μεταφρασμένα στα γαλλικά από την Παρασκευή Μόλαρη, εκπαιδευτικό, μεταφράστρια, ερευνήτρια ιστορικό MAEn 2 LLCER Université Paul Valéry Montpellier3
Ο Mιχάλης Παπαδάκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1966 με καταγωγή από την Χερσόνησο Ηρακλείου Κρήτης. Είναι παντρεμένος και έχει μία κόρη κι ένα γιο. Σπούδασε παιδαγωγικά στην Παιδαγωγική Ακαδημία Ηρακλείου και αργότερα στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Διδάσκει 26 χρόνια σε δημοτικά σχολεία (8 χρόνια σε ιδιωτικό σχολείο και 18 σε δημόσια).Ανέκαθεν του άρεσε η ποίηση, η λογοτεχνία και το θέατρο… Άρχισε να γράφει πριν από 3 δεκαετίες αλλά συστηματικά τα 5 τελευταία χρόνια. Έχει αρθρογραφήσει σε περιοδικά κι εφημερίδες. Έχει κάνει την εικονογράφηση σε ένα παιδικό λογοτεχνικό βιβλίο που είναι υπό έκδοση.
Τα έξι ποιήματα που ακολουθούν σε δίγλωσση μορφή ( πρωτότυπο ελληνικό κείμενο και απόδοσή μας στα γαλλικά ),προέρχονται από την ανέκδοτη ποιητική συλλογή του΄΄ Ατυχοι τοίχοι ΄΄. Πρόκειται για ποιήματα που ο Παπαδάκης εμπνεύστηκε από ένα διαφορετικό γεγονός-παρέμβαση( τα συνθήματα στους τοίχους και τα γκράφιτι ) που τον οδηγούν στην εξωτερίκευση σκέψεων και συναισθημάτων που νιώθει. Ποίηση ιδιαίτερη, προσωπική σε στίχο καλοδουλεμένο .Από κοινωνικό-πολιτικό μήνυμα-καταγγελία με έντονο επαναστατικό-ανατρεπτικό χρώμα αλλά κα στοιχεία λυρισμού και, περνώντας από οικολογικής φύσης ανησυχίες και προβληματισμούς, ο ποιητής οδηγείται στην σταδιακή διείσδυση στον προσωπικό εσωτερικό ψυχικό σου κόσμο με αναμνήσεις ,ερωτικά σκιρτήματα, αναζητήσεις, μοναξιά, Ελλάδα !
Six poèmes inédits de Michalis Papadakis traduits en français par Paraskevi Molari, enseignante, traductrice, chercheur historienne MAEn 2 LLCER Université Paul Valéry Montpellier3
Originaire de la région de Chersonissos d ’ Heraclion ( Crète ) , Michalis Papadakis est né à Athènes en 1966. Marié et père d ’ une fille et d ’un garçon. Il a fait des études en Sciences de l ’ Education à l ’ Académie Pédagogique d ’ Heraclion, puis, à l ’ Université de Jannina . Il enseigne, depuis 26 ans, dans différentes écoles primaires ( dont 8 ans dans l ’ enseignement privé et 18 dans l ’ enseignement public ). Passionné de littérature, il écrit lui-même depuis trois décennies et plus systématiquement pendant les cinq dernières années. Il est l ’auteur de plusieurs articles publiés dans des journaux et revues. Il a fait l ’illustration d’un livre pour enfants à paraître bientôt.
Les six poèmes qui suivent en forme bilingue ( texte original grec et traduction en français faite par nous ) ,sont tirés du recueil de poésie non edité , intitulé ΄΄ Μurs sans sort ΄΄.Il s ’ agit de poèmes inspirés d ’ un différent fait, une sorte d ’ intervention ( slogans et graffitis sur les murs ) qui le conduisent à extérioriser réflexions et sentiments ressentis. Poésie personnelle,vers bien travaillé portant un message politico-social imbu de révolte et de lyrisme n ’ excluant pas son souci écologique ni le retour à un monde psychologique personnel grâce à des souvenirs de jeunesse liés aux premiers amours.
