Διαβάζω και ξαναδιαβάζω, βλέπω και ξαναβλέπω (στο θέατρο, καθώς και στην γιγαντοοθόνη τού συνδημιουργικού μυαλού μου) ετούτο το δραματουργικό αριστούργημα με τις άπειρες πολυεπίπεδες διολισθήσεις, όπου το «εγώ» χάνεται στο «εμείς» κι από εκεί στο «Όλον» στο «Άπαν». Αυτό κάνει κι ο Κολτές στον «Ρομπέρτο Τσούκο»: το ατομικό χάνεται, συγχέεται με, διαλύεται στο Συλλογικό!!! Ως αντίδραση στην άκρα εξατομίκευση που επέφερε η επαγγελματική εξειδίκευση ήδη από την Πρώτη Βιομηχανική Επανάσταση, όταν το έλλογο όν παύει να είναι ενσυναίσθητο, γίνεται εξάρτημα μιας «Δαιμόνιας Μηχανής» (κατά τον Κοκτώ) κι αντί για την ιδιότητα «Άνθρωπος» προσλαμβάνει ακουσίως την ταμπέλα «Μυρμήγκι» κι από αριθμός γίνεται νούμερο.
Ετούτο το αλλόκοτο πολλαπλό παιχνίδι μεταμορφώσεων χάνει την καρναβαλική πλευρά του, όταν η όποια παιδικότητα θυσιάζεται τελετουργικά στον βωμό μιας κανιβαλιστικής μαιναδοσύνης. Γκραν-γκινιόλ, σαν γιγαντιαίο αποτρόπαιο κουκλοθέατρο, ένα ιδιότυπο «θέατρο σκιών» με τερατόμορφες φιγούρες. Χάνουμε – ως θεατές – τον έλεγχο ποια υποδύεται ποιαν κι όμως εκείνες, οι «Δούλες» ξέρουν, μέχρι τού σημείου που παραιτούνται, κουράζονται, αυτοϋπνωτίζονται και γλίστράνε σε έναν κατωφερή λαβύρινθο χωρίς επιστροφή: εκεί ΓΙΝΟΝΤΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ, το πρόσωπο που υποδύονται και δρουν αναλόγως, δηλαδή δολοφονικά, όπως ο Ρομπέρτο Τσούκο [που όμως λυτρώνεται ατενίζοντας τον Ήλιο, ενώ τόσο η Κλαιρ όσο κι η Σολάνζ βουλιάζουν αναπόδραστα στο πλέον σκοτεινό Έρεβος]. Δύο αντίθετες αισθητικές τάσεις, ίδια όμως δραματουργική τεχνική. Η αριστοτελική τραγική «κατά-Στροφή» ούτως ή άλλως, αδιακρίτως. Το άτομο είναι καταδικασμένο να αποτύχει στον δήθεν ελεύθερο κόσμο, όπου οι απελεύθεροι εξακολουθούν να είναι σκλάβοι. Κι η περίφημη «Κυρία» επίσης, σκλάβα τού εαυτού της, τής αγωγής της, τού κοινωνικού προσωπείου, τού απατεώνα εραστή της, αισχροκερδεί πάνω στις ζωές των άλλων. Προνομιούχοι και μη προνομιούχοι στο ίδιο καζάνι βράζουνε. Ευτυχώς ή δυστυχώς. Κάτι τέτοιο λειτουργεί ψυχοθεραπευτικά, λυτρωτικά, ανακουφιστικά για τον μέσο θεατή. Όμως ο υποψιασμένος «επαρκής θεατής» δοκιμάζει κάθε φορά την φιλοσοφική πικρία ενός μπεκετικού, αδιέξοδου, πολυέξοδου «Παράλογου». Μόνο που το «ά-Λογο» καραδοκεί να πάρει την εκδίκησή του. Στο τέλος όλες και όλοι θα αναπαυθούμε αυτοϋπνωτισμένοι!!!
