρία Σκούντζου ως κορυφαία του Χορού.

Μια παράσταση που δεν προσπερνά και δεν πρέπει να προσπεράσει εύκολα κανείς. Καλοί κι οι έμπειροι Κώστας Καστανάς και Νίκος Μπουσδούκος. Αν μη τι άλλο ήξεραν ορθοφωνία, χωρίς να σημαίνει κι ότι τους ακούγαμε μέσα στον γενικόν ορυμαγδό του διονυσιαζόμενου αλλά όχι και βακχικού Χορού.

Ο Στάθης Λιβαθινός είναι βαθύς γνώστης της θεατρικής πράξης. Ας μείνει λοιπόν στον εγγενή συντηρητισμό του, αφού κάθε προσπάθεια να υπερβεί τα εσκαμμένα εκθέτει αυτόν και τους καλούς συνεργάτες του.

Κωνσταντίνος Μπούρας

www.konstantinosbouras.gr

info:

http://www.n-t.gr/el/pressoffice/?nid=1864

«ΑΝΤΙΓΟΝΗ» του Σοφοκλή

Πρεμιέρα 15 & 16 Ιουλίου στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου

Η πρώτη συνεργασία του Εθνικού Θεάτρου με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδας και το Θεατρικό Οργανισμό Κύπρου, σε σκηνοθεσία του Καλλιτεχνικού Διευθυντή Στάθη Λιβαθινού.

Ο Στάθης Λιβαθινός επίλεξε το κορυφαίο έργο του Σοφοκλή με τη σκέψη να συνδυάσει την παρουσίασή του με την συνύπαρξη στη σκηνή τριών γενιών ηθοποιών. Η παράσταση θα παρουσιαστεί σε νέα μετάφραση του Δημήτρη Μαρωνίτη.

Η Αντιγόνη παρουσιάστηκε πιθανότατα στα Μεγάλα Διονύσια του 441 π.Χ και γράφτηκε από τον Σοφοκλή σαν αντίδραση για την εξορία του Θεμιστοκλή, του νικητή της Ναυμαχίας της Σαλαμίνας. Στο έργο αυτό, ένα από τα αρτιότερα της αρχαίας ελληνικής δραματουργίας, η θεματική της σύγκρουσης μεταξύ των νόμων της ηθικής και των νόμων της πολιτείας φτάνει στην κορύφωσή της, με τους δύο ήρωες να επαληθεύουν την τραγική τους υπόσταση, κρατώντας, μέχρι τέλους, τη θέση στην οποία τους έφερε η μοίρα.

Η περίληψη του έργου 
Η σύγκρουση μεταξύ των δύο γιων του Οιδίποδα, Πολυνείκη και Ετεοκλή, για τον θρόνο της Θήβας έχει τελειώσει. Τα δύο αδέλφια βρίσκονται νεκρά στο πεδίο της μάχης. Ο Κρέων, ο νέος βασιλιάς της Θήβας, έχει δώσει διαταγή να παραμείνει άταφος ο Πολυνείκης, που πολέμησε ενάντια στην πατρίδα του. Όμως η αδελφή του νεκρού, Αντιγόνη, αποφασίζει να τον τιμήσει με την πρέπουσα ταφή. Συλλαμβάνεται και οδηγείται στον Κρέοντα, που, τηρώντας τους νόμους της πολιτείας, την καταδικάζει σε θάνατο. Ο βασιλιάς παραμένει αμετάπειστος ακόμη και μετά την παρέμβαση του γιου του, Αίμονα, και διατάζει να θαφτεί η Αντιγόνη ζωντανή σε μια σπηλιά. Ωστόσο, τα δεινά που έχει προβλέψει ο μάντης Τειρεσίας δεν θα αργήσουν να γίνουν πραγματικότητα. Η καθυστερημένη υπαναχώρηση του βασιλιά δεν θα προλάβει την καταστροφή. Η Αντιγόνη έχει απαγχονιστεί μέσα στη φυλακή της, ο Αίμονας έχει αυτοκτονήσει και η Ευρυδίκη, γυναίκα του Κρέοντα, ακολουθεί τον γιο της στο θάνατο.

Ταυτότητα παράστασης
Μετάφραση: Δημήτρης Μαρωνίτης
Σκηνοθεσία: Στάθης Λιβαθινός
Σκηνικά-Κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου
Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου
Μουσική: Χαράλαμπος Γωγιός

Διανομή (με αλφαβητική σειρά)
Μπέτυ Αρβανίτη, Δήμητρα Βλαγκοπούλου, Δημήτρης Λιγνάδης, Κώστας Καστανάς Αντώνης Κατσαρής (από Θ.Ο.Κ.), Αναστασία-Ραφαέλα Κονίδη, Μαρία Κωνσταντά, Βασίλης Μαγουλιώτης, Περικλής Μουστάκης, Νίκος Μπουσδούκος, Αστέρης Πελτέκης (από ΚΘΒΕ), Μαρία Σκούντζου, Ευτυχία Σπυριδάκη, Λυδία Τζανουδάκη, Στέλα Φυρογένη (από Θ.Ο.Κ.), Αντωνία Χαραλάμπους (από Θ.Ο.Κ.), Γιάννης Χαρίσης (από ΚΘΒΕ)

Τζωρτζίνα Κακουδάκη, «Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας» του Σαίξπηρ σε θεατροπαιδαγωγική διασκευή για εφήβους από τη διάσημη θεατρολόγο

Posted by grafei on 13:07 in Θέατρο, Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

ΤΖΩΡΤΖΙΝΑΚΑΚΟΥΔΑΚΗφωτό

 

 

 

Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα

ΤΖΩΡΤΖΙΝΑΟΝΕΙΡΟ4

Η νεανικότητα της ματιάς μιας θεατρολόγου (από τους πρώτους αποφοιτήσαντες από το νεοσύσταστο τότε Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών, 1990-1994) συναντάει το πάντα επίκαιρο κείμενο-παραβολή ενός «αθάνατου» συγγραφέα του Σαίξπηρ, ο οποίος μακριά από ακαδημαϊσμούς και σχολαστικισμούς μίλησε για τους μύχιους πόθους και φόβους της πανανθρώπινης φυλής. Το δάσος, ως εικονοποίηση του συλλογικού ασυνείδητου, η Νύχτα ως μήτρα των πάντων, το φεγγάρι ως θηλυκή μορφή της θεάς Αρτέμιδος-Κάλλι, η ενεργοβόρρος περιπέτεια του Έρωτα, τα αλλοκοσμικά ξωτικά συναντιούνται μακριά από το αποκαλυπτικό φώς του Ήλιου και πλάθουν μια τραγι-κωμωδία παρεξηγήσεων για το ανθρώπινο είδος, το οποίο δεν μισούν αλλά ζηλεύουν και φοβούνται, ίσως…

ΤΖΩΡΤΖΙΝΑΟΝΕΙΡΟ3

Θαύμασα στον Εθνικό Κήπο, Σάββατο απόγευμα, λίγο πριν το σούρουπο, δίπλα στην Παιδική Βιβλιοθήκη, την παρέα των νέων, κεφάτων, εύπλαστων κι ευλύγιστων θεατρανθρώπων, υπό την καθοδήγησιν της σοφής και έμπειρης Τζωρτζίνας Κακουδάκη, να αναδημιουργεί με ευκολία, γνώση και συνέπεια το πασίγνωστο κείμενο, μακριά από τη Σκύλλα του Μοντερνισμού και τη Χάρυβδη του Μεταμοντερνισμού, χωρίς να προσκρούσει σε Λαιστρυγόνες και σε Κύκλωπες, κλείνοντας τα αυτιά της στις σειρήνες της ανώφελης ματαιόδοξης δημοσιότητας. Οι θεατές ήταν εκεί και περίμεναν, λίγο πριν τας επτά. Μαζεύτηκαν κι άλλοι αργότερα. Και μία άστεγη κλοσάρ, που παρακολουθούσε στην αρχή σαστισμένη, φοβισμένη και μισάνθρωπος, μόλις βγήκε όμως ο Πουκ κι έκανε τα μαγικά του κάθισε κι αυτή κατάχαμα κι άρχισε να απολαμβάνει το θέαμα. Χαμογελούσε σαν μάσκα κι εννοούσε ποιος ξέρει τι μέσα στο παραζαλισμένο αλλά σοφό από την παρατήρηση της Φύσης και των ζωντανών μυαλό της. Οι αντιδράσεις αυτής της εξαθλιωμένης γυναίκας, όπως και των άλλων «περιθωριακών» που άκουσαν φωνές, μουσικές και προσελκύσθηκαν όπως τα έντομα στην αναμμένη λάμπα, οι αντιδράσεις όλων αυτών μου θύμισαν όταν ο αποδέκτης του καλλιτεχνικού-ποιητικού γεγονότος είναι πάντα μόνον ένας, ατομικά, ο καθένας από μόνος του και μόνος του αποτελεί το «κοινό» κι όλοι μαζί συναπαρτίζουν ένα ρευστό και πρόσκαιρο σύνολο που συλλέγει από τον κάθε ένα χωριστά τη δράση, την ανάδραση, την αντίδραση ή τη σιωπή του. Αυτή η μαγεία του μοναδικού κι ανεπανάληπτου θεατρικού γεγονότος κάνει αυτή την πρόσκαιρη διονυσιακή τέχνη πολύτιμη κι ανεπανάληπτη. Λειτουργεί πρωτίστως ως ψυχοθεραπεία, αλλά δευτερευόντως ως άσκηση κοινωνικοποίησης. Είναι θρησκευτική ιερουργία, τελετουργία κι άρνηση του απομονωτισμού (για λίγην ώρα έστω). Η επανατελετουργοποίηση (re-ritualisation) των κλασικών κειμένων από το σύγχρονο θέατρο είναι ένα σημαντικό ζητούμενα με πολλά παράπλευρα (και δυσεξιχνίαστα ίσως) οφέλη. Ο Μπέκετ δούλεψε με φυλακισμένους και ιδρυματισμένους. Πιστεύω ότι η έξαρση της βίας στην κρίσιμη μεταβατική εποχή μας θα μπορούσε ίσως να αμβλυνθεί παραγωγικά και δημιουργικά με σύγχρονες δράσεις «θεάτρου του δρόμου», καλλιτεχνικά εργαστήρια σε κάθε γειτονιά και λοιπά. Ήδη τα δημοτικά φεστιβάλ με ελεύθερη είσοδο, δίνουν – βοηθούντος του καιρού – τη δυνατότητα στους αστούς να βγούνε από τα κλουβιά τους και να δουν το φεγγαράκι να πλέει στον έναστρο ουρανό, πλησίστιο…

ΤΖΩΡΤΖΙΝΑΟΝΕΙΡΟ2

Απόλαυσα διπλά, τριπλά και πολλαπλά τη δουλειά της Τζωρτζίνας Κακουδάκη, Εμψύχωσε νέους ηθοποιούς, συγκέντρωσε κοινό, φώτισε το πασίγνωστο κείμενο από απρόβλεπτες σκοπιές, έκανε εν τέλει αυτό που πρέπει να κάνουν όλοι οι γνήσιοι θεατράνθρωποι: παρήγαγε πολιτισμό μέσα από ένα ζωντανό πνευματικό κύτταρο. Ας πληθαίνουν αυτές οι μεμονωμένες δράσεις, ας γίνουν επισημότερες, ας τις ενστερνιστούν κι ας τις αναδείξουν οι φορείς, ας της φιλοξενήσουν τα κρατικά και δημοτικά θέατρα, ας τα επιχορηγήσουν οι ιδιώτες. Ίσως μόνον έτσι θα μπορούμε να καυχηθούμε σε μερικούς αιώνες για τον χρυσούν 21ον αιώνα!!!

τζωρτζίναΟΝΕΙΡΟΕΘΝΙΚΟΣΚΗΠΟΣ1

 

 

 

 

Αισιόδοξος πάντα κι ευελπιστών (ειδικά μέσα στην Κρίση),

Κωνσταντίνος Μπούρας

www.konstantinosbouras.gr

Περισσότερες πληροφορίες για τη Τζωρτζίνα Κακουδάκη και το έργο της:

http://georginakakoudaki.org/tag/oniro-kalokerinis-nychtas/

http://georginakakoudaki.org/sexpir-oniro-kalokerinis-nychtas-giati-ta-panta-ine-pithana/

Σαίξπηρ Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας/ Γιατί τα πάντα είναι πιθανά Μια παράσταση βασισμένη στο ομώνυμο κείμενο του Σαίξπηρ ΕΦΗΒΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΝΤΟΣ ΤΩΝ ΤΕΙΧΩΝ. Πώς ορίζεται η πραγματικότητα; Τί είναι αληθινό; Τί σημαίνουν τα όνειρα; Πώς υλοποιούνται οι επιθυμίες; Πώς μπορεί ο άνθρωπος να συνδεθεί ξανά με το σύμπαν; To Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας είναι μια διασκευή του γνωστού ομώνυμου έργου που απευθύνεται κυρίως στο εφηβικό κοινό, αλλά και σε όλους όσους θέλουν να δουν τα πράγματα από μια διαφορετική οπτική. Με βασικό εργαλείο το σώμα, πέντε ηθοποιοί επί σκηνής επιχειρούν να ζωντανέψουν τους τέσσερεις διαφορετικούς κόσμους που προτείνει ο Σαίξπηρ για να μιλήσει για τη δύναμη των ονείρων και των επιθυμιών. Η αφήγηση της ιστορίας γίνεται μέσα από τον Πουκ, ένα πανέξυπνο σκανταλιάρικο ξωτικό που σκοπός του είναι να διατηρεί την ισορροπία στο σύμπαν. Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Ερωτευμένα ζευγάρια εισβάλουν στο δάσος του και προκαλούν αλλόκοτα μπερδέματα στην προσπάθειά τους να κατακτήσουν με κάθε τρόπο το αντικείμενο του πόθου τους. «Τα πάντα είναι πιθανά» λοιπόν, αν κάτι το πιστέψεις πραγματικά. Η παράσταση αυτή επιθυμεί -με όπλα της το τραγούδι, το λόγο και την κίνηση- να επαναπροσδιορίσει την εικόνα που έχει δημιουργηθεί με τα χρόνια για το θέατρο, κάνοντας επίκεντρο τον άνθρωπο, όπως ήταν και στην αρχαιότητα. Διασκευή- Σκηνοθεσία: Τζωρτζίνα Κακουδάκη Χορογραφία: Πατρίσια Απέργη Koστούμια: Νίκη Ψυχογιού Μουσική Σύνθεση: Σταύρος Γιαννουλάδης- Σπύρος Πανταζής Βοηθός Σκηνοθέτης: Θανάσης Ζερίτης Θεατροπαιδαγωγικό Υλικό: Ηρώ Ποταμούση, Τζωρτζίνα Κακουδάκη Φωτογραφίες: Μαριάννα Βεριγάκη, Στάθης Μαμαλάκης Αφίσα: Χαράλαμπος Πανάγος Παίζουν: Σταύρος Γιαννουλάδης, Απόστολος Κουτσιανικούλης, Ελένη Κουτσιούμπα,Γρηγορης Λιακόπουλος(2012-2013), Θανάσης Ζερίτης(2013-2014) , Αριστέα Σταφυλαράκη [Στη σκηνή παίζεται ζωντανή μουσική] Μια παράσταση της ομάδας 4Frontal, με επίσημο συνεργαζόμενο φορέα το Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση, και την ομάδα ω2 σε συμπαραγωγή με το Θέατρο του Νέου Κόσμου. Υπό την αιγίδα του Πανελλήνιου Επιστημονικού Συλλόγου Θεατρολόγων. Xορηγία ειδών ένδυσης: Attrativo. Χορηγοί επικοινωνίας: alter vita, all4fun, videatro.

