ΧΟΡΟΘΕΑΤΡΟ, ΣΩΜΑΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ, ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΝΟ / ΚΑΜΠΟΥΚΙ ΚΑΙ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΡΑΜΑ ΩΣ ΔΙΑΡΚΕΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΦΟΡΩΝ, ΠΡΟΒΟΛΩΝ, ΑΝΑΔΡΟΜΩΝ…

 

Από τον ποιητή, θεατρολόγο, μεταφρασιολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα

 

Ο αιλουροειδής/ερπετοειδής/πιθηκοειδής άνθρωπος που έχει χάσει την ικανότητα να πετάει νοσταλγεί την ουράνια ευδαιμονία των άλλων διαστάσεων, θέλει να αναπτερωθεί, να εκστασιαστεί, να απαλλαγεί από την βαρύτητα και το μόνο που επιτυγχάνει μετά από κάθε απέλπιδα προσπάθεια είναι να αυξήσει την εντροπία τού ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΚΑΙ ΣΕ ΚΑΘΕ ΕΠΟΧΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΟΥ ΝΑ ΕΠΙΤΥΧΕΙ ΤΗΝ ΨΕΥΔΑΙΣΘΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΥΠΟΘΗΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ.

Σε έναν κόσμο ρευστό (όπως τον παριστάνει ο μεγάλος Βαν Γκογκ στους πίνακές του) τα έντρομα και περιδεή ανθρώπινα όντα φτιάχνουν κουτιά (κύβους κατά προτίμησιν, αλλά και ορθογώνια παραλληλεπίπεδα, ποτέ σφαίρες) κι εγκλείονται οικειοθελώς μέσα τους αναπτύσσοντας και καθιερώνοντας πολύπλοκα συστήματα ιεραρχίας και κοινωνικής διαστρωμάτωσης, όπου η εξουσία δεν ισοκατανέμεται – κάτι τέτοιο φαντάζει ακόμα ευτοπικό…

Το αποτέλεσμα αυτού τού πλατωνικού/σωκρατικού «σπηλαίου των Ιδεών» είναι ότι ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΔΟΥΝ, ΔΕΝ ΕΠΙΘΥΜΟΥΝ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΟΥΝ, ΦΟΒΟΥΝΤΑΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΣΟΥΝ και θυματοποιούν πάραυτα όλους/όλες τους/τις/τα μάντεις, προφήτες, προορατικούς, αλαφροΐσκιωτους μετατρέποντάς τους σε «αποδιοπομπαίους φαρμακούς» αίροντας το μίασμα των μικροβίων που συνεπάγεται αυτός ο στενός συγχρωτισμός σε απομονωμένο χώρο.

Αυτή η ιστορία επαναλαμβάνεται από αρχαιοτάτων χρόνων. Έτσι γεννήθηκε το αρχαίο δράμα, το ινδικό θέατρο σκιών, το γιαπωνέζικο θέατρο Νο (αριστοκρατικό) και το περισσότερο λαϊκό θέατρο Καμπούκι (καρναβαλικώς κωμικό, αλλά εν τούτοις στυλιζαρισμένο)…

Έτσι γεννήθηκε σε εποχές σκοτεινές αχανών αυτοκρατοριών και παγκοσμιοποιημένων υδροκέφαλων οικονομιών οι περιπλανώμενοι μίμοι, παντόμιμοι, ζογκλέρ, μιμάδες που ταυτίζονταν με τις πόρνες…

Και σήμερα, στις διαδοχικώς κυματοειδείς απόπειρες παγκοσμιοποίησης, το «σωματικό θέατρο» παίρνει το προβάδισμα στο πολιτισμικό μίξερ που λειτουργεί με πολύ θόρυβο σε χαμηλές συχνότητες.

