στο ΘΕΑΤΡΟ ΣΦΕΝΔΟΝΗ. Η απόλυτη πρωτοτυπία. Η απόλυτη πρωτοπορία.

 

Από τον ποιητή, θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα

 

Οι σπουδαγμένοι θεατράνθρωποι προηγούνται τής εποχής τους, εκλαμβάνουν διαφορετικά τα εκπεμπόμενα σήματα, την περιρρέουσα ατμόσφαιρα επηρεάζουν δίχως να καταβάλλονται. Και το μεράκι αποστάζεται εξ αρχής ως ακριβό νάμα, μάννα εξ ουρανού για τις άνυδρες ψυχές των πανικοβεβλημένων συμπολιτών μας.

Οι άνθρωποι παραληρούν, αλλόφρονες, καταιγισμένοι, παραπληροφορημένοι, παραγκωνισμένοι, εξαθλιωμένοι, εξαρτημένοι, τρομοκρατημένοι από το Άγνωστο που κάθε Αλλαγή επιφέρει.

Και κάνουν αυτό που ήξεραν από τα σπήλαια κι ακόμα πριν: κουρνιάζουν στην φωλίτσα τους (αν υπάρχει – αν έχουν την ευλογία να ανήκουν κάπου, να αποτελούν γρανάζι μιας μηχανής) δυο-δυο, τρεις-τρεις και συναλλάσσονται μεταλασσόμενοι αντανακλώντας το είναι στην πομφόλυγα τού φαίνεσθαι ιριδισμοί.

Είναι άκρως προκλητική η μεταβατική και μεταιχμιακή εποχή μας: παράγει νοητική και συναισθηματική ενέργεια εκ του μηδενός, εκ του μη όντος, ποινικοποιώντας κι ενοχοποιώντας την όποια σωματικότητα. Στεγανά παντού. Προκαταλήψεις και δεισιδαιμονίες μεσαιωνικές. Απαγορεύσεις και πολιτικές ορθότητες που μυρίζουν φασισμό. Απολύμανση, απομόνωση, απανθρωποποίηση. Κι εμείς; Τι κάνουμε εμείς οι καλλιτέχνες; Λειτουργούμε σαν καθρέφτες, σαν παραμορφωτικά κάτοπτρα, υπερβάλλοντας και μεγαλοστομώντας, υπερέχοντας και ταπεινωνόμενοι διαρκώς υπό την μπότα τού κατακτητή νοησιαρχούντος. Κι η ανοησία πάει σύννεφο. Όχι μόνον στον χώρο τής Λογοτεχνίας και στης Τέχνης, αλλά και μέσα στις οικογένειες, στις διαπροσωπικές σχέσεις, τις προσωπικές, τις σεξουαλικές (που πόρρω απέχουν από του να είναι και ερωτικές). Τσιτάτα, τσιτάτα παντού, λογύδρια, αναμοχλεύσεις, κοινοτοπίες; Και η Κριτική; Μερικά λάϊκ στο Διαδίκτυο κι αυτό είναι όλο.

Υπάρχει κριτική Σκέψη σήμερα; Χλωμό το βλέπω. Κάτι η οικονομική κρίση («προς ένα φτωχό θέατρο», αλλά όχι με την έννοια που το θεωρούσε ο Γκροτόφσκι), απολυμασμένη ανθρωποκτονία (τείχη, τείχη παντού, αλλά όχι όπως τα εννοούσε ο Καβάφης, κυριολεκτικά), δαιμονοποιήσεις (απόρριψη τού διαφορετικού όσο κι αν κοπτόμεθα υπέρ της όποιας ετερότητας), γίναμε ξένοι προς εαυτούς και αλλήλους (ακριβώς όπως το εννοούσε ο Καμύ), γίναμε ματαιόδοξοι (όπως όλοι οι δυστυχισμένοι), γίναμε θεατές και θεώμενοι στην τηλεοπτική ρωμαϊκή αρένα… Να συνεχίσω κι άλλο;

Όχι, δεν χρειάζεται. Καιρός είναι τώρα να σιωπούμε διαλογιζόμενοι / διαλογιζόμενες. Να υπερβούμε τα φύλα δια της καταχρήσεως των αισθητηρίων οργάνων μας. Να αισθανθούμε την Φύση πριν την αποθηκεύσουμε σε ηλεκτρονικά μεγαπίξελ. Να συναισθανθούμε την χαρμολύπη των άλλων. ΝΑ ΑΣΚΗΘΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΕΝΣΥΝΑΙΣΘΗΣΗ. Μετά η Κριτική θα έρθει αναγκαστικά. Ως ανάγκη διαχωρισμού και μη απολύτου ταυτίσεως με το Άλλο. Το Παράδοξο τού Diderot στην υποκριτική: όσο αποστασιοποιημένος είσαι τόσο αληθοφανέστερα συναισθάνεσαι και συμμετέχεις στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Όμως εμείς δεν έχουμε επιτύχει ακόμη μήτε γάμου κοινωνίαν με τον ίδιο τον εαυτό μας. Η απόλυτη αλλοτρίωση: να διαχωρίζεις τα κομμάτια σου, να αλλάζεις ρόλους, όμως να χάνεις κάτω από τα προσωπεία το αληθινό πρόσωπό σου.