Πηγή: http://georginakakoudaki.org/sexpir-oniro-kalokerinis-nychtas-giati-ta-panta-ine-pithana/
Copyright © Τζωρτζίνα Κακουδάκη

Η Τζωρτζίνα Κακουδάκη είναι σκηνοθέτης, θεατρολόγος και θεατροπαιδαγωγός. Έχει ασχοληθεί συστηματικά με την προώθηση του θεάτρου ως μέσου κοινωνικής αλλαγής, ως δραματουργός σε παραστάσεις χορού, ως σκηνοθέτης παραστάσεων για νέους και μέσα από πλήθος κειμένων για το θέατρο και την παιδαγωγική του θεάτρου.

Πηγή: http://georginakakoudaki.org/
Copyright © Τζωρτζίνα Κακουδάκη

http://4frontal.com/performances/%CF%8C%CE%BD%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BA%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B9%CE%BD%CE%AE%CF%82-%CE%BD%CF%8D%CF%87%CF%84%CE%B1%CF%82/

γιατί τα πάντα είναι πιθανά…

Μια παράσταση βασισμένη στο ομώνυμο κείμενο του Σαίξπηρ 

ΕΦΗΒΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΝΤΟΣ ΤΩΝ ΤΕΙΧΩΝ

Πώς ορίζεται η πραγματικότητα; Τί είναι αληθινό; Τί σημαίνουν τα όνειρα; Πώς υλοποιούνται  οι επιθυμίες; Πώς μπορεί ο άνθρωπος να συνδεθεί ξανά με το σύμπαν;

 

To Όνειρο Καλοκαιρινής Νύχτας είναι μια διασκευή του γνωστού ομώνυμου έργου που απευθύνεται κυρίως στο εφηβικό κοινό, αλλά και σε όλους όσους θέλουν να δουν τα πράγματα από μια διαφορετική οπτική. Με βασικό εργαλείο το σώμα, πέντε ηθοποιοί επί σκηνής επιχειρούν να ζωντανέψουν τους τέσσερεις διαφορετικούς κόσμους που προτείνει ο Σαίξπηρ για να μιλήσει για τη δύναμη των ονείρων και των επιθυμιών. Η αφήγηση της ιστορίας γίνεται μέσα από τον Πουκ, ένα πανέξυπνο σκανταλιάρικο ξωτικό που σκοπός του είναι να διατηρεί την ισορροπία στο σύμπαν. Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Ερωτευμένα ζευγάρια εισβάλουν στο δάσος του και προκαλούν αλλόκοτα μπερδέματα στην προσπάθειά τους να κατακτήσουν με κάθε τρόπο το αντικείμενο του πόθου τους. «Τα πάντα είναι πιθανά» λοιπόν, αν κάτι το πιστέψεις πραγματικά. Η παράσταση αυτή επιθυμεί -με όπλα της το τραγούδι, το λόγο και την κίνηση- να επαναπροσδιορίσει την εικόνα που έχει δημιουργηθεί με τα χρόνια για το θέατρο, κάνοντας επίκεντρο τον άνθρωπο, όπως ήταν και στην αρχαιότητα.

Διασκευή- Σκηνοθεσία: Τζωρτζίνα Κακουδάκη
Χορογραφία: Πατρίσια Απέργη
Koστούμια: Νίκη Ψυχογιού
Μουσική Σύνθεση: Σταύρος Γιαννουλάδης- Σπύρος Πανταζής
Βοηθός Σκηνοθέτης:  Θανάσης Ζερίτης
Θεατροπαιδαγωγικό Υλικό: Ηρώ Ποταμούση, Τζωρτζίνα Κακουδάκη
Φωτογραφίες: Μαριάννα Βεριγάκη, Στάθης Μαμαλάκης
Αφίσα: Χαράλαμπος Πανάγος

Παίζουν: Σταύρος Γιαννουλάδης, Απόστολος Κουτσιανικούλης, Ελένη Κουτσιούμπα,Γρηγορης Λιακόπουλος(2012-2013), Θανάσης Ζερίτης(2013-2014) , Αριστέα Σταφυλαράκη

[Στη σκηνή παίζεται ζωντανή μουσική]

Μια παράσταση της ομάδας  4Frontal, με επίσημο συνεργαζόμενο φορέα το Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση, και την ομάδα ω2 σε συμπαραγωγή με το Θέατρο του Νέου Κόσμου. Υπό την αιγίδα του Πανελλήνιου Επιστημονικού Συλλόγου Θεατρολόγων. 

Xορηγία ειδών ένδυσης: Attrativo. Χορηγοί επικοινωνίας: alter vita, all4fun, videatro.

 

 

Εξι ανέκδοτα ποιήματα του Μιχάλη Παπαδάκη

Posted by grafei on 00:14 in Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

DSC_6937

μεταφρασμένα στα γαλλικά από την Παρασκευή Μόλαρη, εκπαιδευτικό, μεταφράστρια, ερευνήτρια ιστορικό MAEn 2 LLCER Université Paul Valéry Montpellier3

Ο Mιχάλης Παπαδάκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1966 με καταγωγή από την Χερσόνησο Ηρακλείου Κρήτης. Είναι παντρεμένος και έχει μία κόρη κι ένα γιο. Σπούδασε παιδαγωγικά στην Παιδαγωγική Ακαδημία Ηρακλείου και αργότερα στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Διδάσκει 26 χρόνια σε δημοτικά σχολεία (8 χρόνια σε ιδιωτικό σχολείο και 18 σε δημόσια).Ανέκαθεν του άρεσε η ποίηση, η λογοτεχνία και το θέατρο… Άρχισε να γράφει πριν από 3 δεκαετίες αλλά συστηματικά τα 5 τελευταία χρόνια. Έχει αρθρογραφήσει σε περιοδικά κι εφημερίδες. Έχει κάνει την εικονογράφηση σε ένα παιδικό λογοτεχνικό βιβλίο που είναι υπό έκδοση.

Τα έξι ποιήματα που ακολουθούν σε δίγλωσση μορφή ( πρωτότυπο ελληνικό κείμενο και απόδοσή μας στα γαλλικά ),προέρχονται από την ανέκδοτη ποιητική συλλογή του΄΄ Ατυχοι τοίχοι ΄΄. Πρόκειται για ποιήματα που ο Παπαδάκης εμπνεύστηκε από ένα διαφορετικό γεγονός-παρέμβαση( τα συνθήματα στους τοίχους και τα γκράφιτι ) που τον οδηγούν στην εξωτερίκευση σκέψεων και συναισθημάτων που νιώθει. Ποίηση ιδιαίτερη, προσωπική σε στίχο καλοδουλεμένο .Από κοινωνικό-πολιτικό μήνυμα-καταγγελία με έντονο επαναστατικό-ανατρεπτικό χρώμα αλλά κα στοιχεία λυρισμού και, περνώντας από οικολογικής φύσης ανησυχίες και προβληματισμούς, ο ποιητής οδηγείται στην σταδιακή διείσδυση στον προσωπικό εσωτερικό ψυχικό σου κόσμο με αναμνήσεις ,ερωτικά σκιρτήματα, αναζητήσεις, μοναξιά, Ελλάδα !

Six poèmes inédits de Michalis Papadakis traduits en français par Paraskevi Molari,   enseignante, traductrice, chercheur historienne MAEn 2 LLCER Université Paul Valéry Montpellier3

Originaire de la région de Chersonissos d ’ Heraclion ( Crète ) , Michalis Papadakis est né à Athènes en 1966. Marié et père d ’ une fille et d ’un garçon. Il a fait des études en Sciences de l ’ Education à l ’ Académie Pédagogique d ’ Heraclion, puis, à l ’ Université de Jannina . Il enseigne, depuis 26 ans, dans différentes écoles primaires ( dont 8 ans dans l ’ enseignement privé et 18 dans l ’ enseignement public ). Passionné de littérature, il écrit lui-même depuis trois décennies et plus systématiquement pendant les cinq dernières années. Il est l ’auteur de plusieurs articles publiés dans des journaux et revues. Il a fait l ’illustration d’un livre pour enfants à paraître bientôt.

Les six poèmes qui suivent en forme bilingue ( texte original grec et traduction en français faite par nous ) ,sont tirés du recueil de poésie non edité , intitulé ΄΄ Μurs sans sort ΄΄.Il s ’ agit de poèmes inspirés d ’ un différent fait, une sorte d ’ intervention ( slogans et graffitis sur les murs ) qui le conduisent à extérioriser réflexions et sentiments ressentis. Poésie personnelle,vers bien travaillé portant un message politico-social imbu de révolte et de lyrisme n ’ excluant pas son souci écologique ni le retour à un monde psychologique personnel grâce à des souvenirs de jeunesse liés aux premiers amours.

 

  • Ελευθερία

 

Ο κάματος… σωματικός και ψυχικός

Στιγμές χαλάρωσης… ασήκωτο το φορτίο που κουβαλούν στην ράχη τους

Μια λέξη που ζυγίζει όσο μια ανθρώπινη ζωή

Ο ήλιος της δικαιοσύνης ζεσταίνει τα νεανικά όνειρα

Ο τοίχος καθρεφτίζει τα ιδανικά τους

Κλείστε τα μάτια και ονειρευτείτε την…

Ανοίξτε τα κι αγωνιστείτε

Ύμνο ξαναγράφετε για λόγου της

Ευχαριστούμε από καρδιάς

 

Ελευθερία

Εμείς σήμερα τη βιώνουμε και την (παρά)βιάζουμε !

 

1.Liberté

 

La fatigue physique et psychique

Moments de détente…fardeau très lourd porté sur les épaules

Un mot pesant autant qu ‘ une vie humaine

Le soleil de la justice fait chauffer les rêves de jeunesse

Le mur reflète leurs ideaux

Fermez les yeux et rêvez d ‘ elle…

Ouvrez-les et combattez

Vous recomposez un hymne pour elle

Remerciant de tout coeur

 

La Liberté

Nous la vivons aujourd ‘ hui et la violons !

*****

Ευτυχία

Γκρίζοι τοίχοι, γκρίζα πόλη, γκρίζος αέρας, γκρίζα ζωή

Τσιμέντο δεξιά, τσιμέντο αριστερά, μπρος και πίσω, σε κυκλώνει,

σε πνίγει, ασφυκτιάς

Πράσινο λιγοστό, εγκαταλειμμένα παρτέρια, διψασμένα, καχεκτικά δεντράκια

Άχρωμοι ήχοι, μονότονοι και κουραστικοί

Έρημη πολιτεία με μιλιούνια κόσμο.

Υποσχέσεις για καλύτερο αύριο, που πέφτουν στο κενό

Παχιά λόγια από αδύναμα μυαλά

Θεωρία που δε γίνεται πράξη

Δε θα τα καταφέρετε…

Η υποταγή είναι ήττα

 

Η ευτυχία θα είναι η εκδίκησή μας

2.Bonheur

 

Murs gris, ville grise, air gris, vie grise

Ciment à droite, ciment à gauche, devant et derrière,

Te cernant, t’ étouffant, tu suffoques

Manque de verdure, parterres abandonnés,

Petits arbres assoiffés, malingers

Sons sans ton, monotones et fatigants

Cité deserte pleine de monde.

Promesses pour un meilleur avenir, tombées dans le vide

Paroles vides de sens, prononcées par des esprits frêles

Théorie qui ne devient jamais acte

Vous n ‘ y arriverez pas…

Soumission signifie défaite

 

Le Bonheur sera notre vengeance

                                              *****

 

                                     3   .   Αντίσταση

Σε γεμίζουνε με ψέμα

σου αδειάζουνε το αίμα

στο ρουφούν με θράσος περίσσιο

κορδωμένοι με το κορμί τους ίσιο

Σε ενοχλούνε διαρκώς

δρώντας περισσότερο στο φως

σου μολύνουν τον αέρα

σε τρελαίνουν κάθε μέρα

 

Σήκωσε το χέρι

χτύπα δυνατά…

το κουνούπι μόνο ξέρει

πότε να πετά

 

  1. Résistance

On te fait remplir de mensonges

on te vide se sang

te l ’ absorbant avec audace superflu

marchant la tête haute tout droits

Ils t ’ importunent sans cesse

agissant advantage dans la lumière

ils te polluent l ’ air

te rendent fou chaque jour

 

Lève la main

bat fort…

seule la moustique sait

quand voler

*****

4. Δέντρα

 

Δέντρα…

Είδος προς εξαφάνιση

Στέκονται αγέρωχα μπροστά στην πύρινη απειλή

ακίνητα περιμένουν το άδοξο τέλος τους

Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε ένα οικόπεδο;

Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε ένα οικόπεδο με θέα;

Δέντρα καμένα θυσία της ανθρώπινης απληστίας

Δέντρα καμένα θυσία κερδοσκοπικής ληστείας

 

Δέντρα…

Είδος προς εξαφάνιση

Στέκονται μαύρα πάνω στην έρημη γη

να παραδώσουν τη θέση τους στο θλιβερό τσιμέντο

Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε μία μεζονέτα;

Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε μία μεζονέτα με πισίνα;

Δέντρα καμένα θυσία σε έργα κοινής ωφέλειας

Δέντρα καμένα θυσία λόγω κοινής αφέλειας

 

«Το τελευταίο δέντρο κρατήστε το για να κρεμαστείτε…»

 

 Arbres

 

Arbres

Espèce en voie de disparition

Ils se tiennent fiers devant la menace du feu

attendant, immobiles, leur fin misérable

Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un terrain ?

Combien d ’ arbres peuvent correspondre

A un terrain avec vue ?

Arbres brulés, sacrifiés à l ’ avidité humaine

Arbres brulés, sacrifiés au pillage spéculatif

 

Arbres…

Espèce en voie de disparition

Ils se tiennent , noirs, sur la terre déserte

prêts à livrer leur place au triste ciment

Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un duplex ?

Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un duplex avec piscine ?