Βεβαίως, υπάρχει και το υψίσυχνο στην Τέχνη (για να θυμηθούμε το περίφημο «περί ύψους» δοκίμιο τού Λογγίνου). Αλλά αυτό αποτελεί εξαίρεση γιατί προσκρούει στην βαθιά εμπέδωση τού εκάστοτε κώδικα, απαιτεί δηλαδή μία εξειδικευμένη μόρφωση που δεν μπορούν να κατέχουν οι παντοειδείς σκλάβοι. Ας μην ξεχνάμε πως ο Μέγας Αλέξανδρος προσάπτει στον δάσκαλό του Αριστοτέλη ότι διδάσκει τις καινοφανείς θεωρίες του και σε μη πριγκιπικά ώτα…

Το “physical theatre” είναι μια πραγματικότητα από την δεκαετία τού 1960, ταυτίζεται με την ειρηνική επανάσταση των «παιδιών των λουλουδιών», την δεδηλωμένη οργή τού «Μάη τού ’68» και θεωρήθηκε επαρκώς από την λεγομένη «Σχολή τής Φρανκφούρτης».

Σταδιακά ενσωματώνεται σε περισσότερο σύνθετες καλλιτεχνικές εκδηλώσεις και λειτουργεί ως πρώτη ύλη σε μετανεωτερικές συνδημιουργίες που εμπλέκουν και τον λόγο σε ακουστική, έντυπη ή συμβολική μορφή.

Κι εδώ ακριβώς ανακύπτει το πρόβλημα: ΠΩΣ ΑΠΟΣΥΜΒΟΛΙΖΕΤΑΙ Ο ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΣ, ΑΔΕΣΜΕΥΤΟΣ, ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΦΑΝΗΣ ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ;

Κατ’ αρχήν, θα πρέπει να διευκρινίσουμε πως συναποτελείται από πλειάδα συνδυαζομένων κωδίκων που απευθύνονται και στις έξι αισθήσεις (αφού χωρίς τη διαίσθηση η φαντασιακή λειτουργία είναι λειψή, κολοβή κι αδυνατεί να δημιουργήσει πλήρες μετείκασμα στον εγκέφαλο και στην ψυχοσωματική δομή κάθε θεατή ξεχωριστά).

Βεβαίως, το αμύητο κοινό μαγεύεται από χοροθεατρικές παραστάσεις όπως αυτή με θέμα τις «Βάκχες» από την περίφημη κι εξαίρετη ομάδα «κι όμΩς κινείται» που μεγαλουργεί κάθε βράδυ ξετυλίγοντας το κουβάρι τής αποδόμησης στο Θέατρο Ροές.

Αριστοτελική «όψις» και «ηχητικό τοπίο», μυρωδιές, ιδρώτες και μεταλλικές κατασκευές οι οποίες αποσυντίθεται κάτω από το βάρος ακροβατών που κινδυνεύουν να τραυματιστούν σοβαρά, προβολές στίχων και περιδέσεις των καθισμάτων με άσπρο σκοινί που χρησιμεύει για να χωρίσει την αρένα από το Κολοσσαίον (οι χορευτές που δεν συλλειτουργούν εκείνη τη στιγμή κάθονται από την άλλη πλευρά τού σχοινιού)…

Η τραγωδία διαφεύγει από κάθε μη γραμμική αφήγηση. Χρησιμεύει ως έναυσμα για την υπέρβαση τής τετράγωνης λογικής.

Στην αρχή βλέπουμε έναν κύβο κρεμασμένον από την οροφή με τις τρεις πλευρές του καλυμμένες από ριζόχαρτο (παραπέμποντας στην παραδοσιακή ανατολίτικη εσωτερική αρχιτεκτονική).

Οι ηθοποιοί-Performer ακροβατούν πάνω στα μεταλλικά μέρη δίνοντάς μας την ψευδαίσθηση τού συμπαγούς. Κι όταν αυτό το καταφέρνουν αρχίζουν να καταργούν τους τοίχους σχίζοντας το χαρτί, περπατώντας στην οροφή τού κύβου, καταδυόμενοι στα υπόγειά του μέχρι που – στο τέλος – ο κύβος αυτός έχει γείρει (σαν να πετάμε πάνω του λοξά).

Αυτό και μόνον αρκεί για να γεμίσει με αγωνία έναν σκηνικό χρόνο απροσδιόριστο σε έναν σκηνικό χώρο ρευστό και επαπειλούμενο από κάποιον ανεπαίσθητο σεισμό πολιτισμικού τύπου.

