sklavoi3

Από τον θεατρολόγο και κριτικό Κωνσταντίνο Μπούρα

Οι σχέσεις εξουσιαστών-εξουσιαζόμενων από την ανθρωπιστική πλευρά των ιδεωδών που ενέπνευσαν τον Γαλλικό Διαφωτισμό και οδήγησαν στη Γαλλική Επανάσταση, είναι το αντικείμενο αυτού του παράδοξου έργου του Μαριβώ, με τον καθόλα σαφή τίτλο «Το νησί των σκλάβων». Όπως και στην «Τρικυμία» του Σαίξπηρ, η απόδοση δικαιοσύνης εναπόκειται σε έναν κόσμο «ανάποδα», όπου το Άγραφο Δίκαιο, αυτό που επικαλείται η Σοφόκλεια Αντιγόνη υπερισχύει και κατισχύει παντός ανθρωπίνου νόμου.

Η Μαριάννα Κάλμπαρη ως σκηνοθέτης της παράστασης στο πάντα ατμοσφαιρικό και μυθικό «υπόγειο» του Θεάτρου Τέχνης, έδωσε αυτή τη σαιξπηρική διάσταση της Νέμεσης, τόνισε τις μεταφυσικές πλευρές του απλού κατά τα άλλα κειμένου, που βασίζεται σε μια παρα-μυθική σύμβαση ανατροπής της καθεστηκυίας τάξης πραγμάτων, όπου με καρναβαλικό τρόπο οι δούλοι γίνονται αφέντες κι οι αφέντες δούλοι για ένα απροσδιόριστο χρονικό διάστημα, προκειμένου να υποστούν την καρμική ανταπόδοση των αμαρτιών-αστοχιών τους, να μετανοήσουν και να αναθεωρήσουν τη σκληρή συμπεριφορά και στάση τους απέναντι στους ανθρώπους που βρίσκονται στην ανάγκη τους. Αλλά και οι δούλοι δοκιμάζονται με το να γίνουν αφέντες: αν επιδείξουν την ίδια σκληρότητα τιμωρούνται και ο πέλεκυς της Δικαιοσύνης πέφτει βαρύς επί της κεφαλής των.

Και η Θιβετιανή και η Αιγυπτιακή «Βίβλος των νεκρών» δίνουν μεγάλη σημασία στο «Καθαρτήριο» από το οποίο περνά η ψυχή μετά τον θάνατο του φυσικού σώματος. Το υποκείμενο υφίσταται τα αποτελέσματα και τις επιπτώσεις των ενεργειών και των επιλογών τους. Δράση και αντίδραση. Αίτιον και αιτιατόν. Τω πάθει μάθος.

Αυτή η βασικά χριστιανική αλλά και βουδιστική στάση ζωής, που απέχει αρκετά από την ινδουιστική, τη μουσουλμανική και άλλες, διαπνέει τον Γαλλικό Διαφωτισμό που έβαλε τις βάσεις για τη σημερινή δημοκρατική ένωση των εθνών και των λαών της Ευρώπης.

Γι’ αυτό είναι ιδιαίτερα επίκαιρο αυτό το έργο: γιατί πρέπει να βάλουν όλοι νερό στο κρασί τους. Και οι ισχυροί και οι αδύναμοι. Το «δίκαιο του ισχυροτέρου» έβλαψε πάντα τους δυνατούς. Κι ας λέει ό,τι θέλει ο Δαρβίνος. Το ένστικτο της επιβίωσης, η ανάγκη του ανθρώπου για ελευθερία και αξιοπρέπεια είναι δυνατότερη απ’ όλες τις συμβάσεις. Τη δύναμη του απελπισμένου δεν θα τη βιώσουν ποτέ οι βολεμένοι. Παρά μόνον αν βρεθούν στη θέση τους. Κι αυτό ακριβώς είναι το τέχνασμα του Μαριβώ. Γυρίζει τον κόσμο ανάποδα. Τα αγγούρια κυνηγάνε το μανάβη και στο τέλος, αφού πρόκειται περί μαύρης κωμωδίας, όλα επανέρχονται στην αρχική τάξη αλλά με βελτιωμένους χαρακτήρες και αποδεκτές συμπεριφορές. Μακάρι να ισχύσει το ίδιο και στη σφοδρή πολιτισμική κρίση που βιώνουμε τώρα όλοι, εκόντες-άκοντες.