Arbres brulés, sacrifiés à des travaux d ’ utilité commune

Arbres brulés , sacrifiés à cause de la naïveté commune

 

΄΄ Gardez le dernier arbre pour vous y pendre ΄΄

*****

 

  1.  Κάτω από την ελιά

 

Κάτω από την ελιά

φίλησα μια κοπελιά

γλυκόλογα, αγκαλιά και χάδι

έπεσε βαθύ σκοτάδι

στης ηδονής το ημέρωμα

μας βρήκε το ξημέρωμα

ξεπρόβαλε ο ήλιος βασιλιάς

μέσα απ’ τα φύλλα της ελιάς

ξανθό κοράσι γίνηκε η φύση

-θεέ μου ο χρόνος μη κυλήσει-

όνειρα κοινά στους ελαιώνες

ο έρωτας να ζήσει αιώνες

5. Sous l’ olivier

 

Sous l ‘ olivier

j ‘ embrassai une jeune fille

mots doux, enlacements et caresse

l’obscurité nocturne tomba

puis ,à l ‘ adoucissement de la volupté

l ‘ aube apparût

le soleil se leva

à travers le feuillage de l ‘olivier

la nature se transforma en fille blonde

-que le bon Dieu arrête le temps –

pour que l ‘ amour vive à l ‘ éternité

des rêves communs parmi les olivaies

*****

6 . Τα πρώτα σκιρτήματα

Τα πρώτα σκιρτήματα της έφηβης καρδιάς

έρωτας πλατωνικός της ακροθαλασσιάς

ανέμελα βήματα στην ξανθή αμμουδιά

νιότη τριαντάφυλλο, ξεχωριστή ευωδιά

ατίθασα κύματα, ηδονής αρώματα

έξαψης θύματα, ίριδας χρώματα

σιωπή…

Την νιώθεις να διαπερνά την ενοχή

ενοχή…

Την νιώθεις να πολεμά με την ντροπή

ντροπή…

Την νιώθεις να κυβερνά το κορμί

η καρδιά γνέφει ναι, μα ο νους λέει μη

και σβήνει σαν κερί της ήβης η ορμή

γλυκό μου απωθημένο…

η μυρωδιά σου ο πρώτος μου εθισμός

 

6.  Les premiers tressaillements

 Les premiers tressaillements du coeur adolescent

amour platonique du rivage

pas insouciant sur la plage de sable blonde

jeunesse en rose, parfum exquis

vagues indomptables arômes voluptueux

victimes d ‘ exaltation, couleur d ‘ iris

silence…

Tu la ressens transir la culpabilité

culpabilité

Tu la ressens se battre conre la honte

honte…

Tu la ressens maîtriser le corps

le coeur a beau faire signe,

l ‘ esprit n ‘ y consent pas

et la fougue de la jeunesse s ‘ éteint comme une cierge

mon doux refoulement

 

ton odeur ma première addiction

                                                                 *****

 

Αντρέας Πολυκάρπου, ποίηση

Posted by grafei on 15:54 in Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

 

ανδρεαςΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ

Ο Αντρέας Πολυκάρπου γεννήθηκε το 1984 στη Λευκωσία. Τα τελευταία δέκα χρόνια ζει μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας. Εξέδωσε τρεις ποιητικές συλλογές : το 2006 «Τα πρωτοβρόχια της ψυχής μου», εκδόσεις Power publishing, το 2010 τη συλλογή «Διάφανες βάρκες», εκδόσεις Εν τύποις και το 2013 τη συλλογή «Απρόσωπα Φαγιούμ», εκδόσεις Άπαρσις. Το 2014 εκδόθηκε από τις εκδόσεις Vakxikon. gr το θεατρικό του έργο «Κατά Ιωάννη αποκαθήλωση». Βραβεύτηκε δύο φορές (2008- 2010) από τη European Commission και τη Media Consulta ως ο καλύτερος, νέος, Κύπριος δημοσιογράφος.  Το 2014 πήρε το δεύτερο πανελλήνιο βραβείο σε λογοτεχνικό διαγωνισμό. Από το 2013 είναι υποψήφιος διδάκτορας στο τμήμα Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου. Ποιήματα του έχουν δημοσιευτεί σε έντυπα και ηλεκτρονικά λογοτεχνικά περιοδικά της Ελλάδας.

ΖΩΣΙΜΟΣ Ο ΦΑΛΗΡΕΑΣ

Με αδαμιαία περιβολή, του Ερμή οι ακόλουθοι

περιπλανιούνται με τη βάρκα του χάροντα στους καταρράκτες των ψυχών.

Και πίσω τους σκυφτός και σιωπηλός ακολουθεί ο Ζώσιμος ο Φαληρέας.

Κανένα δεν φέρει νόμισμα κάτω από τη γλώσσα.

Μήτε χρυσάφια έχει στα χέρια, μήτε με μετάξια έχει το σώμα του ντυμένο.

Μόνο στα χέρια του, με τα πετρωμένα και αγκυλωμένα δάχτυλα

σφικτά κρατά τους στίχους του.

Η μόνη του περιουσία που εξαργύρωση στο θάνατο ψάχνει να βρει.

Υπήρξε ποιητής μα λίγοι το γνώριζαν.

Κι όσοι έτυχε τους στίχους του να ακούσουν

έστρεφαν επιδεικτικά την πλάτη τους μη μπορώντας

και μη θέλοντας- ίσως- το νέο να ακούσουν.

Αυτός διέφθειρε έλεγαν τον Πρωτότοκο.

Αδύνατο του ήταν συγχώρεση να βρει

και το όνομα του με υστεροφημία να στολίσει.

Στην ψυχή του βαθιά φώλιαζαν τερατόμορφες όρνιθες

που έψελναν τις νεκρώσιμες ακολουθίες του Άδη.

 

Τον πλησίασε κάποτε απεσταλμένος από την Ιουδαία.

Ο ίδιος που λιθοβόλησε τον Άγιο Στέφανο

σε ένα του λιμανιού μπουρδέλο την ώρα που αγόραζε το λαθραίο έρωτα

στα ματωμένα σεντόνια της ιερόδουλης παρθένας.

Κι απέξω να περιμένει ένας εξόριστος πρόσφυγας που του έλαχε να αμαρτήσει

μια βραδιά σε ένα του Πατέρα του ξωκλήσι με τη Μαγδαληνή των ονείρων.

Της παρθένας ο γιος με πόρνες πλάγιαζε πριν τον στιγματίσει ο Βαπτιστής.

  • Πόσοι αλήθεια άγιοι με πόρνες θέλησαν να πλαγιάσουν;

Σαν οι Ρωμαίοι το σώμα Του θέλησαν σε δυο ξύλα να καρφώσουν

Αυτός μπαρκάρισε με τον πολυμήχανο τις Ιθάκες να βρει

μακριά από  τους ευαγγελιστές και όσους άλλους τον ήθελαν ευνούχο.

Στο Φάληρο ο Ιουδαίος γνώρισε το Ζώσιμο.

Ποιητής στην πρώτη νιότη κι Αυτός ήδη για τους πιστούς νεκρός.

Κανένας δεν κατάλαβε ότι στο σταυρό ο έκπτωτος μονάχα ψυχορραγούσε.

Μόνο η παρθένα ήξερε την αλήθεια.

Μα αυτή από χρόνια αγαπούσε σαν δικό της παιδί τον Εωσφόρο.

 

Ο Ζώσιμος  άκουσε για κάποιον Ισκαριώτη και το φρικτό του τέλος

και ήταν πια σίγουρος ότι σε κολυμβήθρες δεν ήθελε να ξεπλύνει

τα μύρα των Ελευσίνιων μυστηρίων.

Σε δώδεκα μόνο πίστευε Θεούς

γιατί λοιπόν τους δώδεκα να ακολουθήσει Αποστόλους;

Τον Ιουδαίο έκρυψε ανάμεσα στα βράχια

μα κάθε βράδυ Αυτός έφευγε με το πλοίο της γραμμής

για τις απέναντι ακτές της Δήλου.

Γυμνός όπως τον γέννησε η παρθένα

άφηνε το σώμα του στον ίσκιο των άστρων

και στα ομόφυλα χάδια των μυστών.

 

Ανήμπορος, λοιπόν, ο Ζώσιμος την ψυχή του από τον Άδη να σώσει.

Μόνο τα άθλια του γραπτά κουβαλά παρηγοριά στην κόλαση να έχει.

Καταραμένε Ζώσιμε! Την ψυχή μαγάρισες του θεόπεμπτου υιού.

Άθλιε εσύ γραφιά μην ψάξεις την ψυχή σου να σώσεις.

Καμία επιτύμβια στον Κεραμεικό στήλη δεν θα ορθωθεί για σένα.

Καταραμένε Ζώσιμε! Μην ακουμπάς σε μένα τα κρίματα σου.

Αμαρτωλός είμαι πηλός και σκιάζομαι.

Σκιάζομαι Φαληρέα.

 

Είδα, τον Ιουδαίο Ζώσιμε.

Αυτόν που έστειλες στα σκοτάδια της σάρκας.

Τον είδα Ζώσιμε.

Ζητιανεύει σε ένα του Φαλήρου πολυσύχναστο δρόμο

και πλάι του ο Σατανάς να του σκουπίζει το ιδρωμένο από τις αμαρτίες πρόσωπο.

 

ΠΡΙΝ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ

 

Νιώθω και πάλι στους ώμους μου να φυτρώνουν τα μαύρα φτερά.

Τα ίδια αυτά που φορούσε ο θάνατος

όταν με παραμύθια με νανούριζε στο παιδικό μου νεκροκρέβατο.

Νεκροκεφαλές του αρλεκίνου οι κουδουνίστρες

αφυπνίζουν το σκοτεινό μελάνι των φλεβών μου.

Τα φτερά αυτά απλώνονται και γεμίζουν το φως με λέξεις.

Λέξεις από τα μακάβρια αλφαβητάρια των κοιμητηρίων

με τα αποστεωμένα σκέλεθρα στα βάθη των τάφων.

Η άμμος που σκέπαζε το ακίνητο σώμα μου

σκορπίζει στον άνεμο του στροβιλιζόμενου χάους.

Το βαθύ του τάφου μου σκοτεινό μνήμα ευωδιάζει

σπαρμένο με το πράσινο των ματιών σου χρώμα.

Διαρρηγνύω τα σάβανά μου και ψηλαφώ το σάπιο σώμα

με τα εξογκωμένα και άκαμπτα οστά.

Ριζωμένος για καιρό,

θαμμένος στου λόγου τη σιωπή

θέριευα γύρω από τη θηλιά του Σατανά.

Περίμενα τα χέρια σου την άμμο να σκορπίσουν.

Το σώμα μου να αποκαθηλώσουν από το σταυρό του μαρτυρίου της ζωής.

Ανάσταση να νιώσω στο λεκτικό Άδη.

Να χαθώ και πάλι

στου μεταμεσονύχτιου ουρανού το συννεφιασμένο σημαινόμενο.

Την ώρα που αιθεροβατούν οι  νυχτερίδες

και οι αυτόχειρες με την απόφαση του επικείμενου θανάτου στα μάτια.

Μακριά να με πάρεις από το φως που εξαφάνιζε τις λέξεις από τα καταραμένα μου γραπτά.

Οι διάφανες, μαύρες μεμβράνες που έχω για φτερά είναι δυνατές.

Τον άνεμο της ανίας αντίπαλο στο διάβα τους έχουν.

Με υπομονή να με αντέξεις.

Στους λαβύρινθους της σιωπής

που εκπέμπει η κυριακάτικη, εκκλησιαστική καμπάνα

είσαι η Αριάδνη που καρτερικά τον Αιγαία να ονοματίζει τη θάλασσα προσμένει.

Με υπομονή να με αντέξεις.

Αποδημητικό θα γίνω αρπακτικό

και μακριά από σένα

θα βρω άλλο κιβούρι, άλλα να προσμένω χέρια.

 

ΚΡΑΤΑΩ ΤΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΑ

 

Κρατάω μέσα μου τα καλοκαίρια.

Αυτά που πέρασαν και έφυγαν χωρίς να χαράξουν το φως

χωρίς να ανθίσουν το γιασεμί.

Το ξεχασμένο γραμμόφωνο, το γαλάζιο ηλιοβασίλεμα

και τις φωνές των παιδιών με τα ρυτιδιασμένα χέρια.

Τον αέρα με τους κόκκους της αλμύρας και την καυτή άμμο

στοιβαγμένη πάνω από τα ανοιχτά μου μάτια,

φυτεμένα στα πράσινα βράχια.

Κρατάω μέσα μου τα καλοκαίρια.

Τα σκεβρωμένα αρμυρίκια και το λευκό σου χέρι

να ψαχουλεύει τον ήλιο.

ΑΝΤΡΕΑΣ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ

 

Δημήτρης Μενίδης: Ένας αθόρυβος δημιουργός

Posted by grafei on 00:25 in Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

από την Δρα Αγγελική Κομποχόλη, Φιλόλογο-Κριτικό

Ο Διονύσης Μενίδης (1958-2014) υπήρξε μία σημαντική μορφή των ελληνικών γραμμάτων, ένας σεμνός και αθόρυβος ποιητής, ένας διακριτικός και συνάμα οξυδερκής στοχαστής, τον οποίο οι εκδόσεις «ΑΩ», σε συνεργασία με τον πολιτιστικό χώρο «Polis Art Café», τίμησαν την Πέμπτη 23 Ιουνίου 2016 με ειδική συναυλία, αφιερωμένη στη μνήμη του, στα πλαίσια της παρουσίασης του βιβλίου του Δ. Φύσσα «Εμένα μου λες», ο οποίος και μίλησε για το έργο του Mενίδη στο σύνολό του. Στην ίδια εκδήλωση παρευρέθηκαν και μίλησαν (αλφαβητικά) οι συγγραφείς και δημοσιογράφοι Ηλίας Καφάογλου και Δημήτρης Μανιάτης, η μεταφράστρια νεοελληνίστρια Χριστιάνα Μυγδάλη, η ιστορικός Μαρία Σαμπατακάκη και ο συγγραφέας Χρήστος Χωμενίδης. Στη συναυλία που ακολούθησε συμμετείχαν η θεατρολόγος Δήμητρα Κονδυλάκη (τραγούδι), η δικηγόρος Μαρία Πιτσαρού (τραγούδι), η μουσικός Βάσω Τουμπακάρη (κιθάρα), ο γιατρός Γιάννης Φύσσας (μπουζούκι) και ο ίδιος ο Δημήτριος Φύσσας (τραγούδι). Μία εξαιρετική βραδιά, φόρος αναγνώρισης και σεβασμού, στον (σχετικά) κοντινά χαμένο ποιητή. Έναν από τους καλύτερους της γενιάς του.