Τι μένει; Η Αλήθεια. Η Πληροφορία. Το Φως που θα μας λυτρώσει. Και τότε θα ανακαλύψουμε την ομορφιά και την κρυμμένη Αρμονία τού Κόσμου, εκείνην που αισθάνονται οι ερωτευμένοι, οι ποιητές, οι δι(α)λογιζόμενοι, οι προσευχόμενοι στην Αρχή των Πάντων, που είναι πάντα θηλυκή, δοτική, υπέροχη.

Η Αγγελική Παπούλια είναι απόφοιτος τού Τμήματος Θεατρικών Σπουδών τού ΕΚΠΑ. Ήμασταν μαζί στο πρώτο εκείνο θρυλικό έτος του 1990 κι ήμασταν οι πρώτοι απόφοιτοι (μαζί με τον Καθηγητή και Πρόεδρο τού Τμήματος Θεατρικών Σπουδών ΙΩΣΗΦ ΒΙΒΙΛΑΚΗ, την αριστούχο διδάκτορα ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΔΕΜΕΣΤΙΧΑ, την ηθοποιό ΜΙΝΑ ΧΕΙΜΩΝΑ, την ΦΛΩΡΑ ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗ και πολλούς άλλους και άλλες).

Η θητεία της στο θέατρο (ελληνικό και ξένο, εδώ και στην Λουκέρνη τής Ελβετίας) δείχνει μια επιμονή (στα όρια τής εμμονής) για την ποιότητα. Είναι ενημερωμένη και ψυχανεμισμένη για τα νεότερα επί των καλλιτεχνικών εξελίξεων που δεν είναι άμοιρες των τεχνολογικών. Ο υλιστικός πολιτισμός μας που επέβαλε την άκρα εξειδίκευση από την πρώτη βιομηχανική επανάσταση και μετά καταρρέει τώρα κάτω από το βάρος τής αντιπνευματικότητάς του. Οι τριγμοί ακούγονται καθαρά από τις πολεμικές μηχανές που δουλεύουν στο φουλ. Αμέσως όμως μετά, στην τέταρτη βιομηχανική επανάσταση που θα είναι ρομποτική, οι κβαντικοί ηλεκτρονικοί υπολογιστές θα ανοίξουν το εύρος τής κοινωνούμενης πληροφορίας, θα αυξήσουν την ταχύτητα επεξεργασίας των δεδομένων, οι ίδιοι οι άνθρωποι θα γίνουν data (αν δεν έχουμε ήδη γίνει), όμως… για τον λογοτέχνη, για τον καλλιτέχνη, για τον κριτικό, για τον φιλόσοφο αυτό είναι μια πρόκληση/πρόσκληση: να κερδίσουμε το στοίχημα ως Ανθρωπότητα και να προβούμε όλοι μαζί σε εκείνο το «ποιοτικό άλμα» που οραματιζόταν ο Δανός φιλόσοφος τής Αγωνίας, ο Σόρεν Κίρκεγκααρντ.

Στην συγκεκριμένη «παράσταση» που λειτουργεί και σαν installation και σαν performance και σαν θέατρο σκιών (αγαπημένος του χώρος το θέατρο Σφενδόνη), αλλά – κυρίως – ως τηλεοπτική παραίσθηση, διακωμώδηση των ρηάλιτυ-σώου, όπου τα ώου και τα αχ-βαχ είναι στην ημερησία διάταξη, μαζί με κραυγές πιθηκοειδών από άγνωστη ζούγκλα τροπικίζουσα, οι τρεις δρώντες-επιδρώντες στους σιωπηλούς θεατές που είναι φυλακισμένοι κι αυτοί έξω από το φωτισμένο κουτί τού ανατριχιαστικού σκηνικού, δημιουργούν μία εξ αντιθέτου απεικόνιση-αναπαράσταση τού κόσμου των ζωντανών από την τέταρτη διάσταση των νεκρών. Όλα είναι ωραία «και μεγάλα φωτισμένα», αλλά όχι όπως θα το εννοούσε ο Μεγάλος Αλεξανδρινός Ποιητής. Εδώ παρακολουθούμε τρία ινδικά χοιρίδια εγκλωβισμένα (κλονισμένα και κλωνοποιημένα) σε έναν δοκιμαστικό σωλήνα-κλουβί, όπου κάποιος προβαίνει σε έναν απροσδιόριστο πείραμα παρακολουθώντας και καταγράφοντας τις αντιδράσεις τους.