Ας παρακολουθήσουμε προσεκτικά, εξασκώντας την ενσυναίσθηση μαζί με το Κριτικό μας Πνεύμα:
«[…] ΣΟΛΑΝΖ: Σας μισώ, σας φτύνω. Ας λέτε ότι θέλετε. Τίποτα δε με φοβίζει πια. Πού είναι τώρα ο κυρ αγαπημένος σας, να σας βοηθήσει; Τι νομίζατε δηλαδή, ότι θα κάνατε πάντα ότι θέλετε εσείς; Ότι θα είναι όλα, στον αιώνα τον άπαντα, δικά σας; Κι από πάνω να μου θέλετε και τον γαλατά δικό σας. Ναι, ναι, τον γαλατά. Μην κάνετε πως δεν καταλαβαίνετε.
Πώς να μη σας κάθεται στο στομάχι η Σολάνζ;
ΚΛΑΙΡΗ: Η Κλαίρη. Η Κλαίρη.
ΣΟΛΑΝΖ: Ε; Τι;
ΚΛΑΙΡΗ: Η Κλαίρη, να λες, όχι η Σολάνζ, η Κλαίρη.
ΣΟΛΑΝΖ: Α, ναι, η Κλαίρη. Πως να μη σας κάθεται στο στομάχι η Κλαίρη, πως να την χωνέψετε; Όμως η Κλαίρη, να την! Δεν φοβάται τίποτα. Είναι εδώ και στέκει μπροστά σας, καθαρή και διάφανη σαν τον ήλιο…
ΚΛΑΙΡΗ: Ω, Κλαίρη!!!!
ΣΟΛΑΝΖ: Ταμπουρωθήκατε πίσω απ’ τα φορέματα. Λάθος κάνατε στους λογαριασμούς σας! Είμαστε κι εμείς, εδώ, οι δούλες, και θα ξεσηκωθούμε, τι λέω, ξεσηκωθήκαμε κι όλας. Και πρώτα πρώτα αυτός ο σπουδαίος, ο κύριος, ξέρετε τι ήτανε, ένας κλεφταράς και τίποτε άλλο!
ΚΛΑΙΡΗ: Α, Κλαίρη, για να σου πω…ως εδώ και μη παρέκει!
ΣΟΛΑΝΖ: Αλήθεια; Χαρά στα μούτρα που δε θα με αφήσουνε εμένα να μιλήσω. Θα τα πω, λοιπον, μια και καλή να τελειώνουμε. Να τες, εδώ είναι οι δυο δούλες σας, οι πιστές και αφοσιωμένες. Εμείς με τη φτώχεια μας και με την κακομοιριά μας έχουμε σμίξει
πια, έχουμε γίνει ένα πράγμα. Τώρα πια φαίνεται το αληθινό μας πρόσωπο.
ΚΛΑΙΡΗ: Να το βουλώσεις, και να πας μέσα στην κουζίνα.
ΣΟΛΑΝΖ: Θα πάω, κυρία μου, τι να κάνω, θα πάω.
Βλέπετε, εσείς έχετε τα λουλούδια σας κι εγώ έχω το νεροχύτη μου. Τι να γίνει, είμαι η δούλα. Όμως σας το λέω και να το ξέρετε, δε θα μου γλιτώσετε. Και στον άλλο κόσμο να πάτε, κι εκεί θα σας προφτάσω.
Γελάστε, λοιπόν, γελάστε όσο θέλετε, αλλά το καλό που σας θέλω, προσευχηθείτε κι όλας! Κάτω τα χέρια. Μου χρειάζεται αυτός ο λαιμός. Δεν αργώ, εγώ. Θα πάω στην κουζίνα μου αλλά πρώτα ότι είναι να γίνει θα γίνει.
ΗΧΟΣ ΞΥΠΝΗΤΗΡΙΟΥ».