Δημιουργός και παρατηρητής ζωής, που δε φυλακίστηκε ποτέ στα μετρημένα όρια του ατομοκεντρικού στοχασμού, ο Διονύσης Μενίδης μας έδωσε μία ποίηση θαρραλέα κι εμψυχωτική, με τη λυρική, κάποτε σπαρακτική, παρότρυνση να περπατήσουμε τον κόσμο διακινδυνεύοντας την συμμετοχή μας σε αυτόν, έκθετοι στη διάβρωση και την ανατροπή του, γενναίοι ωστόσο στη θέαση και τη βίωσή του. Χωρίς ρομαντική εκμετάλλευση του υλικού του, χωρίς συμβολικές κατασκευές, χωρίς διάθεση εξωραϊσμού πρόβαλε και φώτισε αδρά την αδυσώπητη πραγματικότητα στις ανεπανόρθωτες ήττες της, στις ψυχικές καθιζήσεις της, στις συναισθηματικές ματαιώσεις της κρατώντας από την εμπειρία, όχι τον ματωμένο πυρήνα της, αλλά την σοφή επίγνωση. Με πέντε ποιητικές συλλογές που ανέδειξαν μία ρωμαλέα, γυμνή στην παραδοχή και συνάμα εκλεπτυσμένη στην εξωτερίκευσή της γραφή, η οξυδερκής ποιητική φύση του Δ. Μενίδη συνάντησε με αμερόληπτη κρίση την κοινωνική πραγματικότητα και την ξεπέρασε· την αποκωδικοποίησε στις αδιόρατες αποχρώσεις της και μας προσέφερε εξαιρετικά δείγματα λογοτεχνικής ευαισθησίας. H έλλειψη επιτήδευσης, η καθαρότητα της περιγραφής, ο εικονογραφική απόδοση, η βιωματική ορολογία είναι μερικά μόνο από τα πλεονεκτήματα του ποιητικού λόγου του σπουδαίου αυτού δημιουργού, που διατρέχουν το σύνολο της ποιητικής του δημιουργίας, η οποία αριθμεί πέντε αξιόλογα έμμετρα πονήματα: «Ρεμπέτικα», Αντιμεταρρύθμιση και άλλα ποίηματα» (1979), «Αναζήτηση έπους» (1981), «Το φως της νύχτας» (1985), «Το τόξο και η λύρα» (1994) και «Ο νερόμυλος» (1998), ίσως το κορυφαίο έργο του[1]. Και στις πέντε ποιητικές συλλογές ο Μενίδης χρησιμοποιώντας μία σκληρή, ευθύβολη και ταυτόχρονα αισθαντική φραστική δομή, ανέπτυξε μία γραφή-σηματωρό του δυτικού πολιτισμού που κινήθηκε, όπως εύστοχα έχει επισημανθεί, στον ανοιχτό χώρο του κοινωνικού κόσμου, με αποσπάσματα θεωριών, πολιτικά σύμβολα, έννοιες των φυσικών επιστημών και τη φιλοσοφίας, διαφημιστικά στιγμιότυπα, αναφορές στη ροκ του ‘ 60, τη μεσοπολεμική τζαζ και την έντεχνη μουσική, αποτύπωσε με ενάργεια τις μορφές της ζωής στον προσωπικό υπαρξιακό εγκλωβισμό τους και σε μία οξύτατη αίσθηση παραλόγου, υποδεικνύοντας ταυτόχρονα τη δυνατότητα της λύτρωσης, μέσα από εικαστικές οντολογικές κλείδες, από τα καθαρά χρώματα της ημέρας, από το αχνό, σχεδόν αγγελικό, σχεδόν ζοφερό, σκοτάδι και από το υπερβατικό βάθος.

Ο Πάουντ γράφει πως η λογοτεχνία δεν υπάρχει στο κενό, λειτουργεί σε σχέση με την πραγματικότητα κι οι συγγραφείς προωθώντας στα έσχατα όρια τις προθέσεις τους, πρέπει να απογυμνώνουν τον στόχο τους και να τον σημαδεύουν με ευστοχία, μακριά από υπεκφυγές και ακροβασίες. Μια τέτοια ποίηση, σαφής στις προσδοκίες της και ειλικρινής στην ευαίσθητη αγωνιστικότητά της, είναι η ποίηση του Δ. Μενίδη και αυτήν την ποίηση βρίσκουμε συγκεντρωμένη στo έργο του, με μία προσεκτική, από τον ίδιο τον ποιητή, σταχυολόγηση σκέψεων και ποιημάτων, δημοσιευμένων και μη, που οδηγούν σε επαναπροσδιορισμό και νέα εξακρίβωση της ποιητικής του θέσης έναντι του κοινού του. H ίδια πάντα ποιητική πρόθεση, καθαρή και αυθεντική, γίνεται τώρα πιο αιχμηρή, για να στηλιτεύσει τις αδικίες και τα παθολογικά σημεία της κοινωνικής πραγματικότητας. Παραμένει όμως αμετάβλητη η οραματική θέαση του κόσμου, λυρικά θεμελιωμένη σε ένα ποιητικό σκηνικό λιτό και ταυτόχρονα μεγαλόπνοο, με έξοχα ανοίγματα στιχουργικής ευφράδειας και σεμνής λογοτεχνικής στάσης. Της ίδιας ακριβώς στάσης με την οποία ο ωραίος αυτός δημιουργός αντίκρισε τη ζωή του και πορεύτηκε:

ΜΕΝΙΔΗΣ 1

Ποιος είδε ψάρι στο βουνό και θάλασσα σπαρμένη; Ένα κουπί ποιος φύτεψε σε θερισμένο κάμπο; Πουλιά το βλέπουν στεριανά και το περνούν για σκιάχτρο. Πάνε δειλά από πιο κοντά, το λένε λιχνιστήρι. Κι ένας αετός που πέρναγε τον πιάσανε τα γέλια. Καλά το είπατε πουλιά πως είναι λιχνιστήρι Λιχνίζει κύματα αλμυρά στα αλώνια του πελάγου Πίσω να πάει το άχερο μπροστά ο καρπός να πέσει. Πίσω να παν μέρες πικρές, μπροστά να δεις πατρίδα. Το ονοματίζουνε κι αλλιώς: του καραβιού φτερούγα. Κι όσοι θαλασσοδέρνονται το λεν δεξί τους χέρι. Κι αυτός που το φερε ως εδώ στον ώμο κουβαλώντας Όσο μπορούσε πιο μακριά ‘π’ τη θάλασσα τη χέρσα, Και το μπηξε βαθιά σε γης που αδιάκοπα γεννάει Το λέει σταυρό στη μνήμα του: εκεί να τονε θάψουν” (Διονύσης Μενίδης, Ο νερόμυλος,1988)

ΥΓ.: Αντίο Διονύση, αντίο ωραίε μου φίλε..Έφυγες στην πιο μεγάλη νύκτα, λίγο πριν το πρώτο φως…Αποχαιρέτησες τη ζωή σου με τον ίδιο τρόπο που την κοίταξες…Ποιητικά….

Αγγελική Κομποχόλη

Φιλόλογος-Δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών

 

[1] Mετά τον θάνατό του η αγαπημένη σύζυγός του Σίσσυ Μπελσή-Μενίδη επιμελήθηκε, με πολλή φροντίδα, την έκδοση ποιημάτων του από το σύνολο του ποιητικού του έργου, που ο ίδιος ο ποιητής είχε επιλέξει και επεξεργαστεί εκ νέου, λίγους μήνες πριν τον θάνατό του. Τα ποιήματα αυτά συμπεριλήφθησαν στην ποιητική συλλογή «Ο Αχιλλέας και ο Αίαντας παίζουν πεσσούς», η οποία εκδόθηκε στην Αθήνα τον Ιανουάριο του 2015, με αυτοέκδοση από την χήρα του εκλειπόντος ποιητή. Δέκα μήνες αργότερα με τον ίδιο τρόπο η κα Μπελσή επιμελήθηκε νέα έκδοση, με τον τίτλο «Διαδρομές», αυτή την φορά δημοσιεύσεων και άρθρων του ποιητή στο περιοδικό «Δέντρο», καθώς ο Δ. Μενίδης είχε μόνιμη συνεργασία με το συγκεκριμένο περιοδικό με τη στήλη που διατηρούσε κι η οποία είχε την ονομασία «Διαδρομές».

«H τέχνη αφετηρία και θεματοφύλακας πολιτισμού».

Posted by grafei on 11:44 in Διάφορα, Εικαστικά, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

από την Αγγελική Κομποχόλη,

Φιλόλογος-Κριτικός

ΤΕΧΝΟΣΦΑΙΡΑ 1

Όταν η δυσκολία σκιάζει τη ζωή και η πραγματικότητα τη βαραίνει, έρχεται η τέχνη, δημιουργική διαφυγή και ανακούφιση ψυχής, και αναπροσαρμόζει τούτη την πραγματικότητα «ζωγραφίζοντας» την με νέα χρώματα, βοηθώντας στην ανακάλυψη εκείνης της αλήθειας, της αλήθειας μέσα από τις αντιξοότητες, που οδηγεί τον άνθρωπο στην ανεύρεση του ουσιαστικού νοήματος της ζωής. Αυτός είναι ο εποικοδομητικός ρόλος της τέχνης, ως πηγής εμπειρίας, που προηγείται της φιλοσοφικής και επιστημονικής γνώσης και αναφύεται αρχέγονα στον άνθρωπο, και αυτόν τον ρόλο τιμά, στις πολιτιστικές γιορτές της, η Τεχνόσφαιρα, η σημαντική αυτή πολιτιστική, μη κυβερνητική ομάδα, που χάρη στον αγόγγυστο μόχθο και το ευφάνταστο δημιουργικό πνεύμα των μελών της, μας εντυπωσιάζει με τα εικαστικά, και συνακόλουθα πολιτιστικά της δρώμενα. Έτσι στο πολιτιστικό κέντρο «Φλοίσβος» του Π. Φαλήρου, τα δύο Σαββατοκύριακα 11-12 Ιουνίου και 18-19 Ιουνίου, έλαβε χώρα ένα «φεστιβάλ τέχνης», όπως πολύ εύστοχα το όρισαν οι διοργανωτές της Τεχνόσφαιρας, με χειροτεχνήματα, Bazaar, σεμινάρια τέχνης και πολιτιστικά δρώμενα, μια γιορτή στην κυριολεξία της τέχνης, από αυτές που αναδεικνύουν το πνεύμα στην υλική του έκφραση και πρέπει να αφομοιώνονται και να γίνονται κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Γιατί καμιά άλλη από τις τέχνες που κοσμούν τον βίο του ανθρώπου δεν έχει το πραγματικό αυτό προνόμιο να ενώνει τόσο ευφάνταστα την ύλη με το πνεύμα, το απτό με το ιδεατό όσο η εικαστική τέχνη, στις ποικίλες εκφάνσεις της. Η εικαστική τέχνη που ξεκινά από το απτό και ορατό, για να το μετατρέψει σε υψηλό και ιδεατό. Μιλούμε δηλαδή για μία τέχνη που αναδομεί άμεσα, αυθόρμητα και ασυνείδητα την ανθρώπινη σκέψη, θρέφοντάς την γόνιμα. Αυτήν την σπουδαιότητα της εικαστικής τέχνης είχαν αναγνωρίσει οι σοφοί πρόγονοί μας ήδη από τους αρχαίους χρόνους και οι κοινωνίες που έφτιαξαν την πρόσφεραν απλόχερα και δωρεάν στους πολίτες τους. Αυτήν την σπουδαιότητα αναγνωρίζουμε και σήμερα , σε κοινωνίες ωστόσο που αν και προχωρημένες, συχνά και παράδοξα περιθωριοποιούν στο αξιακό τους σύστημα τη σημασία της τέχνης ως προς τον πραγματικό της σκοπό, που είναι ο μορφωτικός, ο πνευματικά διαπλαστικός, δίνοντας έμφαση περισσότερο στο κοινωνικό από πλευράς γοήτρου ρόλο(με τον ακριβό πίνακα ανεβαίνω τάξη) ή τον καθαρά εμπορικό (ένα δεύτερο ακριβό χρηματιστήριο στις ημέρες μας είναι αυτό της εμπορίας έργων τέχνης). Και είναι σε αυτήν την περίσταση η σωτήρια ιδιωτική παρέμβαση (κυρίως από ανθρώπους που ζουν μέσα στην τέχνη κοπιάζοντας για αυτήν), είναι αυτή η σωτήρια ιδιωτική παρέμβαση που έρχεται να αποκαταστήσει τα πράγματα και να τα βάλει στο σωστό τους μέτρο προσφέροντας την τέχνη, με ποιότητα, εκεί που πραγματικά ανήκει, δηλαδή στο ευρύ κοινό της. Μία τέτοια πρωτοβουλία χειροκροτήσαμε τα δύο σαββατοκύριακα του Ιουνίου από την Τεχνόσφαιρα, αυτόν τον σημαντικό καλλιτεχνικό και πολιτιστικό φορέα, που δημιουργήθηκε το 2010 με την ιδρυτική πρωτοβουλία της κας Ταμπούρη, και αθόρυβα μα αποτελεσματικά εργάζεται και συνεισφέρει στην πνευματική πορεία του τόπου μας, με τη δημιουργία τέτοιου υψηλού επιπέδου εκδηλώσεων. Μια εκδήλωση που καλωσόρισε με αγάπη όλους τους εικαστικούς δημιουργούς που συμμετείχαν σε αυτή την τόσο όμορφη έκθεση, μία έκθεση που τιμά τον χρόνο στις εποχές του, και τώρα ειδικά στην περίοδο τη γλυκιάς καλοκαιρία του θέρους. Ένας ξεχωριστός έπαινος αξίζει επίσης στο δήμο του Παλαιού Φαλήρου και στον δήμαρχο, για τη θερμή υποδοχή που επιφύλαξε σε αυτήν την ωραία εκδήλωση σε έναν υπέροχο χώρο δίπλα στη φαληρική θάλασσα, στη θάλασσα που πάντα ενέπνεε γόνιμα την τέχνη, πόσο μάλλον την φαληρική που συνάρπαζε από την αρχαιότητα με την ομορφιά και τη λάμψη των λευκών κυμάτων της.

 

 

Εξι ανέκδοτα ποιήματα του Γιώργου Πήττα μεταφρασμένα στα γαλλικά

Posted by grafei on 23:23 in Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

φωτόποιητή

από την Παρασκευή Μόλαρη, εκπαιδευτικό, μεταφράστρια, ερευνήτρια ιστορικό.

Ο Γιώργος Πήττας γεννήθηκε στη Λευκωσία το 1956. Οι γονείς του, Μικές και Αλίκη, Έλληνες της Αλεξάνδρειας βρέθηκαν στην Κύπρο μετά την άνοδο του Αιγυπτιακού εθνικισμού και την καταστροφή της παροικίας. Πολύ λίγα χρόνια μετά, η οικογένεια έφυγε για τη Μεγάλη Βρετανία και στα μέσα της δεκαετίας του 60 καταστάλαξε στην Ελλάδα. Σπούδασε κινηματογράφο και επικοινωνία και εργάζεται στο Πανεπιστήμιο Frederick. Από το 2002 κατοικεί στη γενέτειρά του. Σήμερα, προσφέρουμε στο ελληνικό και γαλλόφωνο κοινό, έξι ανέκδοτα ποιήματά του σε απόδοσή στα γαλλικά.

