ΜΑΡΙΕΤΤΑΠΕΠΕΛΑΣΗδίδυμεςακτίνεςΙΑΝΟΣ

 

Από τον κριτικό λογοτεχνίας Κωνσταντίνο Μπούρα

 

Ποιητικώς σκέπτεσθαι, ποιητικώς εκφράζεσθαι. Είναι η δική μας απάντηση στη σύγχρονη πολιτισμική κρίση που μας ταλανίζει διεθνώς και πανανθρωπίνως. Η Ελλάδα είχε πάντα το προνόμιο να γεννάει ελεύθερους ανθρώπους που σκέφτονται κι εκφράζονται με τιμιότητα. Η πνευματική ζωή του τόπου μας κατατρύχεται από παρασιτικά και διαγκωνιστικά φαινόμενα που δεν συνάδουν ούτε με την γλώσσα που έχουμε το προνόμιο να ομιλούμε ούτε με τον πολιτισμό που κληρονομήσαμε ούτε με το ήπιο ελληνικό κλίμα που μας καθιστά περισσότερον πραείς κι ανεκτικούς. Οι αληθώς οραματιζόμενοι άνθρωποι υποτιμώνται και παραγκωνίζονται σε αυτό το περιβάλλον. Η Ποίηση έχει προ πολλού καταστεί ένα τελείως περιθωριακό φαινόμενο που αφορά μια χούφτα ανθρώπους, αφού έχει χάσει προ πολλού την πολιτική (και την κομματική της) ταυτότητα. Η αυτοψυχανάλυση, ο αυτό-οίκτος και η αυτό-εξορία σε εσωτερικά βασίλεια αυτοκτονικής μοναξιάς κι υπαρξιακών αδιεξόδων έχουν συμβάλλει στο διαζύγιο ποιητή κι αναγνώστη. Περισσότεροι οι γράφοντες από τους αναγιγνώσκοντες ποίησιν. Και μέχρι εδώ όλα καλά. Ποιητικός λαός είμαστε, γλωσσικούς θησαυρούς διαχειριζόμεθα και κατέχουμε. Γιατί όχι; Φτάνει όμως να είμαστε έτοιμοι να αναγνωρίσουμε τα επιτεύγματα, το ήθος και το έργο των άλλων. Όμως τέτοια γενναιοψυχία σπανίζει, είναι αλήθεια, στους χαλεπούς καιρούς μας. Όλοι νομίζουν ότι μπορούν να δρέψουν δάφνες με ένα λιγοστό, ολιγάριθμο κι ολιγοσέλιδο έργο (λακωνικότητος ένεκα… όσα δεν φτάνει η αλεπού, ορμάει και τα φτάνει). Όμως δεν είναι έτσι. Η συνέπεια, ο χρόνος κι η δυσεύρετη ποιότητα είναι αυτά που καταδεικνύουν την αντικειμενική αξία της όποιας ποιητικής γραφής. Όλα τα άλλα κουρνιαχτός, σποδός, κόκκοι άμμου θαλάσσης.

Ευτυχώς μέσα σε αυτή την πολυάνθρωπη και φλύαρη δυστοκία, υπάρχουν άνθρωποι σαν τη Μαριέττα Πεπελάση, που ανθούν, θάλλουν κι υψώνουν το ανάστημά τους στη φτήνεια, στη φαυλότητα, στην προχειρότητα και στις εκπτώσεις παντός είδους.

«Δίδυμες Ακτίνες» τιτλοφορείται το καινούργιο ποιητικό της βιβλίο, που κυκλοφορεί σε καιρούς χαλεπούς, κατάλληλους όμως για ενδοσκόπηση, ενσυναίσθηση, αλληλεγγύη, ενδυνάμωση των υγιών στοιχείων μέσα μας κι έξω μας. Μιλάει για το ιδεατό με ρεαλιστικούς όρους, αγκαλιάζει το ατομικό με συμπαντική απλότητα, αντέχει το υψιπετές χωρίς τη ναυτία των χαμερπών, βουτάει στη λάσπη της καθημερινότητας με τη λευκότητα του κύκνου που είναι αλεξίκακος.

Αυτή η ηθική διάσταση της ποίησής της σε συνδυασμό με την υψηλή ποιητική της τέχνη, την άρτια γνώση της ελληνικής γλώσσας, την εικονοπλαστική της δεινότητα, τον αρχέγονο βηματισμό της προς το ουσιώδες, παρακάμπτοντας κι αγνοώντας κάθε τι φτηνό και λίγο, προσδίδουν στο μέχρι τώρα έργο της μια αξιοζήλευτη και ποθητή διαχρονικότητα. Το καλλιτεχνικό έργο της Μαριέττας Πεπελάση είναι πέρα από εποχές κι επικαιρότητες. Ήδη ο πίνακάς της που κοσμεί το εξώφυλλο, όπως και οι άλλοι που εικονοποιούν εσωτερικώς την ποίησή της, διακρίνονται από τον ρομαντικό ιμπρεσσιονισμό του Odillon Redon, την ρομαντική ουτοπία και τον άκρατο ιδεαλισμό, σε συνδυασμό με την ορμητικότητα του κινήματος «Θύελλα και Ορμή» (Sturm und Drag). Οι πίνακες της Μαριέττας Πεπελάση, όπως και οι στίχοι της, καθώς κι η μουσική που συνθέτει θα μπορούσαν να έχουν φιλοτεχνηθεί οποτεδήποτε. Είναι ά-χρονοι και δια-χρονικοί. Είναι άνευ ασφυκτικής συνδέσεως με την περιρρέουσα ατμόσφαιρα, αλλά υγιώς ενταγμένη σ’ αυτήν. Αγαπώ τον τρόπο που σκέφτεται, δρα κι εκφράζεται. Τη θαυμάζω για την αμεσότητα και την ειλικρίνειά της. Η γνησιότητά της με συναρπάζει. Είναι το ιδανικό μου. Χωρίς συμπλέγματα, χωρίς τη διάθεση να πείσει ή να πιέσει κανέναν για ο,τιδήποτε τραγουδά όπως τα ωδικά πτηνά στα καμμένα δάση, πετάει όπως οι πεταλούδες που θα ζήσουν μόνο μία μέρα, ελπίζει με την απελπισία των ανθρώπων που έχουν ζήσει και γνωρίζουν πολύ καλά τα όρια της ουτοπίας… Είναι ένα φαινόμενο η Μαριέττα Πεπελάση και χαίρομαι που συνυπάρχω αρμονικώς μαζί της στον ίδιο ά-χρονο χώρο της αληθούς Ποιήσεως.

 

Κωνσταντίνος Μπούρας

www.konstantinosbouras.gr