Γιατί περί αυτού πρόκειται: ο Δυτικός μας Πολιτισμός, αποκομμένος από τις βαθιά μυστικιστικές ανατολίτικες ρίζες του μπατάρει ανεπανόρθωτα.

Αυτό είναι και το οπτικό/σκηνογραφικό αποτέλεσμα όλης αυτής τής δράσης που εκτυλίσσεται μπροστά στα έκθαμβα σώματά μας με κυμαινόμενο ρυθμό, μακράν των συνήθων αγχωτικών αστικών δραστηριοτήτων μας κι αυτό χαρίζει τις απαραίτητες εκείνες σιωπές και παύσεις που επιτρέπουν την εμπέδωση των παντοειδών πολύπλοκα συνυφαινομένων κωδίκων, που – ελλείψει ιντερμεδίων –  θα προκαλούσε αφόρητη νοητική σύγχυση. Κάτι που ευτυχώς δεν συμβαίνει στην εν λόγω περίσταση.

«κι όμΩς κινείται». Μια διεθνής ομάδα με παγκόσμιες προδιαγραφές και αξιοσημείωτες μελλοντικές υποθήκες…

 

 

Δρ Κωνσταντίνος Μπούρας

https://konstantinosbouras.gr

 

info:

 

κι όμΩς κινείται

 

ΒΑΚΧΕΣ

 

 

Η δημοφιλής ομάδα Ελλήνων ακροβατών και χορευτών «κι όμΩς κινείται» καταπιάνεται για πρώτη φορά με το Αρχαίο Δράμα και δημιουργεί μια σύγχρονη performance διονυσιακής τελετουργίας με βάση τις «Βάκχες» του Ευριπίδη και το «Σπαραγμό» της Μαργαρίτας Λυμπεράκη, συντηρώντας επί σκηνής έναν κόσμο από χαρτί… Πρεμιέρα ανήμερα τα Χριστούγεννα και για συγκεκριμένο αριθμό παραστάσεων. Στο Θέατρο Ροές.

 

 

 

 

Θέατρο Ροές

Ιάκχου 16, Γκάζι | τηλ 2103474312

 

 

ΠΡΕΜΙΕΡΑ

25 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2022

 

 

Παραστάσεις

25, 26, 27, 28 Δεκέμβριου 2022

και κάθε Δευτέρα και Τρίτη τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο του 2023

Ώρα έναρξης 21.00

 

Video trailer

 

 

Η ανάγκη του ανθρώπινου σώματος-πνεύματος, να υποτάξει τη σκέψη μέσω της σωματικότητας, παραμένει ίδια, με όποιον τρόπο κι αν εκφράζεται σωματικά, στοχεύει, πάντα, στην ουτοπία της έκστασης, της φυγής από το “εδώ και τώρα”, του χρόνου, του τόπου και του πραγματικού.

 

Πέντε πρόσωπα υπάρχουν σ ένα σκηνικό χώρο από χαρτί και σίδερα. Προσπαθώντας να διατηρήσουν την παρούσα κατάσταση ως σταθερή. Η παρούσα κατάσταση δεν είναι ποτέ ίδια. Είναι τα ίδια τα πρόσωπα που προκαλούν την αλλαγή της παρούσας κατάστασης. Είναι τα ίδια τα πρόσωπα που επιθυμούν να διατηρήσουν τα πράγματα ως έχουν.

 

Το έργο αποτυπώνεται στη μεταμόρφωση του σκηνικού χώρου. Ο μυστικισμός, το άφατο μπορεί να αποκαλυφθεί και να βιωθεί μέσα από την πιο δεδομένη πράξη. Η έκσταση μπορεί να αποκαλυφθεί και να βιωθεί μέσα στην πιο βαθειά Σιωπή. Ένα πανηγύρι. Η γιορτή της ελαφρότητας, της νίκης απέναντι στο βάρος, του παιγνιδιού με τους κανόνες της πιο αμείλικτης δύναμης. Αιώρηση, ισορροπία μεγάλες πράξεις επανάστασης απέναντι στο βάρος. Ναι θα νικήσει, θα υποταχθούμε στο βαρύ, αλλά μέχρι τότε φαίνεται να έχουμε τις δυνάμεις να δοκιμάζουμε την άρση του.