Georges Pittas est né à Nicosie ( Chypre ) en 1956. Ses parents, Mikes et Alice, grecs résidant à Alexandrie d ’Egypte ,se sont trouvés à Chypre après l ’ ascension du mouvement nationaliste d ’Egypte et la destruction de la communauté locale hellénique. Quelques années plus tard, la famille est partie pour le Royaume Uni et, au milieu des années ’60 , s ’ est installée en Grèce. Pittas a fait des études de cinèma et de communication et travaille à l ’ Université Frederick. Depuis 2002, il habite dans son pays natal. Aujourd ’ hui, nous présentons au public grec et francophone, six poèmes inédits de lui, traduits en français.

 Αρμονική

 Ο κάθε ένας, κουβαλάει το βάρος του ποιητή.

Όλοι , χωρίς εξαίρεση καμιά, γεννιόνται με όλων τη μνήμη με όλων των πραγμάτων τη θύμηση , την προφητεία , τη θλίψη μα και την ευφροσύνη.

Ο κάθε ένας , αλήθεια σας λέγω , το έχω δει , το έχω ζήσει  μ’ απίθανους και διαφορετικούς ανθρώπους , ο κάθε ένας έχει  μια  στιγμή που σαν χορδή από μια άλλη χορδή ταλαντώνεται  και τότε αντηχεί αίφνης για λίγο ο λόγος του, πότε παλιός και γέρων , πότε φρέσκος και δροσερός σαν την αύρα που σηκώνει το φλοίσβο τρυφερά.

Ο κάθε ένας.

Και τι είναι πια αυτός ο κάθε ένας , εσύ και εγώ σπασμένες στάμνες  , συγκολλημένα αγγεία , με τόσους επιδρομείς να έχουν πατήσει ξανά και ξανά στα κομμάτια , στα θραύσματα , κι αυτά ,  τόσο παράξενο και θαυμαστό , παρότι σκόνη πια, φέρνουν με μιας στο νου την παλιά τους μορφή , το αρχαίο τους κόκκινο, τη καμπύλη που έσπασε και κόβει το χάδι σε πληγή.

Του κάθε ενός την πληγή.

 

 

Harmonique

Chacun porte en lui le poids du poète.

Tous, sans exception aucune, naissent pourtant en eux la mémoire de tous, le souvenir de toute chose, la prophétie, le chagrin et la jubiliation.

Ayant vécu auprs d ’hommes extraordinaires et différents, c ’est en verité que je vous dis que chacun de nous a un moment où, tel une corde issue d ’ une autre, oscille faisant soudain retentir sa parole, tantôt vieille et usée, tantôt fraîche et douce, comme la brise créant un tendre bruissement de l ’eau.

Chacun.

C ’est finallement quoi ce chacun, toi et moi, des cruches cassés, des vases soudées, après tant d’envahisseurs ayant marché à plusieurs reprises sur les pièces, les débris ,lesquels, quoique rien que de boue, nous font rappeler d ’un coup ,de manière étrange et merveilleuse, leur vieille forme, leur ancienne couleur rouge, la courbe brisée coupant la caresse en plaie.

La plaie de chacun.

******

Κέραμοι και πλίνθοι ατάκτως

Να που οι πέτρες μιλούν για λογαριασμό των ανθρώπων.

Να που τα σύννεφα περιθάλπουν τα όνειρά μας.

Είναι τα κυπαρίσσια που ταξιδεύουν σε τούτον τον τόπο ή τα νέφη που κομίζουν τα κοιμισμένα όνειρα;

Δεν μπορώ άλλο να καταπιώ τα λόγια που ήθελα να πω, όμως, να που είναι

στεγνά είναι ξερά και σπάνε στα χείλη μου.

γεμίζει συλλαβές το σάλιο μου  και πυλό γεμίζει,  μα στάμνα με νερό δεν βλέπω πουθενά.

Πέτρες και λέξεις που γίνανε κεραμίδι.

Και οι βουκαμβίλιες του κήπου μοιάζουν πρόωρη μνήμη.

Λογάριασε πως αναίμακτα έφτασε ως εδώ, αλήθεια πως αγνοεί κανείς το πένθος;

Και τι είναι το πένθος αφού δεν είναι του θανάτου τι ο θάνατος είναι οριστικός;

Είναι το πένθος το κρέμασμα της ιστορίας, είναι το πένθος τα πεταμένα ρούχα στο πάτωμα, είναι το πένθος η αδυναμία μας να υπάρξουμε καλύτεροι ενώ γνωρίζουμε τον τρόπο μα προτιμούμε το θάλπος των σφαλμάτων, είναι το πένθος του ανάμεσα που μας καθιστά αόρατους σε μιαν αναμονή μέχρι να ρθεί ο θάνατος να καταλήξει τα ερωτηματικά, τι ευτυχία!

Πέτρες και λέξεις που γίνανε κεραμίδι

Να μας αγγίζει ο Θεός και συ κοιμάσαι ή σιωπάς το ίδιο είναι.

Τα θαύματα, δεν περιμένουν.

 

Tuiles et briques eparpillés

En voici les pierres parlant pour les hommes.

En voici les nuages prenant soin de nos rêves.

Seraient-ils les cyprés qui voyagent en ces lieux ou les nuages qui transportent nos rêves endormis ?

Je ne peux plus cacher les paroles que je voulais prononcer, sèches et arides, pourtant, au point de faire craquer mes lèvres.

Ma salive pleine de syllables et de boue, aucun signe de cruche en eau.

Pierres et paroles devenues tuile.

Et les bougainvilliers du jardin ressemblant à une mémoire prématurée.

Prenant en considération d ’y être arrivé sans effusion de sang, comment pourrait-on ,en effet, ignorer le deuil ?

C ’est quoi le deuil puisqu’il ne s ’ agit pas de deuil de mort celle-ci étant definitive ?

Le deuil c ’est la pandaison de l ’histoire, le deuil c ’est les vêtements jetés par terre, le deuil c ’ est notre faiblesse d ’ être meilleurs tandis que nous connaissons le moyen mais y préférons la splendeur des erreurs ; c ’ est l ’entre-deuil qui nous rend invisibles dans l ’ attente de la mort qui marquera – quel bonheur !-la fin des questions !

Pierres et paroles devenues tuile.

Au moment où Dieu nous touche, toi tu dors, c ’est pareil.

Les nuages ne peuvent pas attendre.

******

Επτά μικρά

I. (αφιερωμένο στον Βαρόνο της Ποίησης και τα βαποράκια του)

Πως μπορείς το Φως να εξωθείς τόσο αργά, τόσο επίμονα Να εξωθείς λοιπόν το Φως, στην Αγορά του Σκότους, στη νύχτα εμετικών συναλλαγών. Να καθιστάς αφιέρωμα -τάμα σχεδόν- την Προφητεία, στην εκκλησία των Φθηνών, των Λίγων, των Ανεπαρκών. Το ξέρω. Η αναπηρία σου να λειτουργείς, μετέθεσε τα πάθη σου αλλού κι αντί να Υπηρετείς το Λόγο, τάχθηκες άβουλα με τη Ντροπή. Ο Κόσμος; Δε γνωρίζει. Μα ένας Θεός, ένας κάποιος Θεός, θυμώνει όταν φιμώνουν Ποιητές.

II. Πως μπορεί ο Ποιητής να ζήσει ανάμεσα σε στίχους που λησμόνησαν τον Ποιητή τους;

III. Ελάφρυνε η Ποίηση, απέβαλλε ως περιττό το «Π» της.  Έμεινε λοιπόν η Οίηση να γιορτάζει μέρες παγκόσμιες, τιμές να δέχεται και χειροκροτήματα από τους λοβοτομητές.  Ουαί τοις ηττημμένοις.

IV. Σαν καταδυθώ Στο βυθό της έσχατης πέτρας Θα ξεδιψάσω Θα ρουφήξω την τελευταία υγρασία Που έχει απομείνει Μυστική, κρυφή, σχεδόν παράνομη Μετά από την αιώνων διαχείριση του κόσμου μου Από τους άθλιους εμπόρους.

V. Αύτανδρος καταβυθίσθηκε Στο πέλαγος των ονείρων του.

VI. Φέρων Χριστός, Άνω τελεία ο Θάνατος. Έλα κάτω Μήπως και ξημερώσει. VII. Έρπει ο Θάνατος Αιφνίδιος της νιότης μου Ζωστήρ.

Brefs au nombre de sept

(dedicassé au Baron de la Poésie et à ses complices )

 

Comment peut-on expulser la Lumière si lentement, si opiniâtrement

Expulser la Lumière dans le Marché des Ténèbres, dans la nuit des échanges émétiques .

Rendre hommage à la Prophétie – presque un ex-voto – dans l ’ église des Vulgaires, des Peu nombreux, des Insuffisants.

Je le sais.

Ton infirmité de fonctionner ,a fait déplacer tes passions ailleurs et au lieu de Servir à la Parole ,tu t ’es rangé du côté de la Honte.

L ’ univers ?

Ignorant.

Pourtant, quelque Dieu, un certain Dieu, se met en colère lorsque les poètes sont baillonnés.

 

II.

Comment le Poète peut-il vivre parmi des vers qui ont oublié leur poète ?

III.

La Poésie s ’ est allégée, elle a renvoyé son ‘ P ’ superflu.

Resta donc la ‘Oésie ’ à fêter les journées mondiales, recevant les honneurs et les applaudissemnets des chargés de la lobotomie.

Hélas pour les battus .

IV.

Plongé

Dans le fond de l ’ ultime pierre

Je me désaltérerai

J ’aspirerai la dernière humidité

Qui reste

Secrète, clandestine, presque illégale

Après des siècles de gestion de l ’ univers

Par des commerçants mesquins.

 

V.

Il s ’est coulé corps et biens

Dans le large de ses rêves.

 

VI .

 

Christ portant

La Mort point virgule.

Descends

Espérant qu ’il commence à poindre

 

VI.

 

La Mort rampe

Herpès subit de ma jeunesse.

******

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  1. Ένας

 

Τι μόνος που είναι αυτός βλέπει το Θάνατο να θριαμβεύει. Ξέρει πως μοιάζουν χαμένα όλα και μελετά στα μάτια των ηττημένων

τους ίσκιους της αγοραίας άγνοιας. Σκύβει Χωρίς να γνωρίζει αν θα ξανασηκωθεί, σκύβει να μαζέψει ένα φθινοπωρινό φύλλο, που μυρωδάτα σαπίζει στη μνήμη μιας βροχής πού κάποτε ξέπλενε τα χώματα, μα τώρα, ανίκανη κι αυτή να υπάρξει ως πρέπει, αδιάφορη κυλά, κυλά στους υπονόμους. Σκύβει. Και μ’ ένα παραπάτημα, βρίσκεται κάτω από τα σκουπίδια που μάζεψε ο χείμαρρος, σε μια γωνιά, αυτή του σπιτιού του κάπου στον κόσμο, μπορεί και σ’ αυτή που βρίσκεται αιώνες τώρα λαξευμένη από βροχές στα πόδια του πιο ψηλού βουνού. Καθώς γλιστρά. Καθώς βουτά. Καθώς χάνεται ίσως, ίσως και να προλαβαίνει να αρπάξει στο δάκρυ του, το πρώτο άστρο τ ουρανού, που μόλις τώρα άρχισε να προβάλλει πίσω από τα σύννεφα, τα σύννεφα που τρέχουν παρασυρμένα από έναν άνεμο που δεν ηχεί που δεν θροΐζει, από έναν άνεμο που δεν βογκά. Τι μόνος που είναι αυτός ο κάθε, που είναι Ένας , μέσα στον κόσμο των μαζί, μέσα στους κόκκους της ερήμου, που μια βροχή -αρκεί- για να τους κάμει λάσπη έτοιμη για να πλασθεί στο όπως είναι αρεστές στους άλλους οι μορφές -πάντα σ αυτούς τους άλλους…

 

 

Un seul

 

Qu ’est-ce qu ’il est seul

A voir la Mort triompher.

Il sait que tout semble perdu et lit dans les yeux des battus les ombres de l ’ ignorance triviale.

 

Il se penche

Sans savoir s ’il se redressera, il se penche pour cueillir la feuille automnale qui pourrit, odorante, dans la mémoire d ’ une pluie qui lavait jadis les couleurs mais actuellement incapable d’exister, comme elle le doit, coulant indiffèrente dans les égouts.

 

Il se penche.

Et d ’un faux pas, il se trouve sous les ordures ramassées par le torrent, dans un coin de son foyer quelque part dans l ’univers ; peut-être au coin qui se trouve, depuis des siècles, taillé par les pluies au pied de la plus haute montagne.

 

Glissant

Plongeant

Se perdant

Il parvient peut-être à s ’ emparer de son larme, de sa première étoile du ciel qui vient de faire son apparition derrière les nuages qui courent emportés par un vent qui ne retentit pas, qui ne froufroute pas, un vent qui ne gémit pas.

 

Qu ’est-ce qu ’il est seul

Chacun qui est un seul dans le monde en commun ,dans les grains du désert où une pluie suffit pour les rendre boue prète à se modèler selon les goûts des figures qui plaisent aux autres, toujours à ces autres…

 

 

******

 

 

  1. Αξιοθέα

 

 

 

Κύλαγε η άμμος, κύλαγε και το ποτάμι έκλεινε, έγερνε θα έλεγε κανείς,

μέσα στην έρημο. Όταν η τελευταία λαμπερή σταγόνα στέγνωσε , σα δάκρυ που σκούπισε η γη από τον οφθαλμό της, ξεπέζεψαν από τ’ άλογα και τις καμήλες, έστησαν αντίσκηνα άναψαν φωτιές και έφτιαξαν τσάι να ξεδιψάσουν. Μαύρη ήταν η νύχτα κι έπρεπε να ξεκουραστούν. Αύριο , είχαν να φέρουν άστρα και Φεγγάρι.

 

 

Vue meritée

 

Le sable coulait de même que la rivière

Se penchant, se courbant, dirait-on ,

Dans le désert.

 

Lorsque la dernière goutte brillante a sèché

telle une larme qui a balayé la terre

de son oeil

ils ont mis pied à terre

descendant des chevaux et des chameaux,

ils ont dressé leur tentes, allumé des feux

et préparé du thé pour se désaltèrer.

 

La nuit toute noire tombée

Ils devaient se reposer.

 

Le lendemain,

Ils etaient chargés

De transporter étoile et Lune.

 

 

******

 

 

 

 

 

 

 

  1. Η θάλασσα που θάρθει έρχεται.