Εδώ θα μπορούσαμε να διαγνώσουμε – ως σύγχρονοι ψυχαναλυτικόπληκτοι – μια τυπική “multiple personality disorder”, όμως πρόκειται για κάτι πιο βαθύ: είναι η αδημονία τού όντος να ξαναγυρίσει στο πρωταρχικό ενιαίο κι αδιαίρετο Ενεργοπληροφοριακό Πεδίο, πολύ πριν την ανάληψη τού βάρους κάθε ελεύθερης επιλογής, απείρως πρωτύτερα από την επίγνωση τού επελαύνοντος Θανάτου. Αυτό ακριβώς είναι εδώ το θέμα: ο «παρίας» Ζαν Ζενέ, ο παραβατικός ορφανός «αιώνιος έφηβος» βάλλει κατά τού παυσίπονου και παυσίλυπου Δυτικού Πολιτισμού μας.
Δείτε το με περίσκεψη και προσοχή.
Έχει πολλά ακόμα επίπεδα να σας ξεναγήσει.
Μετά Λόγου επί-Γνώσεως,
Δρ Κωνσταντίνος Μπούρας, ποιητής-θεατρολόγος-μεταφρασεολόγος-κριτικός
=============================================================
Δελτίο Τύπου
“ Ο Ζαν Ζενέ και οι Δούλες του ”
« Ο Ζενέ και οι Δούλες του » – μια Φιλοσοφική Παραβολή – κατά τον Δρ. Μπούρα, βασίζεται στο έργο του Ζαν Ζενέ « Οι Δούλες ». Ο συγγραφέας δημιουργεί πολύπλοκες σχέσεις, που αγγίζουν κάποτε το σαδομαζοχισμό. Έτσι λοιπόν, όπως ιδιαίτερα εύστοχα σημειώνει ο Δρ. Μπούρας « … ετούτο το αλλόκοτο πολλαπλό παιχνίδι μεταμορφώσεων, χάνει την καρναβαλική, πλευρά, όταν η όποια παιδικότητα θυσιάζεται τελετουργικά στο βωμό μιας κανιβαλιστικής μαιναδοσύνης…..». Έργο βαθύτατα πολιτικό, μιλάει για τις σχέσεις υποταγής και εκμετάλλευσης, για τις σχέσεις εξουσίας, τις οποίες και διαρρηγνύει. Ελκόμενο από μια καρμική σχέση με τον καταραμένο Οίκο των Ατρειδών, το έργο αποκτά εν τέλει μια πολυπρισματική ερωτικότητα.
Συντελεστές
Διασκευή – Σκηνοθεσία : Σίμωνας Πάτροκλος
Μουσική επί σκηνής: Χαρά Γκρέκα (τσέλο)
Σκηνικά – Κοστούμια: Σίμων Πάτροκλος.
Παίζουν:
Μανώλης Κεπέρης, (Ζενέ),
Χάρις Συμεωνίδου (Κυρία),
Ντομένικα Ρέγκου (Κλαίρη),
Μέμη Αναστασοπούλου (Σολάνζ)
Ημέρες Παραστάσεων: Παρασκευή 31 Ιανουαρίου (πρεμιέρα)
και κάθε Παρασκευή & Σάββατο στις 9:00μ.μ. και για 10 παραστάσεις.
Τιμές εισιτηρίων: 12 (γενική είσοδος), 5 (με ατέλεια)
Ειδική Παράσταση: Κυριακή 2 Φεβρουαρίου στις 6:30μ.μ. (απογευματινή)
Εισιτήρια στο ταμείο του Θεάτρου
Θέατρο Τεχνοχώρος Φάμπρικα :
Μεγ. Αλεξάνδρου 125 – Κεραμεικός
Τηλέφωνα Κρατήσεων: 6948.74.35.53 και 6944.380.513
=======================================================================
ΚΑΛΕΙΣΤΕ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΜΑΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ
να συζητήσουμε αμέσως μετά το πέρας της για τις “Δούλες” του Ζαν Ζενέ
με το ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ που διευθύνει ο Δρ Κωνσταντίνος
Μπούρας, ποιητής-θεατρολόγος-μεταφρασεολόγος-κριτικός.