 

Δόξα στο παρόν. Στο μόνο δεδομένο μας. Μοναδικό χώρο του χορού και της ακροβατικής πράξης. Μοναδικό βασίλειο της αναπνοής. Του θεϊκού εντός μας.

 

Βάκχες η βιαιότητα του ¨φυσικού”. Η βιαιότητα που υπάρχει στο αμείλικτο του φυσικού κύκλου. Στη διαδοχή της γέννησης, της φθοράς και της καταστροφής. Αρχή και Τέλος. Τέλος, που όμως είναι και η προετοιμασία,η αναμονή της νέας αρχής. Είμαστε γεννήματα του κύκλου αυτού, γνωρίζουμε καλά τις δυνάμεις του και το Απόλυτο του και το γνωρίζουμε επειδή είναι συστατικό μας, όχι επειδή το μάθαμε από κάποια διαδικασία.

 

Αδύνατο να δεχτεί ο εγωισμός αυτή τη συνεχή διαδοχή της θέσης με την άρση. Αδύνατο να δεχτεί ο εγωισμός τη μη διατήρηση, τη μη σταθερότητα. Αδύνατο να δεχτεί ο εγωισμός ότι το “φυσικό” δεν αφήνει κανένα χώρο στην ισχύ και την επέκταση του  Σταθερού, του Αμετάβλητου. Προσπαθεί να επιβάλλει τις εξουσίες και τους νόμους του.  Και μπορεί να τα καταφέρει. Να κάνει τον κόσμο δικό του. Να κινείται υπό τις εντολές και τις διαθέσεις του.  Θα είναι όμως ο χρόνος του κοντός. Η εξουσία του αστεία.  Θαμμένος μέσα στη γη, όσο αυτός δοξάζεται ως Ένας και Παντοτινός, αναπνέει ο σπόρος  του μελλοντικού κόσμου. Με τη βεβαιότητα  και τη βιαιότητα της φυσικής διαδοχής. Όλα θα τελειώσουν και θα ξαναγίνουν. Και πάλι και πάλι.  Με την ησυχία του φυσικού.

 

Ένα κολύμπι ήσυχο μέσα με μια θάλασσα αγνώστων διαθέσεων και προθέσεων. Το σάρωμα όλων των θέσεων.Γιατί το ξέρουμε,  καμία θέση δε θα είναι αμετακίνητη , σταθερή. Όσο ισχυρή και προφανής ή δίκαια και να φαίνεται. Για το μόνο που είμαστε βέβαιοι είναι η μη βεβαιότητα. Πού να σταθεί κανείς; Πού να φτιάξει τους θεούς του;  Τί μπορεί να μας ετοιμάσει να δεχτούμε την παντοδυναμία του κύκλου; Τα πάντα ρει.  Τί μπορεί να μας ησυχάσει σε σχέση με την αναγκαιότητα του Τέλους και της φθοράς. Αναγκαιότητα , απόλυτα φυσική γιατί μόνο όταν συμβεί το τέλος, όσο σπαραχτικό ή επώδυνο ή απόλυτο κι αν φανεί ακούμε την καινούρια αρχή.

 

 

Ήρθε τώρα η άνοιξη, θα ΄ρθει καλοκαίρι και μετά φθινόπωρο, θα ΄ρθει…

 

 

κι όμΩς κινείται

ΒΑΚΧΕΣ

 

 

Τι κούφια ματαιοδοξία ν΄αποκαλύψεις την ουσία του Θεού..

Τί είναι ο Νόμος , τί η Πίστη, τί η Σοφία , τί η Ομορφιά;

μέσα στο Χρόνο, τον αιώνιο κρύβεται το Θείο και μέσα στη φύση το μυστικό του.

 

Ὑπὲρ τῆς γῆς ταύτης

Ὑπὲρ πάσης τῆς γῆς

Ὑπὲρ τῆς οἰκουμένης

 

Θάνατος στο θάνατο

Θάνατος στὸ χειμώνα

 

 

Το τέλειο έγκλημα, θα ήταν η εξάλειψη του φυσικού κόσμου.