 

 

Να είναι η βοή της λεωφόρου που με ταράζει; Να είναι πως ξέρω καλά , κατά που βρίσκεται η θάλασσα; Τα κύματα μια μέρα, θ ανέβουν, θα πνίξουν μια μέρα τους δρόμους Κι όλα τ ανώφελα ή θα χαθούν ή θα επιπλεύσουν Ανόητα καθώς είναι, χωρίς βάρος. Θα επιπλεύσουν όμοια φελλοί. Όμοια βαλίτσες γεμάτες σκέψεις ανθρώπων μικρών, δίχως το έρμα των ονείρων, δίχως οδύνη. Κι όμως, πάλι το σκέπτομαι… Μην άθελα μου περιφρονώ πράγματα που έχουν κάποια αξία για τη ζωή; Μα πάλι ρωτώ, γιατί θα πρέπει να υποταχτώ; Γιατί θα πρέπει να εννοώ ως ”έτσι είναι” το πως η τύχη μας ορίζεται από τους πάσης φύσεως χλιαρούς κι ανύποπτους; Απ όλους αυτούς. Στελέχη ατσαλάκωτα μιας μηχανής ανάλγητης και καλογυαλισμένης που άλλο δεν κάνει από το να ασελγεί Στη Μνήμη του Χρόνου μας. Μα και στην Προφητεία του ταξιδιού μας Να είναι ναι λοιπόν η βοή της λεωφόρου; Ή μήπως ακούω αυτή τη θάλασσα; Αυτή! Τη θάλασσα που έρχεται…

 

 

La mer à venir approche

 

La mer à venir approche

Est-ce le brouhaha de l ’avenue qui me bouleverse ?

Est-ce car je connais bien où se trouve la mer ?

 

Un jour, les vagues monteront

feront noyer les rues

Toute chose inutile périra ou flottera

Dans sa sottise, sans poids.

 

Des lièges flotteront aussi .

 

De même ,des valises pleines de pensées de petits hommes

Sans le lest des rêves, sans affliction.

 

Et pourtant, j ’y pense à nouveau…

 

Est-ce sans le vouloir que je méprise ce qui vaut dans la vie ?

 

Et je pose à nouveau la question pourquoi dois-je m ’ y soumettre ?

 

Pourquoi dois-je entendre que ‘ c ’est comme ca ’ le fait que notre sort dépend de toute sorte de gens tièdes et ignorants ?

 

Dépendre d ’ eux.

 

Cadres non froissés d ’une machine

Impasssible et bien conservée

qui ne fait qu ’ abuser

De la Mémoire de notre Temps

De même que de la Prophétie de notre voyage

 

Serait-il donc le brouhaha de l ’avenue ?

Ou entendrais-je cette mer ?

 

Celle-ci !

La mer qui approche…

 

 

 

******

 

 

 

 

 

 

 

Oι περιπέτειες μιας Πριγκίπισσας….

Posted by grafei on 12:59 in Θέατρο, Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

MOLIEROS_H_PRIGKIPISSA_THS_HLIDAS

 

 

 

 

Tης Παρασκευής Βασιλ.  Μόλαρη Εκπαιδευτικού Ιστορικού Μεταφράστριας ΜΑ

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΜΟΛΑΡΗ

Mια ακόμα δύσκολη θεατρική σεζόν ολοκληρώνει τον κύκλο της φέροντας τα τραύματα της οικονομικής ( και όχι μόνο …) κρίσης που μαστίζει τη χώρα μας επηρεάζοντας και την καλλιτεχνική της ζωή. Το πολυπαθές Φεστιβάλ Αθηνών έζησε και ζει και αυτό μια μεταβατική περίοδο που σημαδεύεται με έντονες πολιτικές παρεμβάσεις. Η καλλιτεχνική ζωή του τόπου στο ικρίωμα και αναζητούνται χειροκροτητές του φτηνού ρωμαϊκού θεάματος ! Ώρα απολογισμού, οργάνωσης θερινών περιοδειών ( όχι πάντα με τα αξιολογότερα θεατρικά έργα της χειμερινής σεζόν…) αλλά και  ζυμώσεων και διερευνήσεων   νέων θεατρικών παραγωγών για την επόμενη περίοδο. Πληροφορούμαι, με λύπη, ότι ούτε το καλοκαίρι αυτό θα έχουμε τελικά τη χαρά να απολαύσουμε την ελληνική πρεμιέρα της άγνωστης  στην Ελλάδα ( αν και με ελληνικό θέμα) μολιερικής κωμωδίας “Η Πριγκίπισσα της Ήλιδας” παρά τις άοκνες  προσπάθειες του καλού και έμπειρου σκηνοθέτη και καταξιωμένου δασκάλου της θεατρικής τέχνης και  αγωγής  Αντώνη Ανδριόπουλου και του άξιου μεταφραστή του έργου στα ελληνικά Δημήτρη Φίλια, Καθηγητή Λογοτεχνικής Μετάφρασης του Ιονίου Πανεπιστημίου. Ας θυμίσουμε ότι ο Αντώνης Ανδριόπουλος είναι η ψυχή της μη κερδοσκοπικής Εταιρείας “ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΤΕΧΝΗ” η οποία  δραστηριοποιείται στην καλλιτεχνική εκπαίδευση και στο ανέβασμα θεατρικών παραστάσεων με ιδιαίτερη καλλιτεχνική αξία. Υπηρετεί, εδώ και χρόνια ,με ζήλο τον πολιτισμό μας, πιστεύοντας  πως το ουσιαστικό πρόσωπο ενός έθνους, ενός λαού, είναι η πολιτιστική του ταυτότητα, που είναι άλλωστε και η  μόνη απόδειξη ότι υπάρχει .

****

“Η πριγκίπισσα της Ήλιδας” παραστάθηκε στις Βερσαλλίες την 8η Μαϊου 1664 στο πλαίσιο οκταήμερου εορταστικού προγράμματος προς τιμήν του “Βασιλιά ήλιου” ο οποίος υπήρξε προστάτης των Τεχνών και των Γραμμάτων. Στην πραγματικότητα βέβαια, επρόκειτο για προσφορά προς την Δίδα  ντε Βαλιέρ, που απολάμβανε τότε τη απόλυτη εύνοια του βασιλιά  και η οποία, πριν πέντε μήνες, είχε γεννήσει τον πρωτότοκο, καρπό της ερωτικής  σχέση τους. Ωστόσο, επισήμως, η εορτή γινόταν προς τιμή δύο βασιλισσών, της Άννας της Αυστρίας και της Μαρίας – Θηρεσίας , που ήταν και οι δύο Ισπανίδες. Οι τρεις πρώτες ημέρες του προγράμματος αφιερώθηκαν στις “Απολαύσεις του μαγεμένου νησιού”. Από αυτές, τη δεύτερη, παίχτηκε “Η Πριγκίπισσα της Ήλιδας”. Ο Μολιέρος ξεκίνησε να γράφει ένα έμμετρο έργο, αλλά η πίεση του χρόνου δεν τον άφησε να ολοκληρώσει την ποιητική του προσπάθεια. Έτσι, μεγάλο μέρος του έργου γράφτηκε, τελικά, σε πρόζα. Σε συνεργασία με τον Lilly, παρουσίασε μια κωμωδία – μπαλέτο με ανάμικτα στοιχεία χορού και μουσικής, η οποία σημείωσε επιτυχία και επαναλήφθηκε στο Παρίσι αρκετές φορές.

Το θέμα είναι αντλημένο από τον περίφημη κωμωδία του Ισπανού Augustin Moreto “El Desden con el Desden” ( = Η περιφρόνηση για την περιφρόνηση) που εκδόθηκε το 1645. Πρόκειται για μια απολαυστική μουσικοχορευτική ερωτική κωμωδία της οποίας η υπόθεση εκτυλίσσεται στην Αρχαία Ήλιδα, τη διοργανώτρια πόλη των Ολυμπιακών Αγώνων, και έχει κεντρικούς ήρωες την πριγκίπισσα που περιφρονεί τον έρωτα καθώς και τους πρίγκιπες της Ιθάκης Ευρύαλο, της Μεσσήνης Αριστομένη και της Πύλου Θεοκλή που είναι ερωτευμένοι μαζί της και τους οποίους ο βασιλιάς πατέρας της έχει καλέσει σε γιορτή κυνηγιού με σκοπό να διαλέξει η κόρη του έναν από τους τρεις πιο ονομαστούς άνδρες της Ελλάδας. Την καρδιά της πριγκίπισσας θα κερδίσει τελικά ο πρίγκιπας της Ιθάκης Ευρύαλος με τη βοήθεια του γελωτοποιού  Μόρωνα. Στο έργο, με τις εξαιρετικές βουκολικές σκηνές, τα τραγούδια και τα κωμικά στοιχεία, κυριαρχούν τα εγκώμια για τον έρωτα που αποτελεί τη μόνη “φιλοσοφία” των αισθηματικών έργων.

****

O μεταφραστής Δημήτρης Φίλιας κατέχει πολύ καλά την τεχνική σχετικά με τη μεταφορά του ξένου κειμένου στην ελληνική γλώσσα .Βαθύς γνώστης της γαλλικής γλώσσας και κουλτούρας ,απόλυτα εξοικειωμένος με το έργο του Μολιέρου, επιδεικνύει ανεπτυγμένη διαισθητική κατανόηση της γλώσσας επιλύοντας με ιδανικό τρόπο τα προβλήματα που αναφύονται κατά τη διαδικασία  του περάσματος από τη γλώσσα εκκίνησης στη γλώσσα άφιξης με σεβασμό  στις γλωσσικές  προσδοκίες  των αποδεκτών. Τούτο το πετυχαίνει χάρη κυρίως σε ένα ιδανικό πάντρεμα δύο τάσεων, της “πιστής ιδεώδους” από τη μια και της “δυναμικής” μετάφρασης από την άλλη. Πρόκειται, δηλαδή, για μια μετάφραση που βασίζεται πρωτίστως στο σεβασμό του χαρακτήρα του κειμένου πηγής-εκκίνηση ,δίχως να αποκλείει  την εφαρμογή των σύγχρονων και αναγκαίων δομών του συστήματος  υποδοχής-άφιξης. Αποφεύγει  να υποκύψει σε οποιοδήποτε  πειρασμό εθνοκεντρικής τάσης στη μετάφρασή του αφού αναγνωρίζει ότι το πρωτότυπο κείμενο που καλείται να αποδώσει έχει γραφτεί σε μια άλλη γλώσσα και εποχή και αποτελεί, επομένως, προϊόν μιας άλλης παιδείας και κουλτούρας. Ο Φίλιας δεν μεταφράζει απλώς ένα κείμενο. Πολύ περισσότερο ερμηνεύει τον πολιτισμό που γέννησε το κείμενο της “Πριγκίπισσα της Ήλιδας”.

****

Θεωρώ ότι  σκηνική διδασκαλία του έργου αυτού δεν πρέπει να αργήσει άλλο, αφού, μετά τις πολλαπλές ( και όχι πάντα επιτυχημένες… ) παραστάσεις των τελευταίων δεκαετιών κυρίως  του “Κατά  φαντασία ασθενή” του “Μισάνθρωπου”, του “Φιλάργυρου” και   του “Αρχοντοχωριάτη”, το ανέβασμα  της “Πριγκίπισσας της Ήλιδας”  θα  παράσχει το μέγα πλεονέκτημα της μοναδικότητας να καταγραφεί ως ιστορικό θεατρικό γεγονός, αφού θα παρασταθεί σε ελληνική πρεμιέρα  και θα αποτελέσει γεγονός που θα τιμήσει ιδιαίτερα την Ελλάδα, λόγω, κυρίως, της  ξεχωριστής μνείας στην Αρχαία Ήλιδα και στις πόλεις της Μεσσήνης, της Πύλου και της Ιθάκης. Ας ελπίσουμε λοιπόν ότι, ενστερνιζόμενοι τον σκοπό αυτό και συνειδητοποιώντας ότι είναι αδύνατον να πραγματοποιηθούν με αυτοχρηματοδότηση παραγωγές τέτοιου μεγέθους,  δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς  δεν θα αργήσουν να ανταποκριθούν σύντομα συμβάλλοντας με την πολύτιμη αρωγής τους  με την μορφή πολιτιστικής χορηγίας. Μέσα στην δίνη των καιρών, το Φεστιβάλ Αθηνών οφείλει να εντάξει σύντομα στο πρόγραμμά του  μια τέτοια μοναδική παράσταση κάνοντας, έτσι, ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός.

****

Κλείνουμε τη σύντομη αυτή αναφορά στην μολιερική αυτή κωμωδία, παραθέτοντας τον μονόλογο της Πριγκίπισσας στο τέλος της έκτης σκηνής  της τέταρτης Πράξης :

“Από ποιο άγνωστο συναίσθημα βλέπω να κυριεύεται η καρδιά μου, ποια ανησυχία μυστική ήρθε να αναστατώσει ξαφνικά την  ησυχία της ψυχής μου; Να ΄ναι αυτό που μόλις άκουσαν τα αφτιά μου; Και χωρίς να το ξέρω, ν’ αγαπώ το νεαρό πρίγκιπα ; Aχ ! Αν ήταν έτσι, θα ήμουν απελπισμένη. Μα αδύνατον να συμβαίνει κάτι τέτοιο γιατί ξέρω καλά πως δεν μπορώ να τον αγαπήσω. Λες ; Θα ήμουν άραγε ικανή να γίνω τόσο λιγόψυχη ; Eίδα όλον τον κόσμο να πέφτει  στα πόδια μου και τον αντιμετώπισα με την πιο μεγάλη αδιαφορία : σεβάσματα, προσφωνήσεις και υποταγές δεν κατάφεραν ποτέ να αγγίξουν την καρδιά μου .Θριάμβευε πάντα η περηφάνια και η καταφρόνια ! Περιφρόνησα όλους όσους με αγάπησαν κι αγάπησα τον μοναδικό που με περιφρονεί ! Όχι, όχι, ξέρω καλά πως δεν τον αγαπώ. Δεν υπάρχει λόγος να τον αγαπώ. Μα αν δεν είναι έρωτας αυτό που νιώθω, τι θα μπορούσε άραγε να είναι ; Πούθε να ‘ ρχεται το δηλητήριο τούτο που τρέχει μέσα σ’ όλες μου τις φλέβες και δεν με αφήνει να γαληνέψω; Έξω από την καρδιά μου, όποιος και να είσαι, αφανέρωτε εχθρέ ! Βγες απ’ την κρυψώνα σου και όρμα, πάρε στα μάτια μου τη μορφή του πιο τρομερού ζώου που ζει στα δάση μας, ώστε τ’ ακόντιο και τα βέλη μου να με απαλλάξουν από σένα. Κι εσείς, θαυμαστές μου συντρόφισσες, που με τη γλύκα του τραγουδιού σας ξέρετε να απαλύνετε τις πιο αλγεινές έγνοιες, πλησιάστε, παρακαλώ και προσπαθήστε να ξορκίστε τη θλίψη μου.’’

 

.

 

Κριτική στο έργο του Κ. Μπούρα «Φιλοσοφώντας άνευ»

Posted by grafei on 09:24 in Λογοτεχνία, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

από την

Αγγελική Κομποχόλη

Φιλόλογος-Κριτικός Λογοτεχνίας-Δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών

filosofwdasεξωφυλλο

Δεν θα κάνω σήμερα μία συνολική κριτική στο έργο του Κωνσταντίνου. Αυτή έγινε ήδη από εμένα στην προηγηθείσα παρουσίαση του βιβλίου στον Πειραιά και μία επανάληψή της εδώ θα ήταν αδόκιμη. Εξάλλου οι παρόντες ομιλητές με τις διεισδυτικές και εύστοχες επισημάνσεις τους φώτισαν με ενάργεια,  σε όλο του το βάθος, το έργο του Κωνσταντίνου.