Η θολότητα που επιφέρει το πλαστικό διαχωριστικό λειτουργεί σαν μάσκα, σαν προσωπείο επιβάλλοντας την αποπροσωποποίηση. Nothing personal. Ούτε καν το σεξ. Μια αθώα εκτόνωση-απόλαυση, όπως το παγωτό, και με λιγότερα λιπαρά – ενδεχομένως. Όλα είναι light και ταυτόχρονα μπαρόκ, ανατριχιαστικά, επώδυνα, δυσοίωνα, μεσαιωνικά. Μόνον οι πυρές όπου (θα) καίγονται οι μάγισσες ελλείπουν.

Το κοινό φεύγει μαγκωμένο. Κανένα χειροκρότημα. Καμία επαφή ηθοποιών-κοινού. Σαν παραίσθηση. Σαν εφιάλτης. Σαν αυτό-ύπνωση. Σαν δουλειά μετά την καθημερινή βιοποριστική εργασία. Σαν διασκέδαση χωρίς ψυχαγωγία. Σαν μύηση δίχως μυστήριο.

Απομυθοποιήσαμε και αποδομήσαμε τα πάντα. Τώρα μένει να αναδομήσουμε το μέλλον μας με ξεσκλίδια, σκουπίδια, κουρέλια και άλλα ανακυκλώσιμα υλικά, όπως τα συναισθήματα. Ναι, μην σας φαίνεται παράξενο: τα παλιωμένα συναισθήματα, τα αδικημένα και παραπεταμένα είναι ανακυκλώσιμα και κάποτε θα πάρουν την εκδίκησή τους, όταν τα ξαναφορέσουμε.

ΤΟ ΠΙΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΘΕΑΜΑ ΠΟΥ ΈΧΩ ΔΕΙ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΧΡΕΩΚΟΠΙΑ ΤΗΣ ΛΗΜΑΝ-ΜΠΡΑΔΕΡΣ (στην πραγματική Οικονομία εννοώ, όχι στο θέατρο).

ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ! ΘΕΑΤΡΟ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ, ΣΤΟΧΕΥΣΕΙΣ ΚΙ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ.

Ο homo interneticus είναι ήδη εδώ, τα δάχτυλά του θα μακρύνουν, η γλώσσα του θα ατροφήσει, το σώμα του θα γεράσει νεάζον κι όλοι εμείς θα ήμαστε θεατές στο ίδιο έργο που είχαν ονειρευτεί κάποιοι πρωτοπόροι πριν το οραματιστούν οι στυγνοί ή ιδεολόγοι υλο-ποιητές του.

Και σε άλλα με υγεία! Ίδωμεν. Η χαρά τού ελληνικού τοπίου, ο ήλιος όπως κατεβαίνει από τον Υμηττό, η χιονισμένη Πάρνηθα, το ξεχερσωμένο Αιγάλεω μάς δίνουν άλλη αισιοδοξία σχηματίζοντας ένα σκηνικό σχεδόν νοητικό, τής έβδομης διάστασης, όπου εμφιλοχωρεί ο πλατωνικός κόσμος των Ιδεών.

Αγγελική Παπούλια και Χρήστο Πασσαλή, σας βγάζω το καπέλο για την σύλληψη αυτής της πρωτότυπης ιδέας και για την ιδιοφυή σκηνοθεσία.

Μυρτώ Κοντονή, όσο κι αν δεν φαινόσουνα καθαρά μέσα από το υποφωτισμένο σκηνικό, σε εικάζω και σε χειροκροτώ ισοτίμως με τους δύο άλλους εναργείς υπό-κριτές.

Μα κυρίως τα εύγε, τα μπράβο και τα ζήτω ανήκουν στους αφανείς καλλιτέχνες αυτού τού σκηνικού θαύματος: Σχεδιασμός φωτισμών: Γιώργος Καρβέλας. Επιμέλεια σκηνικών: Θάλεια Μέλισσα. Ενδυματολογική επιμέλεια: Βασιλεία Ροζάνα. Φροντιστήριο: Κομνηνός Κουσιέρας. Εκτέλεση Παραγωγής: LeFou productions (Σεραφείμ Ράδης, Βάσια Ατταριάν). Συμπαραγωγή: Vega Lyra & Constantly Productions.