- Ελευθερία
Ο κάματος… σωματικός και ψυχικός
Στιγμές χαλάρωσης… ασήκωτο το φορτίο που κουβαλούν στην ράχη τους
Μια λέξη που ζυγίζει όσο μια ανθρώπινη ζωή
Ο ήλιος της δικαιοσύνης ζεσταίνει τα νεανικά όνειρα
Ο τοίχος καθρεφτίζει τα ιδανικά τους
Κλείστε τα μάτια και ονειρευτείτε την…
Ανοίξτε τα κι αγωνιστείτε
Ύμνο ξαναγράφετε για λόγου της
Ευχαριστούμε από καρδιάς
Ελευθερία
Εμείς σήμερα τη βιώνουμε και την (παρά)βιάζουμε !
1.Liberté
La fatigue physique et psychique
Moments de détente…fardeau très lourd porté sur les épaules
Un mot pesant autant qu ‘ une vie humaine
Le soleil de la justice fait chauffer les rêves de jeunesse
Le mur reflète leurs ideaux
Fermez les yeux et rêvez d ‘ elle…
Ouvrez-les et combattez
Vous recomposez un hymne pour elle
Remerciant de tout coeur
La Liberté
Nous la vivons aujourd ‘ hui et la violons !
*****
Ευτυχία
Γκρίζοι τοίχοι, γκρίζα πόλη, γκρίζος αέρας, γκρίζα ζωή
Τσιμέντο δεξιά, τσιμέντο αριστερά, μπρος και πίσω, σε κυκλώνει,
σε πνίγει, ασφυκτιάς
Πράσινο λιγοστό, εγκαταλειμμένα παρτέρια, διψασμένα, καχεκτικά δεντράκια
Άχρωμοι ήχοι, μονότονοι και κουραστικοί
Έρημη πολιτεία με μιλιούνια κόσμο.
Υποσχέσεις για καλύτερο αύριο, που πέφτουν στο κενό
Παχιά λόγια από αδύναμα μυαλά
Θεωρία που δε γίνεται πράξη
Δε θα τα καταφέρετε…
Η υποταγή είναι ήττα
Η ευτυχία θα είναι η εκδίκησή μας
2.Bonheur
Murs gris, ville grise, air gris, vie grise
Ciment à droite, ciment à gauche, devant et derrière,
Te cernant, t’ étouffant, tu suffoques
Manque de verdure, parterres abandonnés,
Petits arbres assoiffés, malingers
Sons sans ton, monotones et fatigants
Cité deserte pleine de monde.
Promesses pour un meilleur avenir, tombées dans le vide
Paroles vides de sens, prononcées par des esprits frêles
Théorie qui ne devient jamais acte
Vous n ‘ y arriverez pas…
Soumission signifie défaite
Le Bonheur sera notre vengeance
*****
3 . Αντίσταση
Σε γεμίζουνε με ψέμα
σου αδειάζουνε το αίμα
στο ρουφούν με θράσος περίσσιο
κορδωμένοι με το κορμί τους ίσιο
Σε ενοχλούνε διαρκώς
δρώντας περισσότερο στο φως
σου μολύνουν τον αέρα
σε τρελαίνουν κάθε μέρα
Σήκωσε το χέρι
χτύπα δυνατά…
το κουνούπι μόνο ξέρει
πότε να πετά
- Résistance
On te fait remplir de mensonges
on te vide se sang
te l ’ absorbant avec audace superflu
marchant la tête haute tout droits
Ils t ’ importunent sans cesse
agissant advantage dans la lumière
ils te polluent l ’ air
te rendent fou chaque jour
Lève la main
bat fort…
seule la moustique sait
quand voler
*****
4. Δέντρα
Δέντρα…
Είδος προς εξαφάνιση
Στέκονται αγέρωχα μπροστά στην πύρινη απειλή
ακίνητα περιμένουν το άδοξο τέλος τους
Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε ένα οικόπεδο;
Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε ένα οικόπεδο με θέα;
Δέντρα καμένα θυσία της ανθρώπινης απληστίας
Δέντρα καμένα θυσία κερδοσκοπικής ληστείας
Δέντρα…
Είδος προς εξαφάνιση
Στέκονται μαύρα πάνω στην έρημη γη
να παραδώσουν τη θέση τους στο θλιβερό τσιμέντο
Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε μία μεζονέτα;
Πόσα δέντρα μπορεί να αντιστοιχούν σε μία μεζονέτα με πισίνα;
Δέντρα καμένα θυσία σε έργα κοινής ωφέλειας
Δέντρα καμένα θυσία λόγω κοινής αφέλειας
«Το τελευταίο δέντρο κρατήστε το για να κρεμαστείτε…»
Arbres
Arbres
Espèce en voie de disparition
Ils se tiennent fiers devant la menace du feu
attendant, immobiles, leur fin misérable
Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un terrain ?