Θα ήθελα όμως να σταθώ σε θέματα που θίγει ο Κωνσταντίνος στο βιβλίο, εξαιρετικά επίκαιρα στις ημέρες μας, όχι γιατί στην ουσία τους δεν είναι διαχρονικά, αλλά γιατί η κρίση της εποχής μας επιβάλλει να σταθούμε απέναντί τους όχι πια θεωρητικά, αλλά βιωματικά. Όχι με λόγο απλώς, αλλά με δράση και έργο προσωπικό.

Και τέτοια θέματα είναι η δικαιοσύνη, η φιλία, η δημοκρατία, η παιδεία, η ισότητα κι η ισονομία, η αλήθεια, η ελευθερία, έννοιες ιδεώδεις, που πάντοτε επισείουν τον θαυμασμό, αλλά κι οι αντίρροπες τους, αυτές που κινούνται στην σκότος και την αφάνεια, εκπροσωπώντας πτυχές του εαυτού μας που θέλουμε να κρύψουμε, γιατί δεν αντέχουμε να τις ομολογήσουμε, τέτοιες όπως ο φθόνος, η αλαζονεία, ο εγωισμός, ο ατομικισμός, η περηφάνια, η μοναξιά, η αλλοτρίωση.

Γίνεται φανερό εδώ ότι Η καθαρότητα κι η διαύγεια της υψηλής ιδέας, της υψηλής προσωπικής προοπτικής συνυπάρχει με το αρνητικό στοιχείο, με αυτό που μπορεί να θεωρηθεί εχθρός του πνεύματος και της ψυχής, με το μικρό και το λίγο, που αν δεν συνειδητοποιηθεί και δεν εκφραστεί, αν δεν γίνει αίτημα για να ικανοποιηθεί και να λυθεί, φυλακίζει την ανθρώπινη δυνατότητα στην μικρόψυχη διάνοια.

Όπως ακριβώς ο συγγραφέας επισημαίνει «αυτό είναι και το κλειδί της απαλλαγής μας από σισύφεια χρέη», «αυτό η βαθιά επίγνωση» και το μέτρο της η δικαιοσύνη, μία έννοια κορυφαία στην αρχαία ελληνική σκέψη σκέψη (και όχι μόνο). Ο Πλάτωνας την ταυτίζει με τον ήλιο, ο οποίος διίων και καίων, διερχόμενος δηλαδή από παντού φωτίζει και θερμαίνει εξ ίσου τα πάντα χαρίζοντας το φως και άρα τη ζωή, η δικαιοσύνη του δηλαδή είναι το κριτήριο και η αφετηρία της ζωής. Σοφά ο συγγραφέας παραθέτει ρήσεις του Ηρακλείτου που την ταυτίζουν με το νοητό φως, αλλά και τον γνωστό, χιλιοτραγουδισμένο απ’ όλους μας, στίχο του Ελύτη, της «Δικαιοσύνης ήλιε νοητέ».

Είναι αυτή η δικαιοσύνη που ο ορφικός και ο πυθαγόρειος λόγος την ταυτίζει με την επιστήμη του σύμπαντος και την αριθμητική, «το ισάκις ισάζειν», τον τρόπο δηλαδή με τον οποίο οι κόσμοι τακτοποιούνται, διευθετούνται και γεωμετρούνται , και σε κοινωνικό επίπεδο τον τρόπο με τον οποίον τηρείται στις σχέσεις η ίδια αναλογία και η ισορροπία των μερών.  Ο,τι αφαιρείται από κάποιον σε κάποια κοινωνική ανταλλαγή, πρέπει με την ίδια αναλογία να του αποδοθεί. Έτσι η δικαιοσύνη γίνεται ανταμοιβή, γίνεται αντιπεπονθός και η ποινή ανταπόδοση και εξιλέωση.

Ωραία όλα αυτά, έννοιες πολύτιμες και σεβαστές παρακαταθήκες, αλλά πως αυτά θα τα περάσεις στον κόσμο, δίχως το βάρος και-λυπάμαι που το λέω-την ανία με την οποία κάποιες φορές είναι φορτωμένα. Κι έρχεται εδώ ο συγγραφέας μας σε ένα συναρπαστικό κεφάλαιο-και με το ίδιο τρόπο και τα υπόλοιπα- και παραθέτει τις όλες τις φωτεινές απόψεις των σοφών του παρελθόντος, για  τη δικαιοσύνη, πάντα σε σχέση με τη δική του κριτική ματιά, με τρόπο που σε κάνει να «ρουφάς» στην κυριολεξία το κείμενο· να ενθουσιάζεσαι με τις θέσεις που διαπραγματεύεται, η μία ωραιότερη από την άλλη, και να νιώθεις ότι βουτάς και κολυμπάς σε μία απέραντη θάλασσα γνώσεων, που όμως η πληροφόρηση ούτε συγχέεται ούτε χάνεται. Πολύπλευρη η  πληροφόρηση μάλιστα.

Και διαβάζουμε: «Σύμφωνα με τον Πλωτίνο, ο Θείος Νόμος απονέμει Δικαιοσύνη με απόλυτα σοφό και ανταποδοτικό τρόπο. Ο άνθρωπος είναι άξιος της μοίρας του-μέσα σε εισαγωγικά αυτό-, μέσα από τα επίγεια βάσανα τιμωρείται για τις αστοχίες του παρελθόντος κι εξαγνίζεται από το Κακό» και λίγο πιο κάτω: «Ο Πυθαγόρας απέτρεπε τους δικαστές να τιμωρούν με ιδιαίτερη αυστηρότητα τους φονιάδες, αφού σύμφωνα με τον συμπαντικό νόμο της Αιτίας και του Αποτελέσματος ήταν καταδικασμένοι να αναστήσουν τις ψυχές των θυμάτων τους και να τα μεγαλώσουν ως τέκνα σε μία άλλη ζωή. Η απλή φράση «ανέστησα επτά παιδιά» απηχεί ίσως αυτές τις ανεξάλειπτες για το λαϊκό αίσθημα δοξασίες περί μετενσαρκώσεως-μετεμψυχώσεως».

Και στο σημείο αυτό κάνω μία μικρή  επισήμανση. Για να είσαι σε θέση να βιώσεις και να διεκπεραιώσεις πράξη δικαιοσύνης θα πρέπει, φιλοσοφικά τουλάχιστον,  να έχεις βιώσει την οικουμενικότητα σου ως άνθρωπος, τη συνειδητοποίηση δηλαδή πως είσαι μία ευφυής αντιστοιχία, μία ευφυής αναλογία, μία ευφυής εκδήλωση και προβολή της αρχέγονης  κοσμογονίας, μία απίθανη ταλάντωση ατομικών σωματιδίων, κατά τον Μαξ Πλανκ, που στη σύμπραξη και την ένωση, στον χορό των στοιχείων τους δημιουργούν υπέροχες ουσίες, και μία από αυτές είσαι κι εσύ.

Κι αυτό κάποιος σοφός ή καλοπροαίρετος πνευματικά άνθρωπος πρέπει να στο περιγράψει παραστατικά, για να σε κάνει να νιώσεις τη μοναδικότητά σου, τη μοναδικότητα σου που δεν ανέχεται την ασχήμια, μία επέκταση της οποίας είναι η αδικία. Πρέπει κάποιος δηλαδή να σε πείσει ότι μέσα στην τάξη και την αταξία του σύμπαντος, εσύ, ως ανθρώπινη οντότητα έχεις μία ξεχωριστή θέση γιατί μπορείς να γεύεσαι και να χαίρεσαι το φως του κόσμου, μπορείς να ερωτεύεσαι,  γιατί θέλεις να «κονταροχτυπηθείς και να ριψοκινδυνεύσεις για το Αγνωστο», γιατί παραδέχεσαι (ή μπορείς και παραδέχεσαι) ότι ο πυρήνας του Καλού μπορεί να είναι το Κακό και τανάπαλιν, κι έτσι ελευθερώνεσαι. Πρέπει κάποιος να σε πείσει ότι είσαι μία ύπαρξη που μπορείς και επιβιώνεις μέσα στην «κυκλικότητα των συμπαντικών ρευμάτων»,  «γιατί έχεις τη δύναμη να πλάθεις λέξεις, όπως λέει ο Κωνσταντίνος, «να δίνεις σάρκα και οστά στο Άυλο» και «να συμπορεύεσαι ως ουσία  σε ένα «διαρκώς και Αενάως Είναι», το οποίο ομορφαίνεις σαν ένας πολύτιμος «ιριδισμός Φωτός». Έχεις ανάγκη κάποιον να σου πει ρητά και κατηγορηματικά ότι είσαι αυτός ο μόνος κι ένας άνθρωπος που όταν γνωρίσει πλέρια τον εαυτό του, αρκεί -και μόνο αυτό- για να επιτύχει η ανθρωπότητα το πολυπόθητο «ποιοτικό άλμα» κι έτσι ο ίδιος να δικαιώσει την ύπαρξη του στη ζωή…Κι αν αυτά τα έχουν πει παλιοί σοφοί έχεις ανάγκη κάποιον να στα υπενθυμίσει. Και στις δύο περιπτώσεις, εμείς ευγνωμονούμε τον Κωνσταντίνο για την πολύτιμη πνευματική δωρεά που μας χαρίζει. Ευχαριστώ.

«Τέχνη, Οικονομία και Management από τον 5ο αι. π.Χ. μέχρι και σήμερα»,

Posted by grafei on 11:19 in Διάφορα, Χωρίς κατηγορία | 0 comments

ομιλία[1] του διπλ. μηχανολόγου μηχανικού Ε.Μ.Π., θεατρολόγου και συγγραφέα  Κωνσταντίνου Μπούρα

κωνσταντινοςμπουραςΘΕΣΣΑΛ

 

 

 

 

σε Συνεδριακή εκδήλωση στα πλαίσια του 

MONEY SHOW

με θέμα: ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ. Προοπτικές ανάπτυξης των εικαστικών τεχνών στην εποχή της οικονομικής ύφεσης (Προήδρευσε  η  Ιστορικός Τέχνης ΑΝΝΙΤΑ  ΠΑΤΣΟΥΡΑΚΗ)

αννιταΠΑΤΣΟΥΡΑΚΗ

Πηγαίνοντας πίσω βαθιά μέσα στα «προϊστορικά» χρόνια (κατά την επίσημη χρονολόγηση της ανθρώπινης περιπέτειας στον πλανήτη Γη) ας αναφερθούμε στους περίφημους «ανθρώπους των σπηλαίων» και τις υπέροχες βραχογραφίες του, ανεξίτηλα έργα, «αθάνατων» καλλιτεχνών, αγνώστου επωνύμου και κυρίου ονόματος. Ο προλαλήσας Καθηγητής Χάρης Κοντοσφύρης[2] ΧΑΡΗΣΚΟΝΤΟΣΦΥΡΗΣερμήνευσε αυτά τα καλλιτεχνήματα σε δύσβατα, σκοτεινά και ασφυκτικά θαλάμια των σπηλαίων, ως απόπειρες χαρτογράφησης του εγκεφάλου των πρωτανθρώπων αυτών, αναφερόμενες μάλιστα στις σύγχρονες Νευροεπιστήμες και στα πορίσματά τους. Ευθύς αναρωτήθηκα μήπως τους υπερεκτιμάμε χωρίς να τους γνωρίζουμε. Θα μπορούσε, ας πούμε να είναι απλώς graffiti φυλακισμένων-περιθωριοποιημένων, «απόκληρων», αναπήρων, ανικάνων, ακαταλλήλων για κοινωφελή θητεία, ατόμων με ειδικές ικανότητες, ίσως όμως παντελώς ανεπαρκείς για το κυνήγι θηραμάτων που θα εξασφάλιζαν την επιβίωση της ομάδας. Και προχώρησα ακόμη παραπέρα τον προβληματισμό μου: μήπως εξασφάλιζαν με το πενιχρό τους «έργο Τέχνης» τον άρτον τον επιούσιον; Ή μήπως ήταν οι πρώτοι εκπαιδευτές των επίδοξων κυνηγών; Ερωτήματα-τροφή για σκέψη, αναπάντητα όμως αναγκαστικώς, λόγω παρελεύσεως ικανού χρονικού διαστήματος, απαγορευτικού για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων.

            Ας περάσουμε όμως από τα «προϊστορικά» χρόνια στην Κλασική Αρχαιότητα. Από το τέλος του 7ου π.Χ. αιώνα και περνώντας στον 6ο π.Χ. παρατηρούμε ξαφνικά ταυτόχρονη εμφάνιση σε Ανατολή και Δύση μεγάλων πνευμάτων, νομοθετών-μεταρρυθμιστών-φιλοσόφων-ποιητών-«επιστημόνων» υψηλού βεληνεκούς και διαχρονικών, όπως αποδεικνύουν τα τελευταία πορίσματα της Πυρηνικής Φυσικής. Στο CERN επαληθεύονται καθημερινά θεωρίες κι ενοράσεις του Δημόκριτου, του Ηράκλειτου και των «προσωκρατικών» φιλοσόφων, ενώ ο Πυθαγόρας στην Ηθική και ο Σόλων στην Νομοθετική μεταρρύθμιση και καινοτομία (για την Αθήνα), ο Λυκούργος στη Σπάρτη, βρίσκουν τα ανάλογά τους προς ανατολάς στον Lao Tsu και στον Κομφούκιο, που εξακολουθούν να εμπνέουν ακόμα τους κατοίκους της μεγάλης αυτής ηπείρου, ακόμα και σήμερα.