“….σκέφτομαι την παραβολή για τους μοναχούς του Θιβέτ, που από αιώνες αποκρυπτογραφούν, όλα, τα εννέα δισεκατομμύρια ονόματα του  Θεού.

Μια μέρα καλούν τους ανθρώπους της ΙΒΜ, που καταφτάνουν με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές τους και μέσα  σ ΄ένα μήνα, έχουν τελειώσει όλη τη δουλειά. Η προφητεία των μοναχών έλεγε ότι, τη στιγμή που θα αποπερατωθεί, αυτή η απογραφή των ονομάτων του Θεού, ο κόσμος θα τελειώσει. Οι άνθρωποι της ΙΒΜ, προφανώς δεν το πιστεύουν, αλλά όταν  κατεβαίνουν απ’ τα βουνά με περατωμένο τον κατάλογό τους, βλέπουν τ’ αστέρια, να σβήνουν ένα- ένα, στο στερέωμα.”

 

 

Εκείνα που ήταν να γίνουν, δεν έγιναν ποτέ

κι Εκείνα που γίνονται, δεν ήταν για να γίνουν

Σιωπή.

 

Όταν το παρόν δε δικαιώνει την Ύπαρξη…

Όταν οι χρυσές εποχές των “μεγάλων” ανθρώπων και της ουτοπίας ή τουλάχιστον της αίσθησης του σημαντικού, έχουν περάσει στο μακρινό παρελθόν και η συμμετοχή στο κοινωνικό παρόν, απλώς αφήνει τη γεύση της κατανάλωσης των εσωτερικών αποθεμάτων δύναμης και διάθεσης…

Όταν η καθημερινότητα “μολύνει”με τη σύγχυσή της, τις μάταιες ανησυχίες της, οι καθημερινές συνήθειες αποσπούν και καταλήγουν να εποικίσουν το εσωτερικό, κυριολεκτικά, με ανοησία…

 

Παραδόσου. Κοντά και μακριά και μέσα σου να φανερώνεις το Θεό..

Παραδόσου. Να ντυθείς τη στολή του θεού’’

 

 

Τότε η γλώσσα, ως μοναδικό μέσο έκφρασης, αδυνατεί να πλησιάσει το πνευματικό, το “άφατο”.

Μπορεί πολύ καλά να εξηγηθεί από τι είναι φτιαγμένος ο κόσμος και ίσως πώς λειτουργεί, αλλά όχι γιατί.

Τα μεγάλα θέματα της φιλοσοφίας αφορούν τη θρησκεία, η οποία, δεν ανήκει στη σφαίρα του στοχασμού.

Το γιατί, το πώς, το πού, το αν, το Δίκαιο, το Καλό και το Κακό μπορούμε να το νιώσουμε, μόνο ως μυστικιστική εμπειρία.

 

Τίποτα που ν’ αξίζει τον κόπο να κατανοηθεί, δε μπορεί να γίνει κατανοητό.

Για ό,τι δεν είναι δυνατό να μιλήσουμε, οφείλουμε να σιωπούμε.

 

(από τα κείμενα του Ludwig Wittgenstein/ 1889-1951)

 

Ὑπὲρ τῶν ὁδοιπορούντων

Δόξα στὸ καλοκαίρι

 

 

 

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

Σκηνοθεσία – Χορογραφία κι όμΩς κινείται

Ήχος Federico Bustamante

Σχεδιασμός σκηνικού Νίκος Μάνεσης

Κατασκευές Σταύρος Μάνεσης

Κοστούμια Φανή Μουζάκη

Φως Μαρία Αθανασοπούλου

Γραφιστικά  Χρυσόστομος Παπαχρήστου

Τεχνική Υποστήριξη Πάνος Σολδάτος

Ερμηνεία Νώντας Δαμοπουλος, Θοδωρής Λαμπρόπουλος, Νίκος Μάνεσης, Ιλεάνα Παππά, Χριστίνα Σουγιουλτζή

 

 

 

Προβλεπόμενη διάρκεια 70 λεπτά