Combien d ’ arbres peuvent correspondre
A un terrain avec vue ?
Arbres brulés, sacrifiés à l ’ avidité humaine
Arbres brulés, sacrifiés au pillage spéculatif
Arbres…
Espèce en voie de disparition
Ils se tiennent , noirs, sur la terre déserte
prêts à livrer leur place au triste ciment
Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un duplex ?
Combien d ’ arbres peuvent correspondre à un duplex avec piscine ?
Arbres brulés, sacrifiés à des travaux d ’ utilité commune
Arbres brulés , sacrifiés à cause de la naïveté commune
΄΄ Gardez le dernier arbre pour vous y pendre ΄΄
*****
- Κάτω από την ελιά
Κάτω από την ελιά
φίλησα μια κοπελιά
γλυκόλογα, αγκαλιά και χάδι
έπεσε βαθύ σκοτάδι
στης ηδονής το ημέρωμα
μας βρήκε το ξημέρωμα
ξεπρόβαλε ο ήλιος βασιλιάς
μέσα απ’ τα φύλλα της ελιάς
ξανθό κοράσι γίνηκε η φύση
-θεέ μου ο χρόνος μη κυλήσει-
όνειρα κοινά στους ελαιώνες
ο έρωτας να ζήσει αιώνες
5. Sous l’ olivier
Sous l ‘ olivier
j ‘ embrassai une jeune fille
mots doux, enlacements et caresse
l’obscurité nocturne tomba
puis ,à l ‘ adoucissement de la volupté
l ‘ aube apparût
le soleil se leva
à travers le feuillage de l ‘olivier
la nature se transforma en fille blonde
-que le bon Dieu arrête le temps –
pour que l ‘ amour vive à l ‘ éternité
des rêves communs parmi les olivaies
*****
6 . Τα πρώτα σκιρτήματα
Τα πρώτα σκιρτήματα της έφηβης καρδιάς
έρωτας πλατωνικός της ακροθαλασσιάς
ανέμελα βήματα στην ξανθή αμμουδιά
νιότη τριαντάφυλλο, ξεχωριστή ευωδιά
ατίθασα κύματα, ηδονής αρώματα
έξαψης θύματα, ίριδας χρώματα
σιωπή…
Την νιώθεις να διαπερνά την ενοχή
ενοχή…
Την νιώθεις να πολεμά με την ντροπή
ντροπή…
Την νιώθεις να κυβερνά το κορμί
η καρδιά γνέφει ναι, μα ο νους λέει μη
και σβήνει σαν κερί της ήβης η ορμή
γλυκό μου απωθημένο…
η μυρωδιά σου ο πρώτος μου εθισμός
6. Les premiers tressaillements
Les premiers tressaillements du coeur adolescent
amour platonique du rivage
pas insouciant sur la plage de sable blonde
jeunesse en rose, parfum exquis
vagues indomptables arômes voluptueux
victimes d ‘ exaltation, couleur d ‘ iris
silence…
Tu la ressens transir la culpabilité
culpabilité
Tu la ressens se battre conre la honte
honte…
Tu la ressens maîtriser le corps
le coeur a beau faire signe,
l ‘ esprit n ‘ y consent pas
et la fougue de la jeunesse s ‘ éteint comme une cierge
mon doux refoulement
ton odeur ma première addiction
*****