            Ποιες είναι όμως οι διαφορές μεταξύ Ανατολής-Δύσης; Οι Ασιάτες (ας τους πούμε έτσι, χάριν συντομίας) αντιμετώπιζαν κι αντιμετωπίζουν ίσως ακόμα (στο βουδιστικό και ινδουιστικό μέρος της Ανατολής) τα πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και νομικά θέματα από «μεταφυσικής» πλευράς, ενώ οι Δυτικοί (ας τους πούμε έτσι, ομιλώντας βεβαίως για τον ελληνορωμαϊκό πολιτισμό) οι Δυτικοί ανατέμνουν, αναλύουν, συνθέτουν και προτείνουν την εφαρμογή καινοτόμων ιδεών, δράσεων και μέτρων, χρησιμοποιώντας αυστηρά τον ορθολογισμό και την επιστημονική μεθοδολογία. Το περίεργο είναι ότι οι «μεταφυσικοί ανατολίτες» που ερευνούν τον κόσμο και την πραγματικότητα με υποκειμενικό τρόπο, κινούμενοι εκ των έσω προς τα έξω (ένδοθεν, εκ του βάθους της συνειδήσεως προς την παρατήρησιν των φαινομένων και της Φύσεως), επιδιώκοντας τον διαλογισμό «κενού» και την απόσταση από το συναισθηματικός του σώμα, αυτοί οι ασιάτες φιλόσοφοι είναι εν τέλει λιγότερο μυστικιστές και καθόλου σχεδόν αποκρυφιστές από τους λογοκρατούμενους νοησιάρχες «δυτικούς» (ρασιοναλιστές). Ο E. R. Dodds (στο κλασικό του πλέον πόνημα με τίτλο «Οι Έλληνες και το Παράλογο», στο οποίο παραπέμπει κι ο νομπελίστας Γιώργος Σεφέρης) αναφέρεται προφανώς στη λειτουργία του δεξιού ημισφαιρίουτου εγκεφάλου (για τους δεξιόχειρες, ενώ για τους αριστερόχειρες είναι ακριβώς ανάποδα και για τους αμφίχειρες ή αμφιδέξιους τα πράγματα είναι λιγότερο σχηματικά και περισσότερον περιπεπλεγμένα). Όταν λέμε «ορθολογισμός», αριστοτελική Λογική, λογιστικό μέρος του εγκεφάλου, αναφερόμαστε στο αριστερό ημισφαίριο (για τους δεξιόχειρες πάντα…).

            Οι Καλλιτέχνες, όσον αφορά την έμπνευση, λειτουργούν με το δεξί ημισφαίριο, όσον αφορά την ανάλυση, προμέτρηση, κατάστρωση σχεδίου εργασίας, δημιουργία προπλασμάτων ή προσχεδίων και της απαραίτητης οργανωμένης υποδομής για την επίτευξη του στόχου, χρησιμοποιούν το αριστερό ημισφαίριο. Κι όταν εν τέλει δημιουργούν, αμφότερα ή κι εναλλάξ για να κρίνουν μερικώς ή ολικώς το αποτέλεσμα.

            Οι Managers από την άλλη χρησιμοποιούν κυρίως το αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου τους κι ελάχιστα το δεξί (μόνον για τις σύγχρονες οικονομικές θεωρίες που απαιτούν την κινητοποίηση της Φαντασίας ώστε να επιτευχθεί η μέγιστη δημιουργικότητα που θα εξασφαλίσει την βέλτιστη παραγωγικότητα με τα ελάχιστα μέσα και τον ελαχιστοποιημένο κόπο.

            Πώς «παντρεύονται» όμως αυτά τα δύο (Management και Τέχνη) όταν το περίφημο «ανθρώπινο δυναμικό» είναι οι καλλιτέχνες, πλάσματα εξ ορισμού «παράλογα», ανεξέλεγκτα, απείθαρχα, εκκεντρικά, μη συνεργάσιμα, εγωκεντρικά, ναρκισσιστικά και ούτω καθεξής; Πώς βάζεις σε λογική σειρά το Ά-λογο, πώς διαχειρίζεσαι το Παράλογο; ΜΟΝΟ ΜΕ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΕΝΗ, ΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΕΝΗ, ΑΡΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΠΑΝΤΩΝ, με σεβασμό στην ατομικότητα, στα οράματα και στην ιδιωτική πρωτοβουλία τους, με μία ικανή κι αναγκαία συνθήκη: ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΥΟ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΑΠΑΝΤΩΝ ΚΑΙ ΑΠΑΣΩΝ ΤΩΝ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΣΩΝ. Κάτι τέτοιο όμως συμβαίνει αρκετά σπάνια, αφού συστηματικά αμφίχειρες ή αμφιδέξιοι είναι ελάχιστοι άνθρωποι κι ένα μικρό ποσοστό από αυτούς καταλήγει να αναγνωριστεί δημοσίως, ως εκ του έργου τους, ως ιδοφυίες, αυθεντίες ή μεγαλοφυίες, όπως π.χ. ο Leonardo da Vinci, ο Mozart και πολλοί άλλοι.

            Όταν όμως δεν έχουμε να κάνουμε με εξασκημένους, χαρισματικούς, τελειομανείς ή «ταμένους» Manager-guru, πώς μπορεί άραγε ένας κοινός νους, ένας «μέσος άνθρωπος», κάτοχος M.B.A. ή άλλου μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών, να διοικήσει έναν πολιτιστικό οργανισμό, να ηγηθεί ενός καινοτόμου πολιτιστικού οράματος, ή απλώς να διαχειριστεί τους «τρελούς καλλιτέχνες» σε ένα κρατικό ή επιχορηγούμενο θέατρο, ή ακόμα και σε κάποιο διεθνές φεστιβάλ. Για να μη λησμονούμε και το καλλιτεχνικό μέρος της διοργάνωσης των Ολυμπιακών Αγώνων. Τρία τινά ενδέχεται να συμβαίνουν: ή ο διευθύνων σύμβουλος είναι εκτός από οικονομολόγος-Manager και καλλιτέχνης, ή είναι ειδικά εκπαιδευμένος σε «άτομα με ειδικές ικανότητες», χωρίς απαραιτήτως να ανήκει κι αυτός στη συνομοταξία τους, ή (τρίτον) συνεπικουρείται από ένα άλλο άτομο με διοικητικά-λογιστικά καθήκοντα τέτοια, που να προαπαιτούν από το άτομο που θα καταλάβει τη θέση την επίδειξη ψυχρού ορθολογισμού και αυστηρής πειθαρχίας. Η δική μου γνώμη τείνει προς την σύζευξη δύο ξεχωριστών προσώπων για τις ηγετικές θέσεις των πολιτιστικών οργανισμών: άλλος ο καλλιτεχνικός διευθυντής, άλλος ο οικονομικός. Εκτός αν είσαι ο Περικλής, οπότε μπορεί να δώσεις σε έναν καινούργιο «Χρυσούν αιώνα» το όνομά σου.

            Αυτό διαπίστωσα για άλλη μια φορά μελετώντας δύο εξαιρετικά πονήματα, επιστημόνων, μελετητών κι ερευνητών μεγάλης εμβρίθειας και ακαδημαϊκής πείρας: το πρώτο είναι του Θεόδωρου Δημητρόπουλου με τίτλο «Το δρόμο τον χάραξε ο Περικλής» (εκδόσεις Κάκτος) και το δεύτερο συνυπογράφουν οι δικηγόροι Αθηνών Γ.Π. Κυριακόπουλος και Μ. Χ. Σκιαδιώτη, με τίτλο «Χρήμα Τράπεζες και δάνεια στην Αρχαία Ελλάδα» (εκδόσεις Ν. & Σ. Μπατσιούλας). Αναζητείστε τα και δεν θα χάσετε. Θα διευρυνθούν οι ορίζοντές σας και θα δομήσετε αλλιώς τις ήδη κατακτημένες γνώσεις σας.

            Όσο για το πάντρεμα των οικονομικών θεωριών και διαφορετικών κοσμοθεωριών και κοσμοαντιλήψεων Ανατολής-Δύσεως, σας παραπέμπω στο εξαιρετικό πόνημα του Ασιάτη Καθηγητή ΣΕ ΣΟΟΥ ΒΑ με τίτλο «Κινέζικη σοφία της ζωής και του Μάνατζμεντ» (σε μετάφραση Χριστίνας Σαραβάνου, από τις εκδόσεις «άελλα»).

            Βεβαίως ο χρόνος και ο χώρος δεν είναι αρκετός να δοθούν απαντήσεις, παρά μόνον νύξεις και προτροπές για συγκεκριμένες κατευθυντήριες τροχιές της Σκέψης.

            Σας ευχαριστώ που με ακούσατε (και με διαβάσατε) με τόση προσοχή μέχρι τέλους. Υπόσχομαι να επανέλθω ασχολούμενος με το θέμα σε μεγαλύτερο βάθος κι έκταση, στα πλαίσια ίσως μιας επιστημονικής διατριβής ή ενός περισσότερο ευανάγνωστου βιβλίου (κάτι που το προτιμώ τα τελευταία χρόνια). Με ιδιαίτερη εκτίμηση και σεβασμό στον κριτικό σας νου και την συνδημιουργική σας ικανότητα,

Κωνσταντίνος Μπούρας

www.konstantinosbouras.gr

 

[1] Δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό για τα Γράμματα και τις Τέχνες των Χρήστου Ναούμ και Κωνσταντίνου Μπούρα https://grafei.wordpress.com.

 

[2] ΧΑΡΗΣ  ΚΟΝΤΟΣΦΥΡΗΣ: Εικαστικός, Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΕΤ στη Σχολή Καλών Τεχνών Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Στα πλαίσια τού ίδιου συνεδρίου ομίλησε με θέμα: “Πανεπιστημιακή Εκπαίδευση-Τέχνη και Οικονομία”.

 

« Older Entries
Next Entries »

Κατηγορίες

  • Διάφορα
  • Εικαστικά
  • Θέατρο
  • Κινηματογράφος
  • Λογοτεχνία
  • Μουσική
  • Σινεμά
  • Στίχοι
  • Χορός
  • Εκπομπές
  • Χωρίς κατηγορία

Πρόσφατα άρθρα

  • ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ με θέμα «ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΡΑΜΑ ΣΗΜΕΡΑ»
  • Αυτογνωσία
  • Ποίηση, το τελευταίο καταφύγιο πριν τον Αρμαγεδδώνα.
  • ΠΡΩΤΟΕΜΦΑΝΙΖΟΜΕΝΟΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΕΣ στο 54ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΒΙΒΛΙΟΥ τού ΣΕΚΒ στο ΠΕΔΙΟΝ τού ΆΡΕΩΣ
  • Ποιητική κατάθεση ζωής εφάπαξ

Ιστορικό

  • Οκτώβριος 2026
  • Σεπτέμβριος 2026
  • Αύγουστος 2026
  • Ιούλιος 2026
  • Ιούνιος 2026
  • Μάιος 2026
  • Απρίλιος 2026
  • Μάρτιος 2026
  • Φεβρουάριος 2026
  • Ιανουάριος 2026
  • Δεκέμβριος 2025
  • Οκτώβριος 2025
  • Σεπτέμβριος 2025
  • Ιούλιος 2025
  • Ιούνιος 2025
  • Μάιος 2025
  • Απρίλιος 2025
  • Μάρτιος 2025
  • Φεβρουάριος 2025
  • Ιανουάριος 2025
  • Δεκέμβριος 2024
  • Νοέμβριος 2024
  • Οκτώβριος 2024
  • Σεπτέμβριος 2024
  • Αύγουστος 2024
  • Ιούλιος 2024
  • Ιούνιος 2024
  • Μάιος 2024
  • Απρίλιος 2024
  • Μάρτιος 2024
  • Φεβρουάριος 2024
  • Ιανουάριος 2024
  • Δεκέμβριος 2023
  • Νοέμβριος 2023
  • Οκτώβριος 2023
  • Σεπτέμβριος 2023
  • Αύγουστος 2023
  • Ιούλιος 2023
  • Ιούνιος 2023
  • Μάιος 2023
  • Απρίλιος 2023
  • Μάρτιος 2023
  • Φεβρουάριος 2023
  • Ιανουάριος 2023
  • Δεκέμβριος 2022
  • Νοέμβριος 2022
  • Οκτώβριος 2022
  • Σεπτέμβριος 2022
  • Αύγουστος 2022
  • Ιούλιος 2022
  • Ιούνιος 2022
  • Μάιος 2022
  • Απρίλιος 2022
  • Μάρτιος 2022
  • Φεβρουάριος 2022
  • Ιανουάριος 2022
  • Δεκέμβριος 2021
  • Νοέμβριος 2021
  • Οκτώβριος 2021
  • Σεπτέμβριος 2021
  • Αύγουστος 2021
  • Ιούλιος 2021
  • Ιούνιος 2021
  • Μάιος 2021
  • Απρίλιος 2021
  • Μάρτιος 2021
  • Ιανουάριος 2021
  • Δεκέμβριος 2020
  • Νοέμβριος 2020
  • Οκτώβριος 2020
  • Σεπτέμβριος 2020
  • Αύγουστος 2020
  • Ιούλιος 2020
  • Ιούνιος 2020
  • Μάιος 2020
  • Απρίλιος 2020
  • Μάρτιος 2020
  • Φεβρουάριος 2020
  • Ιανουάριος 2020
  • Δεκέμβριος 2019
  • Νοέμβριος 2019
  • Οκτώβριος 2019
  • Σεπτέμβριος 2019
  • Αύγουστος 2019
  • Ιούλιος 2019
  • Μάιος 2019
  • Απρίλιος 2019
  • Μάρτιος 2019
  • Φεβρουάριος 2019
  • Ιανουάριος 2019
  • Δεκέμβριος 2018
  • Νοέμβριος 2018
  • Οκτώβριος 2018
  • Σεπτέμβριος 2018
  • Αύγουστος 2018
  • Ιούλιος 2018
  • Ιούνιος 2018
  • Μάιος 2018
  • Απρίλιος 2018
  • Μάρτιος 2018
  • Φεβρουάριος 2018
  • Ιανουάριος 2018
  • Δεκέμβριος 2017
  • Νοέμβριος 2017
  • Οκτώβριος 2017
  • Σεπτέμβριος 2017
  • Ιούλιος 2017
  • Ιούνιος 2017
  • Μάιος 2017
  • Απρίλιος 2017
  • Μάρτιος 2017
  • Φεβρουάριος 2017
  • Ιανουάριος 2017
  • Δεκέμβριος 2016
  • Νοέμβριος 2016
  • Οκτώβριος 2016
  • Σεπτέμβριος 2016
  • Αύγουστος 2016
  • Ιούλιος 2016
  • Ιούνιος 2016
  • Μάιος 2016
  • Απρίλιος 2016
  • Μάρτιος 2016
  • Φεβρουάριος 2016
  • Ιανουάριος 2016
  • Δεκέμβριος 2015
  • Νοέμβριος 2015
  • Οκτώβριος 2015
  • Σεπτέμβριος 2015
  • Αύγουστος 2015
  • Ιούλιος 2015
  • Ιούνιος 2015
  • Μάιος 2015
  • Απρίλιος 2015
  • Μάρτιος 2015
  • Φεβρουάριος 2015
  • Ιανουάριος 2015
  • Δεκέμβριος 2014
  • Νοέμβριος 2014
  • Οκτώβριος 2014
  • Αύγουστος 2014
  • Ιούνιος 2014
  • Μάιος 2014
  • Απρίλιος 2014
  • Μάρτιος 2014
  • Φεβρουάριος 2014
  • Ιανουάριος 2014
  • Δεκέμβριος 2013
  • Νοέμβριος 2013
  • Οκτώβριος 2013
  • Σεπτέμβριος 2013
  • Ιούνιος 2013
  • Μάιος 2013
  • Απρίλιος 2013
  • Μάρτιος 2013
  • Φεβρουάριος 2013
  • Δεκέμβριος 2012

Κατασκευή
Ιστοσελίδας