Όσο για την παράσταση, άψογη, στο πνεύμα του Θεάτρου Τέχνης, με τον γνωστό στυλιζαρισμένο υποκριτικό κώδικα που δίδαξε ο μέγιστος Κάρολος Κουν.

Το σκηνικό υπέροχο, τα κοστούμια καρναβαλικώς λειτουργικά, υπερτόνισαν τη θεατρική χαρά του παιχνιδιού. Τι άλλο μπορεί να θέλει ο σύγχρονος θεατής;

Μην το χάσετε!

Κωνσταντίνος Μπούρας

www.konstantinosbouras.gr

info:

Το Νησί των Σκλάβων

«Το νησί των σκλάβων» του Μαριβώ, το ανάλαφρο και ταυτόχρονα σκοτεινό έργο του κλασικού Γάλλου συγγραφέα, που πρωτοπαρουσιάστηκε το 1725 και σήμερα μοιάζει πιό επίκαιρο από ποτέ, ανεβαίνει από τις 31 Ιανουαρίου στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης, σε μετάφραση και σκηνοθεσία της νέας Καλλιτεχνικής Διευθύντριας Μαριάννας Κάλμπαρη.

Δύο αριστοκράτες και οι υπηρέτες τους, ναυαγούν σ΄ένα νησί που κατοικείται από εξεγερμένους σκλάβους της Αθήνας. Στον παράξενο αυτό τόπο, τα αφεντικά υποχρεώνονται ν΄ανταλλάξουν ρούχα και ρόλους με τους σκλάβους τους και να τους υπηρετούν μέχρι να «νιώσουν τι σημαίνει πόνος»προκειμένου να πάρουν ένα ισχυρό μάθημα δικαιοσύνης και ανθρωπιάς. Το παιχνίδι των ρόλων ανάμεσα σε αφεντικά και σκλάβους, γρήγορα μετατρέπεται σε ένα επικίνδυνο και αποκαλυπτικά βίαιο παιχνίδι εξουσίας, εκδίκησης και έρωτα. ‘Ομως ποιά είναι τα όρια σε ένα τέτοιο παιχνίδι; Και αν εύκολα μαθαίνει κανείς τι σημαίνει σκλαβιά, πόσο εύκολο είναι να μάθει κανείς τι σημαίνει ελευθερία;

Η παράσταση ανεβαίνει με τη συνεργασία του Γαλλικού Ινστιτούτου Ελλάδας, το οποίο  στηρίζει τη δεύτερη περίοδο της σεζόν του Υπογείου, αφιερωμένη στους Γάλλους συγγραφείς.

Μετάφραση – Σκηνοθεσία: Μαριάννα Κάλμπαρη

Σκηνικά – Κοστούμια: Κωνσταντίνος Ζαμάνης

Μουσική Επιμέλεια: Νέστορας Κοψιδάς

Φωτισμοί: Στέλλα Κάλτσου

Χορογραφία: Μαρίζα Τσίγκα

Βοηθοί σκηνοθέτη: Θεοδώρα Καπράλου, Ιωάννα Μπιτούνη

Video Trailer: Διαμαντής Καραναστάσης

Φωτογραφίες: Μυρτώ Αποστολίδου

 

Παίζουν: Νίκος Αλεξίου, Βίκυ Βολιώτη, Ιωάννα Παππά, Αινείας Τσαμάτης, Κωνσταντίνος Ευστρατίου.

 

Πρεμιέρα Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2015

 

Σάββατο 31 Ιανουαρίου – Κυριακή 5 Απριλίου 2015

Ημέρες & ώρες παραστάσεων:

Πέμπτη – Παρασκευή – Σάββατο 9.15 μμ

Κυριακή 8.00μμ

Πέμπτη: Γενική Είσοδος 10€

 

 

Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν – Υπόγειο

Πεσμαζόγλου 5 Αθήνα

Τηλέφωνο ταμείου: 2103228706

Καθημερινά 10:00-13:00 και 17:00-22:00