Τα θαύματα δεν υλοποιούνται από μόνα τους. Έχουν και την αφανή πλευρά τους.

 

Δρ Κωνσταντίνος Μπούρας, Επισκέπτης Καθηγητής Θεατρικής Κριτικής στο ΕΚΠΑ

https://konstantinosbouras.gr

 

info:

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

 

ΕΚΛΕΙΨΗ

 

μια performance installation

της Αγγελικής Παπούλια και του Χρήστου Πασσαλή

 

από 25 Φεβρουαρίου στο Θέατρο Σφενδόνη

 

Μετά από 3 χρόνια συνεργασίας με το Luzerner Theater στην Λουκέρνη της Ελβετίας, όπου σκηνοθέτησαν 3 παραστάσεις (Άλκηστις, Η επίσκεψη της Γηραιάς Κυρίας, Ο Βυσσινόκηπος) η Αγγελική Παπούλια και ο Χρήστος Πασσαλής επιστρέφουν στη θεατρική σκηνή της Αθήνας με μια performance σε δική τους σύλληψη και σκηνοθεσία.

 

Η Έκλειψη είναι ένα ημερολόγιο όσων πέρασε η ανθρωπότητα τα τελευταία 2 χρόνια. Είναι ένα θέαμα που καλεί τους θεατές να στοχαστούν πάνω σε όλα όσα άκουσαν και είδαν στις οθόνες τους την τελευταία 2ετία. Είναι μια απόπειρα αποτίμησης – κυρίως σε ψυχολογικό επίπεδο – του τρόμου και της ενοχής που επιβλήθηκαν πάνω στο ανθρώπινο είδος την περίοδο που μας πέρασε.

 

Απομονωμένοι μέσα σε ένα δωμάτιο κλινικής, κλεισμένοι μέσα σε ένα πλαστικό κουτί που θολώνει τα περιγράμματα των σωμάτων και κάνει την κίνηση των ανθρώπων αόριστη και σχεδόν άυλη, τρεις νοσηλεύτριες/νοσηλευτές βλέπουν τηλεόραση όσο συνεχίζουν με τα καθημερινά τους καθήκοντα. Είναι η νυχτερινή βάρδια και η νύχτα απόψε είναι ήσυχη. Ωστόσο, μοιάζουν σαν να είναι εκεί από πάντα και για πάντα.

 

Η τηλεόραση προβάλλει ασταμάτητα πληροφορίες, ειδήσεις, μουσικές, τηλεπαιχνίδια, reality shows, διαφημίσεις. Οι νοσηλεύτριες/νοσηλευτές μαγνητίζονται από την οθόνη και την ακατάσχετη φλυαρία της. Τα σώματα λυγίζουν υπό το βάρος του τρόμου ή υπό το βάρος της ανοησίας που εκτοξεύεται με καταιγιστικό ρυθμό. Συνεχίζουν τις μηχανικές τους κινήσεις, ως μια τελευταία απόπειρα να παραμείνουν λειτουργικά ή έστω υγιή.

Όμως ο τρόμος συνεχίζει, η έκλειψη επιμένει και η νύχτα διαρκεί.

 

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

 

Σύλληψη-Σκηνοθεσία: Αγγελική Παπούλια, Χρήστος Πασσαλής

 

Παίζουν: Μυρτώ Κοντονή, Αγγελική Παπούλια, Χρήστος Πασσαλής

 

Σχεδιασμός φωτισμών: Γιώργος Καρβέλας

 

Επιμέλεια σκηνικών: Θάλεια Μέλισσα

 

Ενδυματολογική επιμέλεια: Βασιλεία Ροζάνα

 

Φροντιστήριο: Κομνηνός Κουσιέρας

 

Εκτέλεση Παραγωγής: LeFou productions (Σεραφείμ Ράδης, Βάσια Ατταριάν)

 

Συμπαραγωγή: Vega Lyra & Constantly Productions

 

Η παράσταση επιχορηγείται από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού

 

 

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

 

Ημερομηνία έναρξης: 25/02/2022

 

Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Πέμπτη – Σάββατο στις 21:00,

Κυριακή στις 19:30

 

Προπώληση: https://www.viva.gr/tickets/theater/ekleipsi/

 

Πληροφορίες – Κρατήσεις: 694 5054160

 

Διάρκεια: 60 λεπτά

 

Τιμές Εισιτηρίων: 15 ευρώ κανονικό, 10 ευρώ Φοιτητικό – Ανέργων

 

Θέατρο Σφενδόνη, Μακρή 4. Στάση Μετρό: Ακρόπολη

 

Οι θεατές πρέπει να φέρουν μαζί τους πιστοποιητικό εμβολιασμού ή νόσησης